Pierwszenstwo: 23.III.1964 Opublikowano: 10.X.1968 Niemiecka Republika Federalna 55790 KI. 5 c, 15/44 MKP E 21 d 15M CZYTELNIA UlLD Urzedu Patentowego Polskie) Izeeiffi^ << t- * i Wspóltwórcy wynalazku Karl Gerlach, Moers (Niemiecka Republika i Federalna) Dr. Ing. Hans Gerlach, Moers (Nie- wla&ciciele patentu: miecka Republika Federalna) Stojak z wbudowanym podciagnikiem i odejmowalnym, hydraulicznym napinakiem zamka i Wynalazek dotyczy wysuwanego hydraulicznie i zapinanego ciernie stojaka teleskopowego z pod¬ ciagnikiem osadzonym we wnetrzu stojaka i skla¬ dajacym sie z cylindra cisnieniowego i tloka oraz z napinakiem hydraulicznym mocowanym rozlacz¬ nie przy zamku z zewnatrz stojaka.Stojaki tego rodzaju sa znane. Zostaly one wy¬ nalezione w trakcie usilowan wyposazenia kopalni w stojaki, które charakteryzowalyby sie zarówno zaletami znanych hydraulicznych stojaków na przyklad latwym podciaganiem przy stale prawie równej podpornosci jak i zaletami od dawna stoso¬ wanych zasluzonych stojaków ciernych na przy¬ klad mozliwosci przeciwstawiania narastajacego oporu wzrastajacemu naciskowi górotworu, wiek¬ sza reakcyjnoscia, zwlaszcza na udarowe ruchy górotworu, mocna i dlatego mniej czula konstruk¬ cja, mniejsza czestotliwoscia napraw jak równiez mniejszymi kosztami zakupu i utrzymania.W podanych znanych stojakach, samoczynny przebieg operacji podciagania stojaka i napinania zamka jest zapewniony dzieki temu, ze nasadzony na zamek stojaka hydrauliczny napinak zamka jest polaczony z cylindrem podciagnika we wnetrzu stojaka poprzez przewód laczacy z wbudowanym nastawnym zaworem, który zezwala na doplyw czynnika roboczego silownika zamykajacego, skoro tylko w podciagniku stojaka osiagnie sie cisnienie zalozone przez nastawienie zaworu i odpowiadaja¬ ce zadanej podpornosci. 10 15 25 30 Do stanu techniki zalicza sie ponadto stojaki tego i równiez innego rodzaju, które przez przy¬ laczenie do przewodu niskocisnieniowego ulozone¬ go w wyrobisku scianowym, wysuwaja sie naj¬ pierw az do dociskowego zetkniecia sie swego rdzennika ze stropem i nastepnie, w wyniku przy¬ laczenia pompy na wysokie cisnienie, sa one osa¬ dzone w drugiej operacji na zadana podpornosc, po której osiagnieciu nastepuje napinanie zamka stojaka przez uruchomienie nasadzonego napinaka.Znane stojaki z wbudowanym podciagnikiem i odejmowalnym napinakiem maja jednak jeszcze róznorodne braki, które utrudniaja szybki i pewny przebieg podciagania stojaka jak równiez rzutuja ujemnie na racjonalne stosowanie stojaków i wy¬ magany do tego naklad. Tak pracuja na przyklad znane stojaki z wieloma przyrzadami pomocniczy¬ mi w postaci pistoletów podciagnikowych laczni¬ ków, zaworów zamykajacych, zaworów odpowie¬ trzajacych cylindry podciagnika i napinaka lub tp., osadzonymi w róznych miejscach ukladu przewo¬ dów podciagnika i napinaka, uruchamianymi recz¬ nie w róznym czasie i co wiecej, których jeden górnik nie jest w stanie sam wlasciwie obsluzyc.Szczególne trudnosci powstaja zwlaszcza wtedy, gdy stojaki po zakonczeniu operacji podciagania i napinania maja byc opróznione na przyklad dla zabezpieczenia ich prawidlowego dzialania jako stojaków ciernych podczas ich okresu uzytkowa¬ nia, dla ulatwienia poslugiwania sie nimi przy 5579055790 pózniejszym ich