Opublikowano: 10.Y.1967 53393 KI. 5"d. 4*100 MKP E 21 f Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Wlodzimierz Lepiarz, mgr inz. Hen¬ ryk Bojanowski, Henryk Jadczyk, inz. Euge¬ niusz Ciechowski, mgr inz. Marian Przybyla, mgr inz. Marian Jedrzejewski Wlasciciel patentu: Kopalnia Wegla Kamiennego „Mortimer Porabka", Zagórze(Polska) Urzadzenie do ladowania urobku w scianach, zabierkach, chodnikach i przekopach na dole kopalni oraz materialów sypkich na powierzchni Wynalazek dotyczy urzadzenia do mechaniczne¬ go ladowania odstrzelonego urobku w przodkach górniczych zwlaszcza w scianach, zabierkach, chod¬ nikach i przekopach, oraz wszedzie tam na po¬ wierzchni gdzie chodzi o mechanizacje ladowania materialów sypkich na przyklad wegla na zwa¬ lach, materialów budowlanych itp.W górnictwie, znane sa róznego rodzaju urza¬ dzenia do mechanicznego ladowania urobku na przenosnik transportowy. Do jednych z powszech¬ nie znanych rozwiazan jest przesuwny wzdluz ramy przesuwnika plug który zgarnia urobek na przenosnik. Zasieg zgarniania takiego pluga jest jednak ograniczony i nie obejmuje calej przestrze¬ ni odstrzelonego wyrobiska. Czesto równiez sie zdarza, ze odstrzelony urobek tak zapelni prze¬ strzen obok przenosnika, ze ruch pluga jest bar¬ dzo utrudniony lub czesto niemozliwy i naklada¬ nie urobku odbywa sie recznie lopatami. Znane jest takze zastosowanie odpowiednich odkladni przy strugach, kombajnach lub wrebówkach ura¬ biajacych mechanicznie urobek ze sciany. Urza¬ dzenia te jednak z jednej strony powoduja duze kruszenie wegla co ujemnie wplywa na wartosc wegli energetycznych, a z drugiej strony sa bar¬ dzo drogie i nie w kazdych warunkach eksploata¬ cyjnych moga byc stosowane.Jednym z powszechnie stosowanych w górnict¬ wie sposobów ladowania jest tzw. samozaladunek.Sposób ten polega na tym, ze obok przenosnika ustawia sie odpowiednia sciane zaporowa zatrzy¬ mujaca i kierujaca odstrzelony urobek na prze¬ nosnik. Takie samoczynne ladowanie urobku uzyskuje sie jednak tylko do naturalnego kata 5 zsypu tj. w okolo czterdziestu procentach w sto¬ sunku do odstrzelonej masy, reszta musi byc la¬ dowana recznie lopatami. Stosunek ilosciowy sa¬ moczynnie ladowanego tym sposobem urobku, do ladowania recznego, znacznie sie pogarsza w po- 10 kladach majacych wysokosc mniejsza ód dwóch lub trzech metrów. Z tego powodu, w niskich po¬ kladach nie stosuje sie w ogóle samoczynnego zaladunku i caly urobek laduje sie z zasady recz¬ nie, co nalezy do czynnosci wyjatkowo trudnych 15 i uciazliwych.Wynalazek postawil sobie za cel usuniecie do¬ tychczasowych wad i wyeliminowanie recznej pracy, przez zastosowanie prostego i taniego urzadzenia umozliwiajacego szybki mechaniczny zaladunek dalszych okolo szescdziesieciu procent urobku, która to czesc urobku przy samozaladun- ku, mogla byc tylko nakladana recznie na prze¬ nosnik. W ten sposób odstrzelony urobek moze byc zaladowany w calosci mechanicznie, bez udzia¬ lu pracy fizycznej czlowieka. Dalsza powazna za¬ leta takiego rozwiazania jest mozliwosc zastoso¬ wania urzadzenia nawet w niskich pokladach, gdzie znany samozaladunek urobku po odstrzale przynosil znikome, nieoplacalne efekty. 30 Urzadzenie które jest przedmiotem wynalazku 20 25 533933 w swej istocie sklada sie z zamocowanej trwale wzdluz trasy przenosnika do jego bocznej czesci odkladni zaopatrzonej w prowadnicze uzebrowa- nia i uzebienia, ze znanych hydraulicznych lub pneumatycznych przesuwników przesuwajacych przenosnik do ociosu sciany, oraz z wibratorów umieszczonych pod lub na ramie przenosnika lub pod pochylnia tak, aby wprawialy w lekkie drga¬ nia rame przenosnika i odkladnie w sposób umoz¬ liwiajacy z jednej strony przesuwanie sie prze¬ nosnika pod odstrzelony zwal urobku, a z dru¬ giej strony przesuwanie sie tego urobku poprzez odkladnie na przenosnik. Dzieki takiej konstrukcji urzadzenia uzyskuje sie jednoczesnie