Pierwszenstwo: Opublikowano: 10.XII.1969 58712 KI. 20 c, 13 MKP B 61 d UKD Wspóltwórcy wynalazku: Henryk Malachowski, inz. Konrad Tomys, Aloj¬ zy Szydlowski Wlasciciel patentu: Kopalnia Wegla Kamiennego „Bytom", Bytom III (Polska) Wóz kopalniany do transportu materialów, zwlaszcza tasmy przenosnikowej lin i lancuchów oraz kabli teletechnicznych i prze¬ wodów oponowych górniczych Przedmiotem wynalazku jest wóz kopalniany do transportu materialów, zwlaszcza tasmy przenos¬ nikowej, lin i lancuchów oraz kabli teletechnicz¬ nych i przewodów oponowych górniczych, zapew¬ niajacy zaladunek i wyladunek tych materialów na dole i powierzchni w kopalni wegla kamien¬ nego, brunatnego i rud.Znany i dotychczas stosowany transport tasmy przenosnikowej, lin kopalnianych i lancuchów oraz kabli teletechnicznych i przewodów oponowych górniczych na dól kopalni i z dolu na powierzchnie odbywa sie w wozach kopalnianych urobkowych, z których reczny wyladunek i zaladunek na dole jest utrudniony z uwagi na ograniczone wymiary poprzeczne chodnika przewozowego jak i na nie¬ wielka odleglosc miedzy górna krawedzia skrzyni wozu, a drutem slizgowym trakcji elektrycznej, stwarzajac niebezpieczenstwo porazenia obslugi pradem elektrycznym.Najwieksze trudnosci istnieja przy wyladunku z wozu tasmy przenosnikowej, poniewaz zwinieta tasma w walek i wlozona poziomo do skrzyni wo¬ zu, po rozprezeniu sie jej jest trudna do wycia¬ gniecia, a to z uwagi na obwodowe wzmocnienie górnej krawedzi skrzyni wozu, wykonane z kato- . wników w ten sposób, ze zmniejszaja szerokosc wewnetrzna strzyni wozu, wskutek czego naj¬ czesciej wyladunek musi nastepowac przez wy¬ wrócenie wozu na spag-ziemie, stwarzajac w ten sposób prace niebezpieczna. Znany jest równiez transport tasmy przenosnikowej w wozach kopal¬ nianych ze scietymi górnymi wzmacniajacymi kra¬ wedziami skrzyni wozu, co jednak ze wzgledów wytrzymalosciowych i ekonomicznych nie jest uza¬ sadnione. Zaladunek lub wyladunek pozostalych wymienionych materialów na powierzchni prze¬ prowadza sie najczesciej recznie, co wymaga rów¬ niez duzego wysilku fizycznego.Celem wynalazku jest wyeliminowanie powyz¬ szych niedogodnosci dzieki zastosowaniu wozu o specjalnej konstrukcji nadwozia, pozwalajacego na nim w warunkach kopalnianych przeprowadzic zaladunek i wyladunek wymienionych materialów w sposób latwy i bezpieczny.Zadanie wytyczone w celu usuniecia podanych niedogodnosci zostalo rozwiazane w ten sposób, ze zaladunek i wyladunek tych materialów uzys¬ kuje sie wedlug wynalazku dzieki zastosowaniu na podwoziu kolowym nastawnej obrotowo na rol¬ kach blokowanej ramy nadwozia, z dwoma bocz¬ nymi stojakami lozyskowymi, na których osadza sie wymienne bebny, jeden do tasmy przenosni¬ kowej, a drugi do lin kopalnianych, lancuchów oraz kabli teletechnicznych i przewodów opono¬ wych górniczych, przy czym bebny te napedza sie recznie korbami.Takie skojarzenie podanych srodków technicz¬ nych umozliwia zaladunek przez nawijanie lub wy¬ ladunek przez odwijanie materialów w przod- 30 kach na przedmiotowym nadwoziu wozu materia- 10 15 20 25 587123 . lowego, najczesciej prostopadle lub pod dowolnym katem w stosunku do kierunku chodnika przewo¬ zowego, lub tez zaladunek i wyladunek w calosci calego bebna przez podniesienie i opuszczenie me¬ chaniczne urzadzeniem dzwigowym.Przedmiot wynalazku jest dokladniej wyjasnio¬ ny na podstawie jego przykladów wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia wóz kopal¬ niany z nadwoziem w polozeniu do transportu tas¬ my przenosnikowej widziany z boku czesciowo w widoku i przekroju, fig. 2 — ten sam wóz z wy¬ miennym bebnem napedowym do lin kopalnianych i lancuchów oraz kabli teletechnicznych i przewo¬ dów oponowych górniczych, fig. 3 wóz kopalnia¬ ny do lin i