przestawianiu albo tez z innych powodów. W tym celu musza byc przewidziane badz kosztowne i dlatego juz z ekonomicznego punktu widzenia nie dopuszczalne urzadzenia ssace z dodatkowymi przewodami i organami kon- 5 trolnymi badz tez stojaki moga byc opróznione w wyrobisku scianowym pod wplywem rozpreze¬ nia zamknietego i sprezonego powietrza, jednak to nie jest zgodne z przepisami bezpieczenstwa pracy, powoduje zbyt duza wilgotnosc w wyro- 10 bisku scianowym i pogarsza stan spagu wskutek rozmiekniecia.Zadaniem wynalazku jest usuniecie niedogod¬ nosci znanych dotychczas stojaków z wbudowanym podciagnikiem i odejmowalnym hydraulicznym 15 napinakiem. Zgodnie z wynalazkiem zadanie to zostalo w istocie swej rozwiazane dzieki temu, ze hydrauliczny napinak zamka stojaka jest przy¬ laczony za pomoca trzech kanalów do dwóch glównych przewodów cisnieniowych ulozonych 20 wzdluz sciany, z których jeden jest przewodem powietrza pod niskim cisnieniem a drugi — prze¬ wodem hydraulicznym wysokocisnieniowym, jak równiez jest przylaczony do przewodu powrotne¬ go, a te trzy przewody sa przylaczalne pod dzia- 25 laniem organu sterujacego dozorujacego jego ka¬ naly do prowadzacego do cylindra podciagnika w stojaku przewodu laczacego napinaka jako prze¬ wodu zasilajacego i powrotnego dla obydwóch czynnikówroboczych. 30 Zgodnie z wynalazkiem, po nasadzeniu napinaka zamka na kadlub zamka, stojak moze byc podciag¬ niety w jednej fazie hydraulicznie lub w dwóch kolejnych fazach, najpierw pneumatycznie i potem hydraulicznie i w obydwóch przypadkach po za- 35 cisnieciu jego zamka pod wplywem cisnienia przylaczonego juz lub doprowadzonego dodatkowo sprezonego powietrza moze byc znowu oprózniony nie zagrazajac przy tym górnikowi lub bez obawy pogorszenia stanu spagu przez wilgoc. Ciecz ro- 40 bocza moze byc teraz doprowadzana centralnym przewodem powrotnym badz do zbiornika zasob¬ nikowego badz tez moze byc wlewana w glab podsadzki.Poniewaz do jednostopniowego lub dwustopnio- 4g wego podsadzania stojaka, jego zacisniecia i kon¬ cowego opróznienia trzeba uruchomic tylko jeden organ sterujacy znajdujacy sie przy samym na- pinaku zamka i poniewaz ten organ sterujacy nie musi byc równiez przytrzymywany dalej reka w ustawionym polozeniu laczenia przeto stojak moze byc podsadzony z tylko przez jednego czlowieka.Potrzebny dotychczas do podsadzania drugi czlo¬ wiek jest teraz wolny i dlatego moze w tym cza¬ sie przyniesc nastepny stojak, ustawic go i rów¬ niez podciagnac wstepnie pneumatycznie do chwili, 55 w której napinak jest osadzony jeszcze na zamku opróznionego wlasnie stojaka wysunietego do przodu. Przewiduje sie zatem jedynie przelozenie z jednego stojaka do drugiego, przewodu lacza¬ cego prowadzacego z napinaka do cylindra pod- 60 ciagnika wewnatrz stojaka. Dlugosc przewodu la¬ czacego miedzy napinakiem osadzonym na zamku stojaka i stojakiem jest z tego powodu, zgodnie z wynalazkiem dopasowana w upadzie do odstepu stojaków. 