samoczynne ladowanie calej^ ilosci odstrzelonego urobku, oraz przekladke przenosnika pod nowy ocios sciany dla tfozpoczecia nowego; cyklu eksploatacyjnego. Tego rodzaju . ^drtoczesne, skojarzone wykonywanie dw*óch trudnych operacji zamiast dotychczasowe¬ go kolejnego ich wykonywania, pozwala na znacz¬ ne skrócenie przebiegu cyklów eksploatacyjnych i zwiekszenie koncentracji wydobycia z jednego przodka scianowego malym nakladem pracy fi¬ zycznej i kosztów, co w trudnych warunkach gór¬ niczych ma wielkie znaczenie.Dalsza zaleta urzadzenia wedlug wynalazku jest prosta konstrukcja urzadzenia dajaca sie oplacal¬ nie zastosowac w kazdych warunkach eksploata¬ cyjnych, w pokladach niskich i wysokich, gwa¬ rantujac osiagniecie stu procentowego zmechani¬ zowanego zaladunku urobku, co dotychczas zna¬ nymi maszynami lub urzadzeniami bylo niemozli¬ we. Ladowanie urobku przebiega spokojnie bez jego przekladania, przerzucania lub narzucania, wskutek czego eliminuje sie zupelnie kruszenie wegla, które dotychczas przy ladowaniu recznym lub mechanicznym stanowilo powazna, trudna do unikniecia wade obnizajaca wartosc urobku. Poza tym urzadzenie ma jeszcze i te zalete, ze nie po¬ siada ciezkich poruszajacych sie elementów w po¬ lu roboczym, które mogly by obnizac bezpieczen¬ stwo i stanowic zagrozenie dla pracujacej na scia¬ nie zalodze.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przy¬ kladowym wykonaniu na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie w widoku z boku po odstrzale, fig. 2 — urzadzenie w widoku z bo¬ ku po dokonanym zaladunku urobku na przenos¬ nik, fig. 3 — urzadzenie w widoku z góry, fig. 4 — szczegól C w powiekszeniu, zaznaczony na fig. 3, fig. 5 — w przekroju wzdluz linii A—A zaznaczo¬ nej na fig. 4, a fig. 6 wzdulz linii B—B zazna¬ czonej na fig. 4.Do bocznej czesci ramy przenosnika 1 jest za¬ mocowana trwale odkladnia 2 zaopatrzona w pro¬ wadnicze uzebrowania 3 i uzebiona stope 4. Pod rama przenosnika 1 sa zamocowane w odstepach kilkumetrowych znane osiowe udarowe wibrato¬ ry 5 wytwarzajace drgania odkladni 2 w sposób 4 ^ umozliwiajacy latwe jej wnikanie razem z prze¬ nosnikiem pod odstrzelony zwal urobku 6 i prze¬ suwanie sie tego urobku na przenosnik. Latwiejsze wnikanie odkladni 2 i prowadzenie jej po spagu 7 wyrobiska umozliwiaja takze uzebrowania 3 i uze¬ bienia stopy 4. Mozna uzyskac równiez konieczne drgania odkladni 2 gdy zamiast pod rama wibra¬ tory 8 umiesci sie na ramie przenosnika 1. Wów¬ czas powinny to byc wibratory typu wirnikowego.Przesuwanie przenosnika 1 w kierunku ociosu sciany 9 podczas ladowania na niego urobku, mo¬ ze odbywac sie znanymi hydraulicznymi lub pneu¬ matycznymi przesuwnikami 10 opierajacymi sie o rozpory 11 zaparte o strop 12 i spag 7 wyrobi¬ ska. Jak wykazaly próby i doswiadczenia mozna równiez uzyskac wymagane drgania odkladni gdy wibratory 13 typu wirnikowego umiesci sie na przesuwnikach 10.Ladowanie urobku 6 na przenosnik 1 urzadze¬ niem wedlug wynalazku ma nastepujacy przebieg.Po dokonanym odstrzale, zwal urobku 6 prze¬ sypuje sie samoczynnie na przenosnik 1 az do naturalnego kata zsypu wyznaczonego linia 14 na fig. 1 rysunku. W ten znany sposób mozna zala¬ dowac okolo czterdziesci procent zwalu. Pozostale szescdziesiat procent które bylo dotychczas lado¬ wane recznie, naklada sie na przenosnik 1 urza¬ dzeniem wedlug wynalazku. Najpierw uruchamia sie wibratory 5, 8 lub 13 a nastepnie przesuwni- ki 10. Odkladnia 2 poddana ruchom drgajacym przez wibratory, swoja uzebiona stopa 4 latwo przesuwa sie po spagu 7 wnikajac coraz dalej pod zwal urobku 6. Odstrzelony urobek przesuwa sie wówczas pomiedzy uzebrowaniami 3 odkladni 2 i spada na przenosnik 1. W ten sposób odkladnie 2 mozna dosunac az do ociosu sciany 9, zaladowac cala ilosc odstrzelonego urobku i jednoczesnie uzyskac przekladke przenosnika dla rozpoczecia nowego cyklu eksploatacyjnego na scianie. PL