Pierwszenstwo: Opublikowano: 8.III.1967 52666 KI. tt-brtzm.MKP B 23 c 4 i/rt.UKD Wspóltwórcy wynalazku: inz. Mikolaj Kujawiak, mgr inz. Zenon Lako¬ my, Gerard Goraczko Wlasciciel patentu: Zaklady Przemyslu Metalowego H. Cegielski Przed¬ siebiorstwo Panstwowe, Poznan (Polska) Uniwersalna glowica frezowa Przedmiotem patentu Nr 50966 jest sposób czo¬ lowego gladkosciowego frezowania metali oraz narzedzie do stosowania tego sposobu. Narzedziem tym jest glowica frezowa wielonozowa zaopatrzo¬ na w noze do skrawania zgrubnego oraz w jeden nóz gladzik, którego krawedz tnaca stanowi wy¬ cinek luku kolowego i który jest promieniowo cof¬ niety a osiowo wysuniety wzgledem nozy do skra¬ wania zgrubnego.Glowica frezowa wedlug patentu glównego jest przystosowana w zasadzie do frezowania czolo¬ wego. Ponadto sposób mocowania nozy w tej glo¬ wicy zmusza do wykonywania oddzielnych korpu¬ sów dla glowic prawo- i lewotnacych.Wynalazek stawia za cel skonstruowanie glowicy frezowej, która przy zachowaniu zalet glowicy wedlug patentu glównego bedzie dostosowana do frezowania katowego, czolowego i stopniowego oraz do mocowania wkladek nozowych zarówno prawo- jak i lewotnacych.Istota wynalazku polega na wykonaniu korpusu glowicy wielonozowej zbieznego w kierunku czola, zas nozy zbieznych w kierunku przeciwnym. Dzie¬ ki temu zewnetrzne plaszczyzny nozy sa równo¬ legle do osi glowicy, co umozliwia frezowanie ka¬ towe. Równoczesnie zas przesuwanie poszczegól¬ nego noza ku dolowi powoduje jego przesuniecie promieniowe ku srodkowi glowicy, co jest znanym elementem frezowania stopniowego. Noze sa mo¬ cowane w rowkach o przekroju prostokatnym za 2 pomoca znanej sruby skierowanej promieniowo ku srodkowi glowicy i sa wyposazone w sruby do ko¬ rekcji ustawienia osiowego i promieniowego.Otwory pod sruby do mocowania nozy sa wyko- 5 nane w korpusie glowicy na róznych wysokos¬ ciach tak dobranych, ze w polaczeniu z owalem otworów w nozach umozliwiaja ustawienie nozy w jednej plaszczyznie lub stopniowo w duzym za¬ kresie. Glowica jest tez wyposazona w nóz gla- 10 dzik promieniowo najbardziej cofniety a osiowo najbardziej wysuniety w stosunku do pozostalych nozy.Glowica wedlug wynalazku posiada szereg istot¬ nych zalet. Umozliwia ona wysokowydajne fre- 15 zowanie katowe, czolowe lub stopniowe z równo¬ czesnym uzyskaniem duzej gladkosci obrobionej powierzchni. W glowciy mozna stosowac plytki wielokrawedziowe w wykonaniu normalnym. Kor¬ pus glowicy sluzy do mocowania nozy prawo- i le- 20 wotnacych, a noze sa zaopatrzone w mechanizm do dogodnej regulacji ich ustawienia.Przedmiot wynalazku jest dokladnie opisany na przykladzie wykonania w zwiazku z rysunkiem, na którym fig. 1 przedstawia glowice osmionozo- 25 wa w widoku z boku czesciowo w przekroju, fig. 2 — fragment przekroju glowicy z nozem do fre¬ zowania czolowego przelotowego, fig. 3 — taki sam fragment glowicy z ustawieniem nozy do fre¬ zowania schodkowego, fig. 4 — taki sam fragment 30 glowicy z nozem gladzikiem, fig. 5 — nóz prawo- 52h6652666 3 tnacy w widoku z boku, a fig. 6 — karpus glowicy wedlug fig. 1 w widoku z boku.Jak uwidoczniono na rysunku, w rowkach kor¬ pusu 1 sa umocowane za pomoca srub 2 noze S.Korpus 1 posiada w górnej czesci kolnierz, o któ¬ ry opieraja sie sruby 4. Noze glowicy przedsta¬ wionej na fig. 1 sa zaopatrzone w plytki 5 do frezowania katowego, mocowane do nozy w znany sposób za pomoca srub 6. Nóz przedstawiony na fig. 2 jest wyposazony w plytke 7 do frezowania czolowego. Na fig. 4 przedstawiono nóz gladzik za¬ opatrzony w plytke 8 o krawedzi tnacej w postaci wycinka luku kola. W widoku noza z boku przed¬ stawionym na fig. 5 pokazano srube regulacyjna 9 oraz owalny otwór 10 dla sruby 2. Dlugosc otworu jest wieksza od jego szerokosci o wielkosc „a", która wyznacza maksymalny przesuw noza 3 wzgledem sruby 2. Na fig. 6 pokazano sposób wy¬ konania otworów 11 dla srub 2 w korpusie 1.Otwory te nie sa wykonane na równej wysokosci, lecz na róznych wysokosciach, przy czym odleglosc miedzy najwyzszym i najnizszym otworem wyno¬ si „b". Wielkosc „b" jest mniejsza lub równa „a".Jak pokazano na rysunku, korpus 1 glowicy po¬ siada zbieznosc w kierunku czola, zas noze 3 po¬ siadaja taka sama lub zblizona zbieznosc w kie¬ runku przeciwnym. Dzieki temu przesuwanie posz¬ czególnych nozy z górnego polozenia ku dolowi powoduje ich równoczesne przesuniecie promie¬ niowe ku srodkowi glowicy. Ustawienie glowicy do frezowania schodkowego przedstawionego na fig. 3 jest proste i bezpieczne. Równoczesnie jed¬ nak mozliwe jest frezowanie katowe przedsta¬ wione na fig. 1.Przesuw pionowy nozy 3 jest ograniczony wy¬ miarem „a" otworów 10, przy czym ze wzgledów konstrukcyjnych wymiar ten nie moze byc zbyt duzy. W opisywanym przykladzie wykonania wy- 5 nalazku wymiar „a" wynosi 5 mm. Równoczesnie róznica wysokosci wiercenia otworów 11 wynosi równiez 5 mm. Dzieki temu przy krancowych usta¬ wieniach noze 3 mozna zamocowac w jednej plasz¬ czyznie lub stopniowo na wysokosci 10 mm. io Sruby 4 sluza do dokladnego ustawienia nozy 3 w kierunku osiowym, a sruby 9 do ustawienia w kierunku promieniowym. 15 20 30 PL