65 50 W dalszym rozwinieciu wynalazku, organ ste¬ rujacy dozorujacy droge czynnika roboczego we wnetrzu napinaka moze skladac sie z wlaczonych kolejno osiowo zaworów pojedynczych z czlona¬ mi uszczelniajacymi opierajacymi sie wzajemnie, z których srodkowy, jest przyporzadkowany za¬ bezpieczonemu zaworem zwrotnym kanalowi przy¬ laczeniowemu do niskocisnieniowego przewodu pneumatycznego i otwiera równiez zawór zamyka¬ jacy wysokocisnieniowego kanalu przylaczeniowe¬ go jezeli wymusi sie dzwignia organu sterujacego ruch otwierania, który prowadzi do przekroczenia w wymaganym stopniu odsloniecie jego przekroju przeplywowego.To dalsze rozwiniecie wynalazku stwarza prosta, zwarta i lekka konstrukcje bloku sterujacego, po¬ laczonego z cylindrem ryglujacym w jedna jed¬ nostke oraz równiez zezwala na uruchamianie wszystkich zaworów bloku sterujacego dzwignia wlaczajaca poprzez wydrazony popychacz zaworu, który jednoczesnie jest równiez zaworem zamy¬ kajacym kanalów powrotnych napinaka zamka i ma czlon uszczelniajacy zaworu zamykajacego niskocisnieniowego jako gniazdo zaworowe.Poza tym, w wyniku takiej postaci organu ste¬ rujacego osiaga sie równiez to, ze przy jego ruchu wywolujacym otwarcie kanalu wysokocisnieniowe¬ go cylindra podciagowego zostaja doprowadzone obydwa czynniki robocze równoczesnie, a doplyw sprezonego powietrza zostaje samoczynnie przer¬ wany dopiero wówczas, gdy stojak znajduje sie pod cisnieniem istniejacym w przewodzie nisko- cisnieniowym. Nastepstwem tego jest dalsze skró¬ cenie czasu podciagania stojaka.Do wlaczenia cylindra napinaka w przebieg oprózniania cylindra podciagnika wewnatrz stoja¬ ka, zgodnie z wynalazkiem miedzy kanalem urza¬ dzenia, prowadzacym do cylindra podciagnika i cylindrem napinaka istnieje polaczenie przez dwa kanaly odgaleziajace, z których jeden jako kanal doplywowy do cylindra napinaka jest dozorowany przez jego zawór wlaczajacy, zas drugi kanal omija ten zawór wlaczajacy i jako kanal odply¬ wowy z cylindra napinaka znajduje sie pod do¬ zorem zaworu zamykajacego. Jest zalecane, aby ten zawór zamykajacy byl wykonany jako za¬ wór sterujacy nastawiony na zadane cisnienie w cylindrze napinaka i który otwiera kanal odply¬ wowy cylindra napinaka wtedy, gdy cisnienie w cylindrze napinaka osiagnelo nastawiona uprzednio wartosc albo az do wprowadzenia nastepnej ope¬ racji hydraulicznego podciagania za pomoca urza¬ dzenia.Tak wykonany zawór sterujacy w kanale odply¬ wowym cylindra napinaka zapobiega w ten spo¬ sób przedwczesnemu odprezeniu cylindra napinaka i tym samym zdjeciu urzadzenia z zamka stojaka w chwili, gdy zamek nie jest jeszcze prawidlowo zacisniety.Zgodnie z dalsza cecha wynalazku kanal wy¬ sokocisnieniowy napinaka jest zabezpieczony za pomoca zaworu zwrotnego, dzieki czemu przy wzroscie cisnienia wewnatrz stojaka to poczatko¬ we cisnienie zostaje utrzymane równiez wówczas, gdy w centralnym przewodzie wysokocisnienio¬ wym nastapi spodek cisnienia ponizej wartosci55790 cisnienia istniejacej juz w stojaku, przykladowo w wyniku przylaczenia dalszych odbiorników.Ponadto, w ramach wynalazku lezy równiez po¬ laczenie kanalu wysokocisnieniowego napinaka, przy obejsciu jego przewodów dozorowanych przez 5 wielozaworowy organ sterujacy z komora cisnie¬ niowa zaworu wlaczajacego dozorujacego kanal prowadzacy do cylindra napinaka. W takim przy¬ padku, zawór wlaczajacy po zadzialaniu pod wply¬ wem pozadanego cisnienia w cylindrze podcia^ni- 10 ka pozostaje jeszcze otwarty równiez wtedy, gdy organ sterujacy napinaka zostanie uruchomiony dla opróznienia stojaka i dzieki temu nie ma cisnienia