Przedmiotem niniejszego wynalazku jest urzadzenie, które umozliwia znaczne zmniejszenie szybkosci zderzenia przy wy¬ laczaniu, wskutek czego osiaga sie wylacza¬ nie sprzegla zupelnie bez stukotu.Na rysunku jest przedstawiony przyklad wykonawczy przedmiotu wynalazku w za¬ stosowaniu do ciernego sprzegla zacisko¬ wego.Fig. 1 przedstawia czesciowy przekrój pionowy urzadzenia, fig. 2 wskazuje w pra¬ wej polowie — przekrój wzdluz linji a—6, w lewej — wzdluz linji c—d fig. 1 od stro¬ ny strzalki.Na wale mimosrodowym / prasy jest osadzone luzno kolo zamachowe 2, które¬ go piasta 3 posiada na lewej powierzchni czolowej wytoczona stozkowo, pierscienio¬ wa powierzchnie cierna 4. Mufa 5 jest za¬ opatrzona we wspóldzialajaca powierzen-nie stozkowa, odpowiadajaca powierzchni ciernej 4; w wydrazeniu mufy jest naciety gwint o duzym skoku, wchodzacy w gwint dzi dalej w czesc walcowa 7, miedzy któ¬ rego lewa powierzchnia czolowa a wspor¬ nikiem 8 prasy istnieje luz x. Srodek tej czesci walcowej lezy ekscentrycznie w sto¬ sunku do srodka walu U czesc walcowa 7 obejmuje mocna tasma stalowa 9, której lewy koniec tworzy jarzmo 10\ w podluzne wyciecie 11 tego jarzma wchodzi sworzen ,,,.?'"J2j wkrecony W otwór 13 do wspornika ; prpsy i?posiadajacy z prawej strony na¬ gwintowany koniec 14, na który jest nasru- bowana nakretka 15. Prawy koniec stalo¬ wej tasmy 9 posiada zgrubienie 16, zaopa¬ trzone w wystep 17 dla oparcia zapadki 18; zapadka ta moze zaczepiac wzglednie opuszczac wystep 17 w zwykly sposób, np. przez nacisk noga robotnika obslugujacego prase, który jest przenoszony na zapadke za posrednictwem dzwigni 19 i ciegna 20.Os 25 czesci, skladajacej sie z zapadki 18 i dzwigni 19, jest umocowana w odpowied¬ ni sposób we wsporniku prasy. Dla przy¬ ciagania mufy 5 do kola zamachowego 3, w celu utrzymywania sprzegla w stanie wlaczonym, jest na wale 1 osadzona na klinie nieruchomo tarcza 21, która posiada uszka 22 do zaczepiania sprezyn 23. Dru¬ gi koniec kazdej z tych sprezyn jest zacze¬ piony za sztyft 24, wkrecony w mufe. Wo¬ bec tego, ze wykonany na wale 1 gwint 6 o duzym skoku jest prawy, sprezyny 23, okazujace tendencje do obrócenia mufy w kierunku strzalki P (fig. 2), t. j. daza do przysuniecia tej mufy do kola zamachowego.Urzadzenie dziala w sposób nastepuja¬ cy: póki sprzeglo jest wlaczone i prasa pra¬ cuje, mufa 5, wzglednie jej walcowa czesc 7, przechodzi pod tasma hamulcowa 9, tworzaca pierscien mimosrodowy, prowa¬ dzony na lewym koncu vr ksztalcie jarzma 10 przez sworzen 12. Prawy koniec tasmy stalowej 9 i jego wystep 17 opisuje za¬ mknieta krzywa w ksztalcie elipsy, której wielkosc jest zalezna od wielkosci obranej mimosrodowosci. Przy uruchamianiu za¬ padki nastepuje w chwili zetkniecia wy¬ stepu 17 z zapadka napiecie tasmy i, wsku¬ tek wywiazujacego sie miedzy ta ostatnia a obracajaca sie mufa tarcia, tasma ta dzia¬ la na mufe jak hamulec. Wtedy ustaje wy¬ wolane przez tarcie polaczenie stozkowej powierzchni 4 piasty kola zamachowego ze wspóldzialajaca z nia stozkowa powierzch¬ nia mufy sprzegajacej i przez dzialanie gwintu na wale mimosrodowym mufa zo¬ staje odciagnieta od kola zamachowego.Po rozlaczeniu zapadki 18 z wystepem 17 sprezyny 23 przyciagaja mufe zpowrotem do kola zamachowego, i sprzeglo wlacza sie samoczynnie.Glówne zalety sposobu wylaczania we¬ dlug wynalazku polegaja na tern, ze szyb¬ kosc, z jaka wystep 17 uderza o zapadke 18 jest zmniejszona znacznie (odpowiednio do obranej mimosrodowosci) oraz, ze za¬ padke mozna tak umiescic w stosunku do wystepu, aby zetkniecie nastepowalo w tym punkcie elipsoidalnego przebiegu wystepu, gdzie szybkosc jego jest najmniejsza; uni¬ ka sie wtedy calkowicie stukotu przy zde¬ rzeniu i osiaga znaczne zmniejszenie sily uderzenia. PL