PL55970B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: 15. II. 1965 Niemiecka Republika Federalna Opublikowano: 25. X. 1968 55970 KL. 47~brr8e- MJCP fM c %^» AGc • Artur Fischer, Tumlingen (Niemiecka Republika wlasciciel patentu Federalna) Piasta wieloczesciowa Przedmiotem wynalazku jest piasta wieloczes¬ ciowa wykonana zwlaszcza z tworzywa sztucznego, skladajaca sie co najmniej z dwóch czesci, które to czesci zwrócone do siebie stanowia tarcze pia¬ sty, pomiedzy którymi ustawione sa elementy obro¬ towe jak kola zebate ulozyskowane na wale lub osi.Tego rodzaju piasty sluza do latwego mocowania i do wymiany kól jezdnych, lancuchów, gasienic, kól zebatych, tarcz z otworami i tym podobnych czesci, przy czym wymienione czesci sa celowo tak uksztaltowane, ze podstawa piasty jest niezalez¬ nie od wielkosci piasty i jej obwodu jednakowa dla wszystkich czesci konstrukcyjnych.Znane sa piasty wieloczesciowe sluzace do mo¬ cowania elementu obrotowego w ten sposób, ze jedna czesc piasty za pomoca stozka osadzonego z jednej strony, zas druga czesc piasty za pomoca gniazda stozkowego osadzonego z drugiej strony — wprowadzone sa odpowiednio do elementu obro¬ towego. Obie czesci piasty zostaja nastepnie skre¬ cone ze soba za pomoca przewidzianych do tego celu gwintów. Okazalo sie, ze wymiary piasty wzgledem wymiarów elementu obrotowego moga wykazywac pewne odchylenia, spowodowane to¬ lerancja wytwarzania tych elementów, co spra¬ wia, ze nie zawsze zapewnione jest dzialanie bez zaklócen.Odchylenia wymiarów moga byc tak duze, ze stozki obu czesci piasty sa niewystarczajaco ze 25 30 soba polaczone, przy czym tarcze piasty moga za¬ cisnac element obrotowy zanim nastapi ich skre¬ cenie, to jest gdy polaczone ze soba stozki obu czesci piasty zapewnia odpowiednie osadzenie pia¬ sty na wale.Jezeli wymiary sa zbyt male, to dla uzyskania obrotowego osadzenia elementu obrotowego z pia¬ sta na wale, zachodzi koniecznosc poluzowania czesci piasty. Aby uzyskac obrotowe osadzenie na wale elementu obrotowego, nalezy skrecic ze soba oba stozki jedynie do okreslonego stopnia, poniewaz w przeciwnym razie nastapi zacisniecie elementu obrotowego na wale. Moze sie przy tym zdarzyc, ze element obrotowy z powodu zbyt malych roz¬ miarów nie zostal jeszcze scisniety tarczami pia¬ sty i gwint stozków nie zostal dostatecznie ze soba polaczony. W tym przypadku moze nastapic rozluz¬ nienie gwintów, co moze wywolac niekorzystny kie¬ runek obrotów — elementów obrotowych.Celem wynalazku jest skonstruowanie takiej pia¬ sty, która wyeliminowalaby omówione wyzej wady i umozliwilaby ulozyskowanie wszelkich elementów obrotowych obrotowo lub ciasno na wale lub osi, bez niebezpieczenstwa, ze obie czesci piasty rozluz¬ nia sie podczas eksploatacji.Cel ten osiagnieto w ten sposób, ze przynajmniej tarcza jednej czesci piasty jest elastycznie podatna.Te elastyczna podatnosc osiaga sie badz odpowie¬ dnim doborem materialów badz przez redukcje grubosci tarczy piasty. 