w przewodach czynnika roboczego we¬ wnatrz urzadzenia. Drugi kanal, omijajacy zawór 15 wlaczajacy, jako kanal odplywowy z cylindra na¬ pinaka jest w tym przypadku wiecej nie potrzeb¬ ny.Przedmiotem wyrfalazku jest równiez konstruk¬ cja napinaka a mianowicie jego cylindra, tloka 20 i jego luzne ksztaltowe oparcie na zamku stojaka, przy czym te cechy wynikaja z dalszego opisu.Wynalazek jest uwidoczniony przykladowo na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia w widoku perspektywicznym odcinek sciany z jednym roz- 25 partym stojakiem z napinakiem umieszczonym na jego zamku i ze stojakiem sasiednim przygotowa¬ nym do podciagania, fig. 2 — w wiekszej podzial- ce, napinak i jego zamocowanie do stojaka, w czesciowym wykroju i czesciowym widoku, fig. so 3 — szczegól luznego, ksztaltowego oparcia o za¬ mek stojaka z urwanym obrysem i przekrojem wedlug linii III —III na fig. 2, fig. 4 — uprosz¬ czony, schematyczny i w wiejkszej podzialce, przekrój przez blok sterujacy napinaka wedlug 35 linii IV—IV na fig 2, fig. 5 i 6 przedstawiaja w ukladzie podobnym jak na fig. 4 dwa dalsze przyklady wykonania bloku sterujacego napinaka wedlug wynalazku.Na fig. 1 rysunku, liczba 1 oznacza spodnik, 40 liczba 2 — rdzennik i liczba 3 — zamek hydra¬ ulicznie wysuwanego stojaka teleskopowego, za¬ ciskany za pomoca klina 4. Spodnik 1 stanowi cy¬ linder cisnieniowy, którego tlok jest osadzony przy dolnym koncu rdzennika 2. Cylinder cisnieniowy i 45 tlok moga stanowic we wnetrzu stojaka czesci montowanego podciagnika. Liczba 5 jest oznaczo¬ ny przewód wystajacy w cylindrze cisnieniowym spodnika i który jest polaczony z jednym przy¬ laczem 6 zlacza wtykowego samozabezpieczajace- 50 go w wyniku odciazenia od wewnetrznych sil rozlaczajacych i którego drugie przylacze jest osadzone na koncu przewodu 7. Cylinder podciag¬ nika we wnetrzu stojaka jest polaczony latwo rozlacznie tym przewodem 7 z napinakiem hydra- 55 ulicznym umieszczonym na zamku 3 stojaka i jako calosc oznaczonym liczba 8. Przewód 7 jest tak dlugi, ze jak to oznaczono linia przerywana, umo¬ zliwia polaczenie napinaka 8 osadzonego na zam¬ ku 3 stojaka -z% sasiednim stojakiem przygotowa- 60 nym do podciagania.Napinak 8 jest zamocowany ksztaltowo bez za¬ ciskania do zamka 3 w sposób latwo odejmowal¬ ny. To polaczenie ksztaltowe jest wykonane w postaci polaczenia przegubowego z osia przegubu 65 przebiegajaca równolegle do osi podluznej stojaka i przecinajaca linie srodkowa klina i sklada sie z dwóch czopów przegubowych 9, 9' wystajacych w góre i na dól z obrysu zamka 3. Glowica widelkowa 10 wykonana na przystojakowym kon¬ cu napinaka 8 lub do niego zamocowana uchwyca zamek 3 miedzy swe szczeki 11, które leza nad i pod zamkiem stojaka. Jak to widac szczególnie wyraznie z fig. 2 i 3, w szczekach 11 sa wykona¬ ne oka przegubowe jednostronnie otwarte, które po nasadzeniu napinaka na zamek uchwycaja z tylu szczekowo konce czopów przegubowych 9, 9'.To czysto ksztaltowe polaczenie przegubowe 9, 9', 12, wskutek luzu istniejacego miedzy powierz¬ chnia czolowa glowicy widelkowej 10 i konturem zamka nadaje napinakowi 8 ograniczona zderza¬ kami swobode ruchu wokól pionowej osi czopu przegubowego.Taki sam luz jak równiez luz miedzy zamkiem 3 i szczekami 11, 12 glowicy widelkowej