lancuchów oraz kabli teletechnicznych i przewodów oponowych górniczych widziany z czola, czesciowo w widoku i przekroju, fig. 4 wi¬ dok z góry na podwozie tego kopalnianego wozu do transportu materialów, a fig. 5 widok z dolu na rame nadwozia kopalnianego wozu do transpor¬ tu materialów.Jak uwidoczniono na fig. 1, 2, 3, 4 i 5 wóz ko¬ palniany wedlug wynalazku ma podwozie kopal¬ nianego wozu urobkowego, skladajace sie z dwóch zestawów kolowych 1, dwóch podluznie 2 i dwóch zderzaków 3 wraz ze sprzegami 4. Pomiedzy pod- luznicami 2 w srodku ich dlugosci przymocowana jest od góry plyta 5, wzmocniona od spodu katow¬ nikami podluznymi 6 i poprzecznymi 6', w której znajduje sie tuleja 7, utwierdzona miedzy zebra¬ mi 8 dla osadzenia na stale klinem 9 i odsadze¬ niem srednic sworznia 10, po jednej stronie z ko¬ ronkowa nakretka 11 i zawleczka 12, a po dru¬ giej stronie z lbem 10', wokól którego na kolowym pierscieniu 13 o przekroju prostokatnym przytwier¬ dzonym do plyty 5 podwozia obraca sie nadwozie wózka.Nadwozie wózka stanowi rama prostokatna, wy¬ konana z plyty 14 wzmocnionej od spodu katow¬ nikami podluznymi 15 i poprzecznymi 15', pomie¬ dzy którymi obwodowo symetrycznie wokól osi obrotu nadwozia, osadzone sa cztery rolki 16 na sworzniach 17, zakonczonych z jednej strony lbem 17', a z drugiej strony ustalajaca plytka 18 i wkre¬ tami 19 oraz tuleja 20, wzmocniona zebrami 21.Na koncach dluzszych boków prostokatnej ra¬ my, osadzone sa dwa lozyskowe stojaki w ksztal¬ cie trójkata równobocznego ze scietymi wierzchol¬ kami, wykonane na wysokosc polowy szerokosci skrzyni kopalnianego wozu urobkowego z katow¬ ników 22 i zeber 23 wzmocnione blacha 24, w której u dolu wykonane jest wyciecie pólkoliste 24', zas u góry osadzenie na dolna czesc slizgo¬ wego lozyska 25, przy czym górna czesc tego lo¬ zyska stanowi objemka 26, z jednej strony umo¬ cowana na zawiasach 27, a z drugiej strony roz¬ lacznie na srube 28 i nakretke 29.Do nawijania tasmy - przenosnikowej sluzy be¬ ben, wykonany z rury 3)0, na koncach których do srednicy wewnetrznej rury nasadzone sa cylind¬ ryczne czopy 31, a zakonczone kwadratowym wy¬ stepem 31', oraz dwóch bocznych uchwytów 32 i czterech wkrecanych do bebna srub 33, które slu- 4 za do mocowania poczatku nawijanej tasmy na beben.Do nawijania lin i lancuchów oraz kabli tele¬ technicznych i przewodów oponowych górniczych, 5 beben ten na swoich koncach wyposazony jest do¬ datkowo w boczne blachy 34 posiadajace wycie¬ cie otworowe 34', oraz dwustronny hak 35, umo¬ cowany z boku do plaszcza bebna. Korba do na¬ pedu bebna wykonana jest jako dzwignia jedno- io ramienna z tym, ze po jednej stronie na koncu ra¬ mienia 36 umocowana jest na precie 37 obrotowa tulejka 38, zas po drugiej stronie ramienia 36, na jego koncu, na piascie, umocowany jest uchwyt 39 z otworem przelotowym 39', oraz z wkretem 15 40, ustalajacym korbe do wystepu kwadratowego 31'.Sworzen 41 z lbem i uchwytem 41' osadzony jest na jednym z konców nadwozia na plycie 14 w tulei 42, pod która znajduje sie dociskowa spre- 20 zyna 43 z podkladka 44 i zawleczka 45, umozli¬ wiajaca mechaniczna blokade nadwozia w jednym z dwustronnych skosnych slizgów 46, umocowanych na plycie 47 do podluznie 2, a posiadajacych wgle¬ bienie 46' wykonane w osi podluznej podwozia 25 wózka.Takie same zabezpieczenie sworzniowe posiada reczna blokada polozenia nadwozia z tym, ze swo¬ rzen 41' z lbem i uchwytem 41" prowadzony w tulei 42', pod która znajduje sie dociskowa spre- 30 zyna 43' z podkladka 44' i zawleczka 45', osadzony jest na plycie 14 w plaszczyznie poziomej pod ka¬ tem 90° w stosunku do sworznia 41, zas blokowa¬ nie odbywa ' sie we glebnych otworach 48' na pierscieniu 48, ustawionym obustronnie na plycie 35 5.Po jednej stronie podwozia wózka na górnych krawedziach podluznie 2 po ich przeciwleglych stronach wykonane sa trzpienie 2' oraz przymo- .