Pierwszenstwo: Opublikowano: 12. VI. 1967 [ 53073 KI. 42 b, 5 MKP G Ol b AJ UK [CZYTELNIA Urzedu Poteotawgo ^i^^^MM^^^^^M^H^BM Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Jan Sulczewski, mgr inz. Stanislaw Nowakowski, mgr inz. Kazimierz Kobierski, inz. Zygmunt Paszek Wlasciciel patentu: Huta Batory Przedsiebiorstwo Panstwowe, Chorzów (Polska) Sposób zdalnego pomiaru szerokosci arkusza blachy podczas wal¬ cowania i urzadzenie do stosowania tego sposobu Przedmiotem wynalazku jest sposób zdalnego pomiaru szerokosci arkusza blachy, mierzonej wzdluz kierunku walcowania podczas kazdorazo¬ wego poprzecznego przepustu przez walce oraz urzadzenie do stosowania tego sposobu. Techno¬ logia walcowania blach na walcarce nawrotnej wymaga w poczatkowej fazie walcowania, wydlu¬ zania i poszerzania arkusza co wykonuje sie w miare potrzeby przez obracanie walcowanego ar¬ kusz.?, w plaszczyznie poziomej o kat 90° i prze¬ puszczanie pomiedzy walcami.W celu uzyskania wymaganej szerokosci goto¬ wej blachy, zachodzi koniecznosc sprawdzenia, po kazdym poprzecznym przepuscie, szerokosci blachy aby w odpowiednim czasie zakonczyc proces po¬ szerzenia. Najdogodniejszy i ekonomiczny spo¬ sób polega na pomiarze bez zatrzymywania wal¬ carki.Z dotychczas znanych sposobów mierzenia sze¬ rokosci blachy do najprostszych nalezy bezposredni pomiar reczny nacechowana listwa metalowa.Sposób ten jest prymitywny i niedogodny w sto¬ sowaniu, gdyz wymaga manipulowania dluga lis¬ twa metalowa nad rozzarzonym materialem. Sto¬ sowany jest równiez sposób pomiaru szerokosci przy zastosowaniu ukladu optycznego z ekranem wyposazonym w podzialke. Zasadnicza wada tego sposobu jest koniecznosc zatrzymywania walcowa¬ nej blachy w scisle okreslonym miejscu pod ukla¬ dem optycznym. 10 15 20 25 Do znanych sposobów nalezy równiez wykorzy¬ stanie dwóch kamer telewizyjnych pozwalajacych na pokazanie obrazu walcowanej blachy na ekranie telewizyjnym. W tym przypadku obraz walcowanej blachy pokazuje sie na ekranie dwuczesciowo. Po¬ miar polega na stwierdzeniu dlugosci odchylki ja¬ ka wystepuje pomiedzy dwoma obrazami na ekra¬ nie telewizyjnym w, odniesieniu do szerokosci planowanej, to jest nastawionej odleglosci pomie¬ dzy dwiema osiami optycznymi dwóch kamer tele¬ wizyjnych. Wada tego sposobu jest koniecznosc kazdorazowego nastawiania kamer na planowana szerokosc blachy. Sposób ten pozwala na dokona¬ nie pomiaru tylko wtedy gdy walcowana blacha porusza sie pod kamerami z mala predkoscia.Przy wiekszych predkosciach zachodza trudnosci z ustaleniem odchylki pomiarowej na ekranie te¬ lewizyjnym. Ponadto sposób ten nie pozwala na pomiar szerokosci blachy znajdujacej sie w wy¬ niku przepustu po drugiej stronie walców. Znane sa równiez urzadzenia pomiarowe zawierajace czujniki fotoelektryczne wspólpracujace z ukladami elektrycznymi, jednakze urzadzenia te swoimi ce¬ chami konstrukcyjnymi jak i zastosowaniem róz¬ nia sie od urzadzenia wedlug wynalazku.Istota sposobu zdalnego pomiaru szerokosci ar¬ kusza blachy wedlug wynalazku, polega na ustale¬ niu dlugosci drogi przebytej przez punkt stycznosci rolki pomiarowej z walcem, przy czym pomiar rozpoczyna sie w chwili pojawienia sie wchodzacej 5307353073 3 krawedzi blachy w szczelinie walcowniczej, na osi optycznej fotoopornika. Zakonczenie pomiaru za¬ chodzi po oddaleniu sie od osi optycznej fotoopor¬ nika, wychodzacej krawedzi blachy ze szczeliny- walcowniczej, przy czym od pojawienia sie blachy w osi optycznej fotoopornika do jej oddalenia od tej osi, wysylany jest sygnal z fotoopornika, wla¬ czajacy mechanizm zasprzeglajacy naped wska- * zówki pomiarowej.: Koncowy wymiar szerokosci arkusza blachy ustelony jest przez wprowadzenie poprawki na wydluzenie wynikajace z wyprzedzenia materialu zachodzacego podczas walcowania, przy czym po¬ prawke nastawia sie przez zmiane przelozenia prze¬ kladni ciernej, napedzajacej wskazówke pomiaro- * wa. Urzadzenie do stosowania opisanego sposobu przedstawione na rysunku, sklada sie z dwóch za¬ sadniczych zespolów, a mianowicie z zespolu nadawczego, zamontowanego przy walcarce oraz zespolu odbiorczego, znajdujacego cie w kabinie sterowniczej walcarki.Zespól nadawczy umieszczony jest nad górnym walcem 1 gdzie znajduja sie: