Pierwszenstwo: Opublikowano: 31.111.1965 (P 108 192) 03.IV.1964 Japonia 20. IX. 1968 55845 KI. 17 b, 2/06 MKP F 25 c afck ©ElTELhlA Urzedu Patentowego PolsUij Izicty^Kfiliij Ute**) Twórcawynalazku: Katsuto Okada Wlasciciel patentu: Morinaga Nyugyo Kabushiki Kaisha, Tokio (Japonia) Urzadzenie do zamrazania wyrobów cukierniczych, zwlaszcza lodów w batonach Wynalazek dotyczy urzadzenia do ciaglego za¬ mrazania wyrobów cukierniczych, zwlaszcza lodów w batonach.Znane sa zamrazalniki, w których szereg form przesuwa sie przez komore zamrazalnicza w kie¬ runku liniowym lub obrotowym. W znanych za- mrazalnikach liniowych szereg równoleglych wzgle¬ dem siebie form przesuwa sie kolejno ruchem sko¬ kowym w jednym kierunku przy pomocy lancu¬ chów ciaglych. Po wlaniu masy cukierniczej do formy przesuwa sie ja do przodu, przed calkowi¬ tym zamrozeniem wsuwa sie ewentualnie uchwyt, a po zamrozeniu zanurza sie forme do goracej cie¬ czy w celu umozliwienia latwego wyjecia z niej zamrozonego wyrobu.Zamrazalniki obrotowe dzialaja podobnie. Skla¬ daja sie one z podstawy obrotowej z szeregiem form, urzadzenia do napelnienia form masa cukier¬ nicza, zwykle urzadzenia do wsuwania uchwytu do masy oraz urzadzenia do wyjmowania zamrozonego wyrobu z form.Wada zamrazainika liniowego, czyniaca takie urzadzenie nieekonomicznym, jest fakt, ze równo¬ czesnie wykorzystuje sie mniej niz polowe form, poniewaz reszta tych form wraca w tym czasie pusta do pozycji wyjsciowej.W zamrazalniku obrotowym wszystkie formy sa wykorzystane w kazdym momencie tak, ze dla uzyskania okreslonej wydajnosci wystarcza mniej¬ sza ilosc form niz w zamrazalniku liniowym. Nie- 10 15 20 stety, w stosowanych zamrazalnikach obrotowych nie ma mozliwosci podnoszenia lub opuszczania form w zamrazalniku lub w goracej kapieli, wsku¬ tek czego trzeba spryskiwac formy od dolu srod¬ kiem zamrazajacym lub ogrzewajacym, co czesto sprzyja korozji i utrudnia wymiane form.Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie, które pozwala na unikniecie lub co najmniej znaczne zmniejszenie powyzszych wad.Urzadzenie wedlug wynalazku sluzace szczególnie do zamrazania lodów w batonach sklada sie z ob¬ rotowej podstawy osadzonej na osi, szeregu form na mase cukiernicza i zaczepów na podstawie i na kazdej z form, laczacych formy z podstawa w taki sposób, by ruch formy z podstawa obrotowa od¬ bywal sie po zamknietym obwodzie wokól osi pod¬ stawy umozliwiajac jednoczesnie osiowy ruch for¬ my wzgledem obrotowej podstawy, z prowadnicy form zapewniajacej ich osiowy ruch w kierunku obrotowej podstawy i w kierunku przeciwnym, a jednoczesnie umozliwiajacej posuwanie sie form po obwodzie zamknietym, z urzadzenia do wypel¬ niania form masa cukiernicza, komory zamrazal- niczej, przez która przesuwaja sie formy oraz urza¬ dzenia do wyjmowania zamrozonego wyrobu z form, przy czym urzadzenie do wypelniania form, komora zamrazalnicza i urzadzenie do wyjmowa¬ nia wyrobu sa rozmieszczone na obwodzie w poda¬ nej kolejnosci zgodnie z kierunkiem przesuwania sie form. 558453 55S45 4 Urzadzenie do zamrazania wedlug wynalazku nadaje sie szczególnie do wyrobu lodów w bato¬ nach. Ma ono duza zdolnosc przerobu, poniewaz formy wypelnia sie masa cukiernicza w ciagu nie¬ mal calego cyklu. Formy mozna latwo wymieniac, 5 dzieki czemu mozna wytwarzac batony o róznych ksztaltach, przy czym wymiana taka wymaga za¬ trzymania pracy urzadzenia na minimalny tylko okres czasu. Urzadzenie wedlug wynalazku jest proste w obsludze i moze byc latwo zautomatyzo¬ wane.Dalszymi zaletami urzadzenia wedlug wynalazku jest ekonomiczne wykorzystanie czynnika chlodni¬ czego i pelne wykorzystanie zdolnosci zamrazalni- czej. Poniewaz czynnika chlodniczego nie miesza sie z powietrzem, jako czynnik taki mozna sto¬ sowac solanke