Pierwszenstwo: 02. IV. 1965 Szwecja Opublikowano: 10. XI. 1967 53797 KI. 45 g, 5/12 MKP A 01 j y 'J41 Twórca wynalazku: inz: Rutger Einar Viktor Nilsson Ms'-Z"j fc^P^ej Ul«l«tj Wlasciciel patentu: ALFA-LAYAL AB, Tumba (Szwecj?) Urzadzenie pulsacyjne do dojarek Niniejszy wynalazek dotyczy urzadzenia pulsa¬ cyjnego do dojarek, zwanego w dalszym ciagu opisu pulsatorem, typu zaopatrzonego w pare tlo¬ ków wykonujacych ruch postepowo-zwrotny, w su¬ wak pulsacyjny wykonujacy ruch postepowo- -zwrotny i poruszany przez wymieniona pare tlo¬ ków, w obracalny mechanizm nawrotny wykonu¬ jacy ruch zwrotny pary tloków pod dzialaniem sprezyny jak równiez w czlon sterowany ruchem tloków do blokowania mechanizmu nawrotnego w celu zapobiezenia jego obrotowi podczas suwu pary tloków pomiedzy ich polozeniami kranco¬ wymi i zwolnienia mechanizmu nawrotnego dla umozliwienia jego przelaczenia na koncu kaz¬ dego suwu tloków.W znanym rozwiazaniu pulsatora tego typu, blokujacy mechanizm nawrotny sklada sie z wy¬ stepu umieszczonego na suwaku pulsacyjnym wy¬ konujacym ruch postepowo-zwrotny i wspólpra¬ cujacego z dwiema powierzchniami prowadzacymi mechanizmu nawrotnego, po jednej dla kazdego kierunku ruchu. Obie te powierzchnie tworza kat odpowiadajacy zamierzonemu obrotowi mechani¬ zmu nawrotnego i zbiegaja sie na krawedzi, która w czasie ruchu suwaka pulsacyjnego w jednym lub w drugim kierunku styka sie z wystepem blo¬ kujacym. Dzieki temu mechanizm nawrotny nie ulega przerzuceniu pod dzialaniem nacisku spre¬ zyny, natomiast zostaje zwolniony w koncowym momencie suwu, w ten sposób, ze wspomniana 2 krawedz zeslizguje sie z tylnego naroza suwaka, patrzac w kierunku ruchu i pozwala na przerzu¬ cenie suwaka nawrotnego.To powtarzajace sie w sposób ciagly zsuwanie 5 sie krawedzi mechanizmu nawrotnego z wystepu blokujacego powoduje scieranie sie zarówno kra¬ wedzi mechanizmu nawrotnego jak i narozy wy¬ stepu blokujacego Scieranie to prowadzi z kolei do stopniowego skrócenia skoku suwaka pulsa- 10 cyjnego, co powoduje zaburzenie w dzialaniu pul¬ satora.Inna wada wynikajaca z blokowania mechaniz¬ mu nawrotnego za pomoca wystepu na suwaku pulsacyjnym jest naprezenie, któremu podlega 15 mechanizm nawrotny wskutek nacisku wywiera¬ nego przez sprezyne nawrotna. Naprezenie to jest przenoszone poprzez suwak pulsacyjny na po¬ wierzchnie slizgowe tloków w odpowiednich ko¬ morach cylindrów badz na uszczelki umieszczone 20 wokól preta laczacego tloki lub tp. i przenika w ten sposób do komór cylindrów. Powoduje to nierównomierne zuzywanie sie czlonów, które w ostatecznym efekcie musza przejac wspomniane naprezenie. 