„ cowane od zewnetrznej strony podluznie 2 tulej- 40 ki 49 do osadzenia korb 36—40. Po drugiej stro¬ nie podwozia miedzy podluznicami 2 umieszczo¬ na jest skrzynka narzedziowa 50 z otwierana do góry pokrywa 50'. 45 Zaladunek tasmy przenosnikowej, lin i lancu¬ chów oraz kabli teletechnicznych i przewodów opo¬ nowych górniczych na przedmiotowy wóz w chod¬ nikach przewozowych na dole z polozenia do tran¬ sportu, odbywa sie w ten sposób, ze podnosimy 50 uchwytem 41' sworzen 41 do góry tak,' aby wydo¬ stal sie z wglebienia 46' i nastepnie po skreceniu o pewien kat tego nadwozia w zadany kierunek, zwolniony zostal sworzen 41 do odpowiedniego ustawienia nadwozia, zawsze prostopadle do kie- 55 runku nawijania, które ustalamy przez podniesie¬ nie do góry uchwytu 41" sworznia 41', a nastep¬ nie zwalniamy do otworu 48' pierscienia 48.Nastepna czynnosc to naprowadzenie jednego konca tasmy do bebna i uchwycenie go uchwy- 60 tami 32 za pomoca srub 33, lub przy zaladunku lin i lancuchów oraz kabli teletechnicznych i prze¬ wodów oponowych górniczych, zaczepiamy jeden z konców o hak 35, przy czym rozpoczynamy na¬ wijanie za pomoca recznej korby 36—40 z pra- 65 weJ lub lewe3 strony az do srednicy nawinietego58712 5 bebna, odpowiadajacemu szerokosci skrzyni ko¬ palnianego wozu urobkowego, po czyni spinamy obwodowo nawiniety koniec opaska w postaci giet¬ kiego drutu, zabezpieczajac w ten sposób rozwinie¬ cie sie nawinietego materialu oraz podnosimy 5 uchwyt 41" recznego blokujacego sworznia 41', wyprowadzajac go z otworu 48' przez obrót nad¬ wozia i zwalniamy w momencie, kiedy mechanicz¬ na blokada sworzniem 41 ustalila w wglebieniu 46' slizgu 46 pierwotne polozenie nadwozia do w transportu. 2.Rozladunek tych materialów gietkich na powierz¬ chni nastepuje w podobny sposób, lecz kolejnó- sciach odwrotnych, a nawet przy rozladunku bocz¬ nym, bez potrzeby skrecania nadwozia. Wyladunek 15 zwinietej tasmy na bebnie 30—33 nastepuje rów¬ niez w przypadku mechanicznego podniesienia te¬ go bebna za pomoca ciegiel zaczepianych do otwo¬ rów 39' uchwytów 39 na korbach 36—40 po uprzed¬ nim ich zabezpieczeniu wkretami 40, oraz odslo- 20 nieciu czopów 31 przez odkrecenie nakretki 29 sruby 28 dla wychylenia objemki 26 na zawiasach 27 do polozenia spoczynkowego, przy czym do za- 3. ladunku zwinietej tasmy w walek sluzy ten sam beben 30—31, wkladany do srodka otworu tego 25 walka i nalozeniu na wystepy kwadratowe 31' korb 36—40 i ich zabezpieczeniu wkretami 40 dla mechanicznego podniesienia do siedlisk stojako¬ wych lozysk 25. Po zaladunku wzglednie rozla¬ dunku tych materialów dokonywanych z poloze- 30 nia do transportu, korby 36—40 nalezy zdjac z bebna i umiejscowic na podluznicach 2 podwozia wózka w trzpieniu 2' i osadzeniu tulei 49, po uprzednim skreceniu nadwozia o kat 90° od po¬ lozenia do transportu, zas narzedzia podreczne przechowac w skrzyni 50, 50', umieszczonej po 4. stronie przeciwnej, pomiedzy podluznicami 2 pod¬ wozia wózka, po czym nastepnie skreca sie nad¬ wozie na polozenie do transportu. 40 Zaleta wynalazku jest to, ze wóz ten umozliwia zaladunek i wyladunek przedmiotowych materia¬ lów przez nawijanie i odwijanie na dole w ko¬ palni bez pomocy poslugiwania sie wciagnikami i wywracaniem wozów na spag chodnika przewo¬ zowego, stwarzajac w ten sposób prace lzejsza i bezpieczna, zas na powierzchni umozliwia zaladu- 5. nek i wyladunek w calosci calego bebna przez podniesienie mechaniczne urzadzeniem dzwigowym lub w taki sposób jak dla opisanych warunków crt 50 na dole w kopalni. Wóz do transportu materialów wedlug wynalazku wyróznia sie bardzo prosta kon¬ strukcja, pewna w dzialaniu i latwa w obsludze. 55 PL