559703 55970 4 Konstrukcja piasty wedlug wynalazku umozliwia obrotowe osadzenie elementu obrotowego osadzo¬ nego na piascie przez to, ze obie czesci piasty sa ze soba polaczone tylko czesciowo. Polaczenie to konczy sie wówczas, gdy element obrotowy jest scisniety dwoma czesciami piasty, przy czym oba stozki sa na tyle skrecone, ze nie nastapil jeszcze zacisk walu. Jezeli pozadane jest ciasne osadzenie elementu obrotowego na piascie, to nalezy jedynie dalej skrecac ze soba obie czesci piasty. Podatnosc jednej z tarcz piasty pozwala na dalsze skrecanie obu stozków, mimo ze element obrotowy zosjtal juz scisniety, az nastapi zacisniecie piasty na wale.Taki uklad, zgodnie z wynalazkiem, wyrównuje odchylenia wynikajace z tolerancji wykonania ele¬ mentów laczonych i pozwala zarówno na sztywne osadzenie piasty na wale dla przenoszenia mo¬ mentu obrotowego, jak równiez na obrotowe osa¬ dzenie piasty.' Jak stwierdzono, nie jest mozliwe rozluznienie sie czesci piasty przy obrotowym osadzeniu pia¬ sty z elementem obrotowym na wale. Elastyczna podatnosc jednej czesci piasty sprawia, ze znajdu¬ jacy sie pomiedzy czesciami piasty element obro¬ towy zostaje scisniety, zanim stozki zostana mocno zakleszczone na wale, przy czym gwinty znajdu¬ jace sie na stozkach sa na tyle polaczone, ze prze¬ ciwdzialaja rozluznieniu sie polaczenia.Wynalazek wyjasniony jest blizej na przykla¬ dach wykonania przedstawionych na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia piaste w widoku z boku, fig. 2 — trzyczesciowa piaste w przekroju poprzecz¬ nym wzdluz linii II-II na fig. 1, fig. 3 — naciagnie¬ ta na piaste opone gumowa z wsunieta osia w po¬ wiekszeniu, czesciowo w przekroju, fig. 4 — dwie piasty z osadzonymi na nich dwoma zazebiajacymi sie wzajemnie kolami zebatymi, fig. 5 — dwie piasty, na których osadzona jest tasma gasieni¬ cowa, fig. 6 — sposób zamocowania tarczy z otwo¬ rem za pomoca piasty, fig. 7 — tarcze z otworem i z piasta oraz klocek, fig. 8 — klocek zamocowany w tarczy w przekroju wzdluz linii VIII-VIII na fig. 7, fig. 9 — walec zgodnie z fig. 7, czesciowo w przekroju i fig. 10 — piasta z korba, zamiast z nakretka skrzydelkowa.Piasta wedlug wynalazku sklada sie z czesci 2, uksztaltowanej w postaci tarczy 2a posiadajacej wieniec centrujacy 4, wystepy 3 o ksztalcie skrzy¬ delek oraz czesc cylindryczna z gwintem 6 pola¬ czona ze stozkiem 1 majacym kilka szczelin 5.Z czescia 2 piasty, polaczona jest za pomoca gwintu 6 czesc 7 piasty, uksztaltowana w postaci nakretki skrzydelkowej posiadajacej wystepy 8 o ksztalcie skrzydelek oraz otwór cylindryczny z gwintem 6 polaczony z gniazdem stozkowym 9. Na. czesci 7 piasty osadzona jest luzno tarcza 10 uksztaltowana w postaci pierscienia lOb z zewnetrznym obrzezem lOa opierajacym sie o wieniec centrujacy 4. Zew¬ netrzne obrzeze lOa oraz tarcza 2a tworza rowek, którego szerokosc dzieki polaczeniu gwintowemu obu czesci piasty 2 i 7 jest dowolnie zmienna. Ro¬ wek ten moze sluzyc jako krazek linowy.Fig. 3 przedstawia osadzenie opony gumowej 11 za pomoca czesci 2 i 7 piasty. Wewnetrzne obrzeze lla opony 11 przylega dzieki zacisnieciu wystepów o ksztalcie skrzydelek 3 j 8 w rowku pomiedzy tarcza 2a a zewnetrznym obrzezem lOa. W celu zwiekszenia tarcia, sciany rowka moga byc szor¬ stkie lub radelkowane. W otwór wewnatrz czesci 5 2 i 7 piasty wsunieta jest os 12, która dzieki za¬ ciskaniu sie gniazda stozkowego 9 na stozku 1 jest mocno zakleszczona albo sie luzno obraca jako wal.Na fig. 4 — przedstawione sa dwa kola zebate 13 i 14, osadzone za pomoca czesci 2 i 7 piasty podobnie jak na fig. 3.Fig. 5 przedstawia lancuch 15 lub gasienice gu¬ mowa, przesuwajaca sie w rowkach piast 16 i 17.Na fig. 6 przedstawiona jest tarcza 18 z otwo¬ rami 19 i szczelinami 20. Takze i ta tarcza 18 moze byc zamocowana w opisany wyzej sposób za po¬ moca czesci 2 i 7 piasty.Fig. 7 i 8 przedstawia te sama tarcze 18 w która wprowadzone sa klocki 21 tworzace walek. Wy¬ magana statecznosc