przy równoczesnym zredukowaniu do minimum korozji urzadzenia.Obrotowa podstawa obraca sie wokól pionowo ustawionej osi przy pomocy odpowiedniego nape¬ du. W jednej z odmian urzadzenia wedlug wyna¬ lazku, szereg form umieszczonych jest podluznie w kierunku promieniowym w stosunku do osi ob¬ rotu podstawy, co wraz z zaczepami na podstawie i na kazdej z form zapobiega obrotowi form i pod¬ stawy wzgledem siebie, pozwalajac równoczesnie na ich obrót osiowy.Obracajac sie z podstawa wokól jej osi, formy posuwane sa osiowo ruchem posuwisto-zwrotnym przez prowadnice tak, ze kazda forma porusza sie po obwodzie zamknietym wokól osi, a odcinki te¬ go obwodu sa przesuniete osiowo wzgledem siebie.Czesc toru form znajduje sie w komorze za- mrazalniczej wypelnionej cieklym czynnikiem chlodniczym, w którym zanurzaja sie wneki form.Dwa inne odcinki toru wystaja z komory zamra- zalniczej ukosnie ku górze i na zewnatrz w prze¬ ciwnych kierunkach. Poza tym przewiduje sie urzadzenia do wypelniania wnek form masa cu¬ kiernicza, do wsuwania uchwytu do czesciowo za¬ mrozonej masy, oraz do wyjmowania zamrozonego wyrobu z formy.Zalaczone rysunki ilustruja korzystne odmiany urzadzenia wedlug wynalazku.Fig. 1 przedstawia rzut poziomy zamrazalnika do lodów w batonach wedlug wynalazku, fig. 2 — w duzej skali metalowa forme zamrazalnika uwi¬ docznionego na fig. 1, fig. 3 — rzut poziomy nos¬ nika formy uwidocznionej na fig. 2, fig. 4 — bocz¬ ny przekrój pionowy nosnika uwidocznionego na fig. 3, wraz z forma uwidoczniona na fig. 2 i inny¬ mi elementami zamrazalnika, fig. 5 przedstawia rozwiniety przekrój pionowy zamrazalnika przed¬ stawionego na fig. 1, czesciowo w sposób schema¬ tyczny dla ilustracji dzialania zamrazalnika i je¬ go elementów, fig. 6 — powiekszony przekrój pio¬ nowy zamrazalnika uwidocznionego na fig. 1, wzdluz linii VI—VI.Podstawa 1 zlozona jest z wewnetrznego piers¬ cienia 11, zewnetrznego pierscienia 12 oraz ramion 10, laczacych promieniscie 11 i 12. Obrotowa pod¬ stawa obraca sie w kierunku zgodnym z kierun¬ kiem ruchu wskazówek zegara, napedzana nape¬ dem wiencowym 84.Obrotowa podstawa 1 przesuwa formy 75 kolejno od napelniacza 2 do wypelniania form przez ko¬ more zamrazalnicza 3, wciskacza 4 do wsuwania uchwytów do rozladowywacza 5 sluzacego do wyj¬ mowania masy z form, a nastepnie z powrotem do napelniacza 2 do wypelniania form. Ze wzgledu na przejrzystosc rysunku pokazano tylko dwie formy 75, lecz obrotowa podstawa 1 jest faktycz¬ nie pokryta formami ulozonymi podluznie i pro¬ mieniscie w stosunku do osi obrotu podstawy i za¬ czepionymi w otworach 13 i 13' znajdujacymi sie odpowiednio w wewnetrznym pierscieniu 11 i w zewnetrznym pierscieniu 12. Ciekly czynnik chlodniczy, na przyklad solanke, wprowadza sie do komory 3 przewodem 78, a zawraca z tej komory do urzadzenia zamrazalniczego przewodem 79, przy czym czynnik chlodniczy i formy w komorze & po¬ ruszaja sie w kierunkach przeciwnych. Urzadzenie 5 do wyjmowania masy z form jest polaczone z pa- kowarka 6 przy pomocy przenosnika 51, styczne¬ go do obrotowej podstawy 1.Jak podano na fig. 2 — 4, kazda forma 75 jest cienka plytka metalowa, w której znajduje sie szesc integralnych, otwartych od góry wglebien 72, odpowiadajacych na przyklad ksztaltowi batonów . lodowych. Kazda z form 75 jest wsparta na ramie 74, do której jest przymocowana srubami 76 i 78' wkreconymi w odpowiednie otwory 77 i 77'.Formy 75 i ramy 74 sa wydluzone i zbiezne pod¬ luznie tak, ze po wpuszczeniu ram w obrotowa podstawe 1, formy pokrywaja te podstawe. Cylin¬ dryczne kolki prowadzace 71, 71' wystaja ku do¬ lowi przy obu koncach kazdej z ram i zaczepiaja o wspomniane otwory 13, 13'. Tak wiec ramy i for¬ my poruszaja sie wraz z obrotowa podstawa 1 wokól osi tej podstawy po torze, którego