25 Celem wynalazku jest usuniecie tych wad i ich skutków.Jedna z cech znamiennych wynalazku jest to, ze urzadzenie blokujace mechanizm nawrotny przed obrotem w czasie suwów tloków ma dzwig- 80 nie wykonujaca ruch wahadlowy wokól punktu 5379753797 stalego. Koniec dzwigni przeciwlegly do srodka wahan jest uksztaltowany jako wystep blokujacy, który wspólpracuje z mechanizmem nawrotnym.Wahania dzwigni blokujacej nastepuja w tem¬ pie ruchu tloka, dzieki wspólpracy dzwigni blo¬ kujacej i czlonu laczacego pomiedzy tlokami.W przykladowym rozwiazaniu realizacyjnym wy¬ nalazku dzwignia blokujaca jest zaopatrzona, w ce¬ lu wspomnianej wspólpracy, w rozszerzenie tar- czowate, które jest wlaczone pomiedzy czlony tlo¬ ków obejmujace suwak pulsacyjny.%W rozwiazaniu obecnym podobnie jak we wspomnianym wyzej rozwiazaniu z wystepem blo¬ kujacym na suwaku pulsacyjnym, krawedz utwo¬ rzona przez zbieznosc obu powierzchni prowa¬ dzacych mechanizmu nawrotnego jest narazona na scieranie, podobnie jak i narozniki konca dzwigni blokujacej, wspólpracujacego z wymie¬ nionymi powierzchniami prowadzacymi. Wskutek tego'nastepuje stopniowe skrócenie odleglosci po¬ miedzy polozeniami przelaczenia mechanizmu na¬ wrotnego. W tym przypadku jednak wspomniane skrócenie jest kompensowane przez scieranie za¬ chodzace w punktach styku dzwigni blokujacej i czlonów obejmujacych suwak pulsacyjny w ten sposób, ze scieranie to powoduje przedluzenie su¬ wu suwaka pulsacyjnego.Nacisk wywierany przez mechanizm nawrotny na wystep blokujacy wskutek dzialania sprezyny jest przenoszony poprzez dzwignie blokujaca na wspomniany sworzen dzwigni i wobec tego nie ma mozliwosci oddzialywania na tloki lub ich czlony laczace i prowadzace.Rysunek przedstawia urza"dzenie pulsacyjne do dojarek wedlug wynalazku w przekroju podluz¬ nym, przy czym uwidocznione zostaly na nim tylko takie czesci pulsatora, które uznano za nie¬ zbedne dla objasnienia wynalazku.Dwie cylindryczne komory 1 sa umieszczone wzdluz tej samej osi a — a w pewnej odleglosci od siebie, przy czym kazda komora zawiera wyko¬ nany w ksztalcie kolnierza tlok 2. Oba tloki 2 sa polaczone ze soba sztywno za pomoca wrzeciono¬ watego draga 3, który przechodzi przez przeciw¬ legle sciany komór cylindrów. Uszczelnienie po¬ miedzy tym dragiem a wymienionymi scianami umozliwiaja uszczelki 4. W przestrzeni pomiedzy obu wspomnianymi scianami drag tlokowy jest zaopatrzony w dwa czlony 5 obejmujace pulsacyj¬ ny suwak 6 pulsatora. Na rysunku zaznaczony jest tylko zarys suwaka.Czesc tarczowata 7 dzwigni 8 wchodzi pomiedzy czlony obejmujace 5 i moze wykonywac ruchy wa¬ hadlowe wzgledem stalej osi 9 po jednej stronie linii osiowej a —a. Koniec swobodny dzwigni sie¬ ga do mechanizmu nawrotnego 10 tloków 2 pulsa¬ tora. Mechanizm ten znajduje sie po przeciwleglej stronie linii osiowej a —a. Mechanizm nawrotny 10 obraca sie na sworzniu 11 przy zalozeniu, ze jest zamontowany w znany sposób dla spelnienia swego przeznaczenia. W pokazanym rozwiazaniu przykladowym mechanizm nawrotny ma dwie po¬ wierzchnie prowadzace 12 i 13 przeznaczone do wspólpracy z powierzchnia 14 na swobodnym kon¬ cu dzwigni 8, która to powierzchnia jest wspól- srodkowa z osia 9 wahan.Dla obrotu mechanizmu nawrotnego 10 pomie¬ dzy jego polozeniami czynnymi dwignia 8 moze 5 byc zaopatrzona w sprezyne srubowa zamocowana w osi 9 wahan, która jest