rolka pomiarowa 2 napedzana obrotami walca roboczego 1, przekla¬ dnia 3 i selsyn nadawczy 4. Fotoopornik 5 wraz z przeslona 6 i soczewka 7 zamocowane sa na wsporniku do klatki walcarki, przy czym os op¬ tyczna fotoopornika skierowana jest w szczeline miedzy walcami, przez która przechodzi rozzarzo¬ na blacha 8. Zespól odbiorczy umieszczony w obu¬ dowie 9 na której znajduje sie skala 10 i wska¬ zówka pomiarowa 11, polaczony jest z zespolem nadawczym rewersyjnym laczem selsynowym 12 oraz przewodami 13.Zespól ten sklada sie z czterech mechanizmów, które stanowia; mechanizm napedowy, mechanizm do wprowadzenia poprawki na wydluzenie spowo¬ dowane wyprzedzeniem materialu, mechanizm zas¬ przeglajacy oraz mechanizm wprowadzajacy wska¬ zówke pomiarowa w polozenie zerowe.Mechanizm napedowy zlozony jest z selsyna od¬ biorczego 14 polaczonego elektrycznie poprzez wzmacniacz 15 z serwomotorem 16, który sprze¬ zony jest mechanicznie z selsynem 14 przekladnia 17. Wszystkie wymienione elementy 14, 15, 16, 17 zamontowane sia na ruchomym suporcie 18. Me¬ chanizm do wprowadzenia poprawki na wyprze¬ dzenie sklada sie z suportu 18 wprowadzajacego w razie potrzeby w ruch posuwisto-zwrotny kolo napedzajace 19, za posrednictwem pokretla 20.Mechanizm zasprzeglajacy tworza, szybki prze¬ kaznik czasowy 21, tarcza 22, osadzona przesuwnie ng walku 23, dociskana do kola napedzajacego 19, sprezyna 24, oraz elektromagnes 25 ze rdzeniem 26 odsuwanym sprezyna 27.Tarcza 22 wylozona jest na powierzchni wspól¬ pracujacej z kolem napedzajacym 19 pierscieniem gumowym 28, zabezpieczajacym przed poslizgiem.Na koncu tulei tarczy 22 zakleszczona jest kulka stalowa 29.Mechanizm zerujacy wskazówke pomiarowa zlo¬ zony jest z przekaznika czasowego 30, elektroma¬ gnesu 31 uruchamiajacego poprzez uklad dzwig¬ niowy 32 krzywke-kardioide 33, zaklinowana na walku 23. 4 Dzialanie urzadzenia rozpocznie sie w momencie wprowadzenia do walców rozzarzonej blachy. Sy¬ gnal z fotoopornika 5 wytworzony przez promie¬ niowanie rozzarzonej blachy 8, przychodzace szcze¬ line przeslony 6 i soczewke 7, uruchamia poprzez przewód 11 i szybki przekaznik tranzystorowy 21, elektromagnes 25.W wyniku dzialania sygnalu uruchamiajacego elektromagnes 25, rdzen przesunie sie pokonujac opór sprezyny 27, powodujac dzialaniem sprezyny 24 zasprzeglenie tarczy 22 z kolem napedzajacym 19. Przez zasprzeglenie, uruchomiona zostanie wska¬ zówka pomiarowa 11. Wychylenie wskazówki po¬ miarowej okreslajacej wymiar na wyskalowanej tarczy 10 z pozycji zerowej, przebiega wedlug nizej wyjasnionego dzialania.Obroty walca 1 przenoszone sa na selsyn na¬ dawczy 4 poprzez rolke 2 i przekladnie 3. Selsyn nadawczy 4 przekazuje na drodze elektrycznej re¬ wersyjnym laczem 12 swe obroty selsynowi od¬ biorczemu 14 spelniajacemu role transformatora obrotowego, z którego sygnal w postaci napiecia odchylu, poprzez wzmacniacz 15 przekazany jest do serwomotoru 16 sprzezonego z selsynem odbior¬ czym 14 przekladnia 17.Wychylenie wskazówki pomiarowej 11 trwa przez czas przepustu rozzarzonej blachy. Zanik sygnalu na skutek wyjscia blachy z walca spowoduje roz- przeglenie tarczy 22 w wyniku uderzenia rdzeniem 26, elektromagnesu 25, sila sprezyny 27 w kulke stalowa 29, osadzona w tulejce tarczy 22, przy czym zostanie uruchomiony z pewna zwloka usta¬ lona na przekazniku czasowym 30, elektromagnes 31.Elektromagnes 31 poprzez uklad dzwigniowy 32 uderza na krzywke-ktardioide 33 zamocowana na walku 23 mechanizmu pomiarowego, powodujac powrót wskazówki pomiarowej 11 do polozenia ze¬ rowego. Przy powrotnym przepuscie arkusza bla¬ chy nastepuje powtórzenie opisanego dzialania z tym, ze uzyskanie jednokierunkowego obrotu wskazówki pomiarowej 11 nastepuje przez zmiane biegunów selsyna odbiorczego 14, za pomoca prze¬ lacznika wmontowanego w glówny nastawnik ob¬ rotów silnika walcarki.Zmiana biegunów nastepuje równoczesnie ze zmiana kierunku obrotów walców.Poprawke mierzonej szerokosci na wydluzenie spowodowane wyprzedzeniem materialu, nastawia sie poprzez zmiane przelozenia pomiedzy kolem napedzajacym 19 i tarcza 22. Przelozenie regulo¬ wane jest przez posuw suportu 18, pokretlem 20.Regulacje przeprowadza sie przy zmianie seryjnie walcowanych asortymentów blach. PL