pozycja osiowa wyznaczona jest przez szyny prowadzace 81, 81', bedace elementami nieruchomej podstawy zamrazalnika. Kazda rama jest osadzona na szy¬ nach 81, 81' przy pomocy wspólosiowych kól 73, 73', umieszczonych na dwóch koncach ramy.W srodkowej czesci kazdej ramy 74 znajduje sie otwór, w który wpuszcza sie wneki 72, przy czym podluzne obrzeza kazdej z form 75 sa zwrócone ku dolowi w celu zabezpieczenia formy przed ru¬ chem obrotowym w stosunku do ramy 74.Zestawienie ram 74 z szynami 81, 81' oraz obrotowej podstawy 1 pokazuje dokladniej fig. 6.Wewnetrzny pierscien 11 i zewnetrzny pierscien 12 podstawy sa osadzone na nieruchomej podstawie 8 urzadzenia przy pomocy lozysk kulkowych 14, 14' lak, ze obrotowa podstawa 1 obraca sie w plasz- . czyznie poziomej. W miejscach, gdzie wneki 72 form przesuwaja sie przez czynnik chlodniczy w komorze 3, prowadzace szyny 81, 81' znajduja sie w pozycji tak niskiej, by kolki prowadzace 71, 71' tkwily na calej dlugosci w otworach 13, 13'. Na innych odcinkach toru form, szyny 81, 81' unosza, sie podnoszac wneki form niemal calkowicie ponad obrotowa podstawe, jak wskazuja linie przerywa¬ ne, przy czym konce kolków 71, 71' znajduja sie nadal w otworach 13, 13'.Fig. 5 przedstawia dzialanie poszczególnych ele¬ mentów zamrazalnika oraz elementów pomocni¬ czych, przy czym sam zamrazalnik pokazany jest w bocznym rozwinietym przekroju pionowym. 15 20 25 30 35 40 45 50 55 605 55845 6 Napelniacz 2 do wypelniania form stanowi glów¬ nie zbiornik na ciekla mase cukiernicza, w którego dnie znajduje sie zawór sterowany przy pomocy pneumatycznego lub hydraulicznego mechanizmu 89. Przez zawór ten przepuszcza sie mase na szesc batonów do hydraulicznie sterowanej wytlaczarki 86, która wydziela mase do wnek 72 formy 75, gdy ta ostatnia znajdzie sie pod szescioma dyszami wy¬ plywowymi wytlaczarki (tylko jedna z tych dysz widac na fig. 5).Zasobniki formy 75 obnizaja sie na szynach 81, 81' do komory zamrazalniczej 3 przy wylocie 79, gdzie temperatura czynnika chlodniczego jest sto¬ sunkowo wysoka i przesuwaja sie w tej komorze w kierunku przeciwnym do kierunku przeplywu czynnika chlodniczego. Kiedy wneki 72 osiagna srodkowy odcinek komory 3, zawartosc ich jest wystarczajaco gesta do utrzymania wsunietego uchwytu 41 w pozycji pionowej, przy czym koniec tego uchwytu wystaje ponad forme 75. Urzadzenie do wsuwania uchwytów jest znane i sterowane jest przez mechanizm 85 hydraulicznie lub pneuma¬ tycznie.Podczas przesuwania sie form 75 przez najziirn niejszy odcinek komory 3, masa lodowa zestala sie calkowicie. Po opuszczeniu komory zamrazalniczej 3, formy zostaja na krótko zanurzone w goracej wodzie znajdujacej sie w zbiorniku 82 osadzonym na dzwigniku hydraulicznym 87. Dzwignik ten unosi zbiornik tak, by obejmowal on "formy pod¬ czas ich przesuwania sie wzdluz poziomego prze¬ kroju uniesionych szyn 81, 81'. Cieplo wody uwal¬ nia zamrozona mase z wnek 72.W rozladowywaczu 5 do wyjmowania batonów z form, wneki form zostaja ustawione w pozycji pionowej przy pomocy uchwytów 52 osadzonych na przenosniku 51 i przesuwanych pionowo przy po¬ mocy dzwigników 88. Uchwyty 52 obejmuja /wy¬ stajace uchwyty batonów 41 i wyciagaja zestalone batony 90 z wnek 72. Przy pomocy przenosnika 51 batony zostaja przeniesione do pakowarki, gdzie zostaja uwolnione z uchwytów 52 w momencie, gdy uchwyty te dotra do zastawki 63. Uwolnione batony 90 zostaja opuszczone i skierowane do zawijarki 62 przy pomocy prowadzacego strumienia powietrza z dmuchawy 61, a opakowane batony zostaja od¬ prowadzane przy pomocy przenosnika tasmowego 83.Urzadzenie wedlug wynalazku ma szczególnie za¬ stosowanie do zamrazania lodów w batonach, lecz moze byc równiez korzystnie stosowane w produkcji innych zamrazanych wyrobów cukierniczych. PL