zezwala równiez na lekko ukosne polozenie napinaka 8 wzgledem klina poprzecznego 4 pod wplywem jego sily ciezkosci, która przy zakleszczaniu zam¬ ka moglaby spowodowac przestawienie klina 4 w zamku 3. To samo mogloby nastapic, gdyby urza¬ dzenie wskutek swej przechylnosci dookola czopów przegubowych 9, 9' ustawilo sie w czasie zaklesz¬ czania zamka w polozenie katowe wzgledem klina 4 w plaszczyznie poziomej.Z tego powodu, z chwila rozpoczecia operacji zakleszczania zamka napinak 8 musi byc ustawio¬ ny w polozeniu równoleglym do klina 4 lub w tym polozeniu zabezpieczony. W tym celu, cy¬ linder 13 napinaka dla utrzymania mozliwie krót¬ kiej konstrukcji calego napinaka uchwycajacego koniec klina 4 wystajacy z zamka stojaka, jest wyposazony w tlok 14, w którego denku jest wy¬ konane wglebienie 15 rozszerzajace sie stozkowo w kierunku klina.To wglebienie 15 tloka, w czasie suwu robocze¬ go tloka 14 dziala srodkujaco na ten tlok i tym samym na caly napinak, a mianowicie dzieki temu, ze w przypadku ewentualnego ukosnego po¬ lozenia cylindra, styka sie ono najpierw swa stozkowa wewnetrzna powierzchnia z zaokraglona powierzchnia czolowa klina 4 i nastepnie pod na¬ ciskiem tloka na te zaokraglona powierzchnie klina zeslizguje sie w polozenie, w którym ustala ono koniec klina srodkowo.Dla lepszego zrozumienia tego srodkujacego dzialania wglebienia 15 tloka, na fig. 2 zazna¬ czono linia przerywana koniec klina w polozeniu przestawionym o 90°. Na dnie wglebienia 15 jest przewidziana wkladka 16 ze stali o duzej wytrzy¬ malosci, która sluzy jako odporny na zuzycie ele-. ment dociskowy do przenoszenia sil zakleszczania na klin 4. Sam tlok 14 jest prowadzony w cy¬ lindrze 13 bez trzona tlokowego i stanowi tak zwany swobodny tlok w postaci wydrazonej. Osa¬ dzona w tloku sprezyna nawrotna jest. oznaczona liczba 17.OH. strony przeciwnej do glowicy widelkowej, cylinder 13 napinaka 8 jest zakonczony blokiem sterujacym 18, który z cylindrem napinaka sta¬ nowi jedna calosc lub jest do niego zamocowany,55790 8 na przyklad przykrecony. Blok sterujacy zawiera wszystkie organy potrzebne do wywolania i do¬ zorowania jedno lub dwustopniowego podciagania stojaka, konczacego zakleszczenia jego zamka jak równiez oprózniania stojaka. Blok sterujacy 18, oprócz przylacza do wspomnianego juz przewodu 7 5 do polaczenia napinaka z wnetrzem stojaka za¬ wiera trzy dalsze przylacza za pomoca których napinak 8 jest polaczony poprzez zewnetrzny prze¬ wód 19 z centralnym przewodem pneumatycznym niskocisnieniowym N, poprzez zewnetrzny przewód 10 20 z centralnym hydraulicznym przewodem wy¬ sokocisnieniowym H i poprzez trzeci zewnetrzny przewód. 21 z centralnym przewodem powrotnym R. Zewnetrzny przewód 21, przy opróznieniu sto¬ jaka, moze sluzyc do odprowadzenia hydrauliczne- 15 go czynnika roboczego do podsadzki scianowej o ile nie zalezy w ogóle na odzyskaniu czynnika roboczego, zatem mozna zaoszczedzic na central¬ nym przewodzie powrotnym R.Jak widac na fig. 4, trzem zewnetrznym prze- 2o wodom 19—21 sa podporzadkowane wewnatrz bloku sterujacego 18 napinaka trzy kanaly 19', 20', 21', które sa dozorowane przez organ sterujacy uruchamiany drazkiem sterujacym S poprzez su¬ wak zaworowy 22 i zawierajacy trzy zawory Vi, 25 V2 i V3 wlaczone osiowo