umieszczona wzdluz tej dzwigni i której swobodny koniec wspólpracuje z mechanizmem nawrotnym. W ten sposób sprezy¬ na zostaje napieta podczas wahniecia dzwigni po¬ lo miedzy polozeniami krancowymi i na koncu ruchu wahadlowego powoduje obrót mechanizmu nawrot¬ nego. Sprezyna taka jest oznaczona na rysunku liczba 15. Koniec swobodny sprezyny 15 wchodzi pomiedzy dwa prety ograniczajace 16, 17 umiesz- 15 czone na mechanizmie nawrotnym 10. Wymienione urzadzenie sprezynowe 15, f6, 17 jest przedstawio¬ ne tylko przykladowo i nie ogranicza zakresu wy¬ nalazku.W polozeniu przedstawionym na rysunku przyj- 20 muje sie, ze blokujaca dzwignia 8 rozpoczela ruch wahadlowy w prawa strone wskutek tego, ze tloki dopiero co opuscily swoje lewostronne polozenie krancowe. Powierzchnia blokujaca 14 zetknela sie wlasnie z powierzchnia prowadzaca 13 mechani- 25 zmu nawrotnego.Ponadto w polozeniu przedstawionym na ry¬ sunku przyjmuje sie, ze blokujaca dzwignia 8 konczy wlasnie wahniecie w lewa strone od po¬ zycji zaznaczonej linia przerywana, przy czym so wahniecie zostalo spowodowane przez ruch tlo¬ ków 2 w lewo. W czasie wymienionego wahnie¬ cia powierzchnia 14 dzwigni blokujacej 8 wyko¬ nala slizg po prowadzacej powierzchni 13 mecha¬ nizmu nawrotnego 10 uniemozliwiajac obrót me- 35 chanizmu nawrotnego w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara pod dzialaniem spre¬ zyny srubowej 15. Sprezyna zostala jednoczesnie napieta dzieki temu, ze jej swobodny koniec sty¬ ka sie z pretem ograniczajacym 16. 40 Gdy powierzchnia 14 opuszcza prowadzaca po¬ wierzchnie 13 podczas dalszego ruchu dzwigni blo¬ kujacej 8 w kierunku jej lewostronnego poloze¬ nia krancowego, krawedz 18 pomiedzy powierz¬ chniami 12 i 13 zostaje zwolniona, dzieki czemu 45 umozliwiony zostaje obrót mechanizmu nawrotne¬ go w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara a powierzchnia prowadzaca 12 styka sie wtedy z powierzchnia blokujaca 14. Obrót mecha¬ nizmu nawrotnego powoduje w znany oddzielnie 50 sposób ruch tloków w kierunku prawostronnego polozenia krancowego.W czasie tego ruchu dzwignia 8 wykonuje wah¬ niecie w strone prawa, a jej powierzchnia blo¬ kujaca 14, która slizga sie po powierzchni pro- 55 wadzacej 12 mechanizmu nawrotnego, uniemozli¬ wia jakikolwiek obrót wspomnianego mechanizmu nawrotnego. Tuz przed momentem, w którym dzwignia 8 osiagnie swoje prawostronne poloze¬ nie krancowe zaznaczona linia przerywana, po- 60 wierzchnia 14 zwalnia ponownie krawedz 18, a sprezyna srubowa 15, która zostala napieta pod¬ czas wahniecia dzwigni 8 w strone prawa, ma mozliwosc obrócenia mechanizmu nawrotnego 10 65 w kierunku zgodnym z ruchem wskazówek zega- 5379753797 ra w polozenie, w którym powierzchnia prowa¬ dzaca 13 zetknie sie z powierzchnia blokujaca 14.Obrót mechanizmu nawrotnego powoduje w zna¬ ny sposób ruch tloków w kierunku lewostronnego polozenia krancowego. W czasie tego ruchu dzwi¬ gnia 8 wykonuje wahniecie w lewa strone, po czym opisany powyzej cykl powtarza sie. PL