walka uzyskuje sie za pomoca okraglego preta 22. Przy uzyciu czesci 2 i 7 piasty wedlug wynalazku moga byc równiez konstruowa¬ ne rózne zestawy, podobne do bebnów, przy czym walek stanowi tylko dalszy przyklad zastosowa¬ nia piasty, jak to przedstawiono na fig. 9.Na fig. 10 przedstawiona jest dwuczesciowa pia¬ sta 2 i 7 w której stala czesc 2 uksztaltowana jest. w postaci tarczy 2a i korby recznej 23 zamiast wystepów o ksztalcie skrzydelek 3.Z uwagi jednak na to, ze uksztaltowanie jednej czesci piasty w postaci korby okazalo sie zbyt jedno¬ stronne w zastosowaniu, przeto dalszym celem wy¬ nalazku jest takie skonstruowanie poszczególnych czesci piasty, aby z piasta mozna bylo laczyc wy¬ mienne korby co zwieksza zakres zastosowania.Osiaga sie to zgodnie z wynalazkiem dzieki temu, ze jedna z czesci piasty przeznaczona jest do wspólpracy z wymienna korba, przy czym wymienna korba posiada wydrazony otwór ze szczelinami, przez które przechodza wystepy o ksztalcie skrzydelek, przeznaczone do polacze¬ nia piasty z korba.Takie uksztaltowanie odmiany piasty przed¬ stawione jest na dalszych rysunkach, na których fig. 11 przedstawia korbe w widoku perspekty¬ wicznym, a fig. 12 — czesci piasty z osadzona w jednej z nich korba w przekroju.Wskutek tego, ze konstrukcja i sposób dzia¬ lania odmiany piasty odpowiada konstrukcji i spo¬ sobowi dzialania piasty wedlug wynalazku, przeto opis i rysunki nie uwzgledniaja poszczególnych detali tej odmiany.Z tego tez wzgledu czesci odmiany piasty pola¬ czone z korba maja te same oznaczenia co czesci piasty wedlug wynalazku.Wymienna korba 33, przedstawiona na fig. 11 w widoku perspektywicznym, nasunieta jest na os 12 czesci 2 i 7 piasty (fig. 12). Korba 33 posiada wydrazenie przeznaczone do wspólpracy z czescia 7 lub 2 piasty, uksztaltowane w postaci scianki 34 ze szczelinami 35 i 36, w które to szczeliny wchodza wystepy o ksztalcie skrzydelek 8 lub 9, zakonczonej dnem 37, przy czym w srodku wydra¬ zenia na jego dnie 37 znajduje sie tuleja lozysko¬ wa 38 umozliwiajaca centryczne osadzenie osi 12. 15 20 25 30 35 40 45 50 55 605 55970 6 Korzystne okazalo sie wykonanie w tulei 38 spre¬ zynujacej szczeliny, siegajacej do dna wydrazenia 37 oraz nachylenia nieco do srodka szczelinowych czesci sprezynujacych 38b, umozliwiajacych lepsze zacisniecie na osi 12.Wskutek tego, unika sie przy ewentualnym skos¬ nym ustawieniu czesci konstrukcyjnych zeslizgu korby z osi i z czesci piasty. Umozliwia to obra¬ canie sie czesci 2 i 7 piasty, ulozyskowanych na osi 12 elementu 21, za pomoca uchwytu 39, korby 33 oraz pozwala na uruchomienie poprzez petle linowa 40, nie pokazanej na rysunku czesci nape¬ dzanej.Wynalazek nie ogranicza sie do pokazanej na. rysunkach konstrukcji piasty. Przy wyeliminowa¬ niu na przyklad scianki tulejowej, boczne powierz- 15 chnie uchwytu skrzydelkowego obejmowane sa przez dwa lezace na przeciwko siebie trzpienie, dwie nasady lub dwa zebra, sluzace do polaczenia wieloczesciowej piasty. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Piasta wieloczesciowa, skladajaca sie z dwóch czesci, które po stronie zwróconej ku sobie maja tarcze piasty, pomiedzy którymi umieszcza sie ele¬ menty obrotowe takie jak kola zebate lub kola do ich ulozyskowania na wale lub osi, znamienna tym, ze zewnetrzne obrzeze (lOa) tarczy (10) czesci (7) piasty jest elastycznie podatne w kierunku osiowym. jo Fig.lKI. 47 b, 20 55970 MKP F 06 c Fig. 7 ^ 38b Fig.12 \\\^39 Krak 1, zam. 310 VIII. 68 400 PL