jeden za drugim. Drazek sterujacy S jest przestawialny z jednego poloze¬ nia zerowego w trzy polozenia robocze Si, S2 i S3, które sa zaznaczone linia przerywana na fig. 2.Przedstawione na fig. 4 polozenie wielozaworo- 30 wego organu sterujacego odpowiada polozeniu ze¬ rowemu drazka sterujacego S przy bloku steruja¬ cym 18, przy którym przeplyw czynnika roboczego jest zamkniety w obydwóch kierunkach za pomo¬ ca napinaka. Jezeli drazek sterujacy S dla otwar- 35 cia przestawi sie w polozenie Sj, wtedy suwak zaworowy 22 odsuwa element zamykajacy zaworu V2 od jego gniazda, tak, ze sprezone powietrze wplywa do wnetrza stojaka z centralnego prze¬ wodu niskocisnieniowego N poprzez kanal 19', 40 zawór zwrotny Rj, kanal 7' i jego zewnetrzny przewód 7.Dzieki temu rdzennik Z w pierwszym stopniu podsadzania pneumatycznego zostaje wysuniety az do dociskowego styku ze stropem. W wyniku dal- 45 szego przestawienia drazka sterujacego S w kie¬ runku otwarcia, w jego polozenie S2, przez zawór V2 zostaje równiez otwarty zawór V3 w kanale wysokocisnieniowym 20', zatem czynnik roboczy ma otwarta droge z przewodu wysokocisnieniowego H 50 przez kanal 20', zawory V3 i V2 i kanal 7' do cylindra podciagnika we wnetrzu stojaka tak, ze w cylindrze podciagnika nastepuje dalszy wzrost cisnienia przy sprezeniu zamknietego juz w jego wnetrzu powietrza. 55 s V kanale T jest wlaczony zawór wlaczajacy Zv, który przez okreslone wstepne napiecie jego spre¬ zyny jest nastawiamy na okreslone cisnienie w kanale 7' i tym samym w cylindrze podciagnika stojaka, odpowiadajace zadanej podpornosci stoja- 60 ka. Przy zadzialaniu zaworu wlaczajacego Tv na okreslone uprzednio cisnienie, otwiera on kanal o.^galezny klt który prowadzi do cylindra 13 na¬ pinaka zamka. Zatem równiez i cylinder napinaka jest poddawany dzialaniu cisnienia i wskutek 65 wcisniecia klina 4 nastepuje zakleszczenie zamka stojaka.Poniewaz po wywolaniu ale jeszcze nie ukon¬ czeniu operacji podciagania stojaka i zakleszczania zamka cisnienia w przewodzie wysokocisnieniowym H moze przykladowo w wyniku przylaczenia dal¬ szych odbiorników gwaltownie obnizyc sie ponizej wartosci uzyskanej juz w cylindrze podciagnika i napinaka, przeto kanal wysokocisnieniowy 2d' jest zabezpieczony zaworem zwrotnym R2, który utrzymuje cisnienie uzyskane juz we wnetrzu stojaka jak i w napinaku zamka.Drazek przelaczajacy S przy bloku sterujacym 18 napinaka zamka moze byc przestawiony z po¬ lozenia zerowego bezposrednio w polozenie S2 dla otwarcia zaworu V3 tak, ze w wyniku prawie rów¬ noczesnego otwarcia obydwóch zaworów V2 i V3, do cylindra podciagnika sa doprowadzane rów¬ noczesnie obydwa czynniki roBocze. Doplyw spre¬ zonego powietrza zostaje przerwany przez zawór zwrotny Rj jezeli cisnienie w stojaku osiagnie wartosc cisnienia w przewodzie sprezonego po¬ wietrza.W celu opróznienia podciagnietego hydraulicznie i zakleszczonego stojaka drazek przelaczajacy S bloku sterujacego 18 zostaje przestawiony z po¬ wrotem w kierunku przeciwnym, poprzez polo¬ zenie zerowe w polozenie S3, przy czym drazona czesc suwaka zaworowego 22 tworzaca zawór Vi odsuwa sie od swego gniazda utworzonego przez element zamykajacy zaworu niskocisnieniowego V2 i tym samym stwarza polaczenie miedzy kanalem 7' i kanalem 21' tak, ze cylinder podciagnika sto¬ jaka pod wplywem rozprezania zamknietego w nim sprezonego powietrza moze byc oprózniony przez zewnetrzny przewód 21 albo do podsadzki albo do centralnego przewodu powrotnego R.Zwalnianie i opróznianie cylindra 13 napinaka zamka nastepuje przy tym równoczesnie i samo¬ czynnie z wywolaniem ruchu powrotnego wydra¬ zonego tloka pod wplywem sprezyny nawrotnej 17 w cylindrze napinaka, przy obejsciu zaworu za¬ mykajacego Zv poprzez kanal rozgalezny k2 z wbu¬ dowanym zaworem zwrotnym R*- Przy powrot¬ nym ruchu tloka, ten odsuwa sie od czola wcis¬ nietego klina 4.W nastepstwie luzu w zamocowaniu napinaka 8 do zamka 3 staje sie to zauwazalne przez male przechylenie w dól glowicowego napinaka 8 wokól jego osadzenia na zamku stojaka i jest oznaka, ze zakonczyla sie operacja zakleszczania zamka. Przez zluzowanie napinaka osadzonego jeszcze na zam¬ ku stojaka, nastepny ze stojaków moze byc pod¬ ciagniety w pierwszej fazie pneumatycznie, az do dociskowego zetkniecia sie rdzennika ze stropem w wyniku przestawienia przewodu zasilajacego 7 z jednego stojaka do drugiego. Dopiero wówczas napinak: 8 mozna osadzic na zamku tego posta¬ wionego stojaka.Konstrukcja bloku sterujacego 1& hydraulicznego napinaka zamka wedlug fig. 5 rysunku, wyróznia sie od bloku wedlug fig. 4 tylko tym, ze kanal od- galezny kg sluzacy jako droga powrotna cylindra napinaka jest dozorowany nie przez zawór zwrot¬ ny lecz przez zawór sterujacy Sv nastawny nar zadane w cylindrze napinaka cisnienie i którego komora cisnieniowa 24, omijajac wszystkie drogi5579A 9 czynnika roboczego w bloku sterujacym, jest po¬ laczone z kanalem wysokocisnieniowym 29. Zawór .sterujacy Sv przytrzymuje tym samym w stanie zamkniecia kanal powrotny k2 cylindra napinaka i otwiera go dopiero wtedy, gdy cisnienie w ka- 5 nalach 20', 23 oraz w komorze zaworowej 24 osiagnie taka wartosc, która odpowiada pozada¬ nemu cisnieniu w cylindrze napinaka.W wyniku dzialania tego zaworu sterujacego Sv •cylinder napinaka nie moze byc zluzowany, a urza- 10 dzenie zdjete z zamka stojaka wówczas, gdy nie nastapilo zakleszczanie zamka stojaka przy zada¬ nym cisnieniu. Gdy zawór sterujacy Sv zadziala na cisnienie ustalone uprzednio przez jego nasta¬ wienie, wówczas utrzymuje on kanal powrotny k2 ig w stanie otwarcia tak dlugo, az w jego komorze cisnieniowej 24 nie nastapi spadek cisnienia w wyniku otwarcia zaworu V3 przy nastepnej ope¬ racji podciagania; W przykladzie wykonania wedlug fig. 6 rysunku zawór sterujacy Zvl dozorujacy kanal rozgalezny kx do cylindra napinaka, laczy w sobie funkcje zaworu wlaczajacego do cylindra napinaka, jak równiez funkcje zaworu zamykajacego dzialaja¬ cego pod wplywem zadanego w cylindrze napina¬ ka cisnienia. Równiez i w tym przypadku komora cisnieniowa 24 zaworu ZVi jest przylaczona przez kanal okrezny 23 bezposrednio do kanalu wyso¬ kocisnieniowego 20'. Drugi kanal odgalezny od centralnego kanalu zasilajacego i powrotnego 7' jest w tym przypadku zbedny. Poniewaz zespolony zawór wlaczajacy i zamykajacy Zvi jest nasta¬ wiony na pozadane maksymalne cisnienie zaklesz¬ czania w cylindrze 13 napinaka, w przykladzie wykonania wedlug fig. 6, w cylindrze podciagnika w stojaku zostaje osiagniete takie same duze ma- 35 ksymalne cisnienie robocze. PL