PL52592B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 20.1.1967 52592 KI. aSrcFST- MKP Ci UKD i zijco \ «.,• i r*^Ak I Urzedu Palento*eQr Wspóltwórcy wynalazku: Zbigniew Wielgus, Hanna Fojut, Irena Turska, IfiijMfcar—'m*"c* Tadeusz Zdrójek Wlasciciel patentu: Instytut Przemyslu Organicznego, Warszawa (Pol¬ ska) Sposób zapobiegania powstawaniu ladunków elektrycznosci statycznej przy produkcji materialów wybuchowych Ladunki elektrycznosci statycznej, powstajace przy produkcji materialów wybuchowych, podczas takich operacji, jak mieszanie, przesiewanie, zsypy¬ wanie itp., moga wskutek wyladowania iskrowego spowodowac wybuch lub zaplon produkowanych g materialów.Dotychczasowe sposoby zapobiegania gromadze¬ niu sie ladunków elektrycznosci statycznej przy produkcji materialów wybuchowych polegaly albo na uziemianiu przewodzacych czesci urzadzen 10 i maszyn produkcyjnych albo na pokrywaniu cien¬ ka warstwa grafitu nieprzewodzacych czesci urza¬ dzen stykajacych sie bezposrednio z materialami wybuchowymi podczas produkcji, albo tez na zwiekszaniu wilgotnosci wzglednej powietrza 15 w pomieszczeniach przeznaczonych do wykonywa¬ nia operacji z materialami wybuchowymi.Stosowane metody nie rozwiazuja zlozonego problemu. W wytwórniach chemicznych maja miejsce wybuchy powodowane wyladowaniami 20 elektrostatycznymi. Zwiekszanie wilgotnosci wzgled nej powietrza lub powlekanie grafitem elektryzu¬ jacych materialów zwieksza ich przewodnictwo powierzchniowe, ulatwiajac tym samym odprowa¬ dzenie ladunków elektrostatycznych. 25 Wedlug opisu patentowego NRF, nr 1122422 moz¬ na zapobiec gromadzeniu sie ladunków elektrycz¬ nosci statycznej na powierzchni prochu bezdym¬ nego w postaci ziarnistej lub nieziarnistej, bez pokrywania jego powierzchni warstwa grafitu, 30 a przez nakladanie powierzchniowe lub przez do¬ danie do masy prochowej materialu miotajacego, zwiazków o budowie „silnie polarnej", jak: polie- tyloamin, soli amin alkilofosforanów o dlugich lancuchach, chlorowodorków alkilopirydyn, soli dwuguanidyny, estrów kwasów sulfobuirsztynowe- go z dlugimi lancuchami kwasów alifatycznych, czwartorzedowych soli ketoaiminoalkiloamonio- wyeh, soli guanylomocznika estrów jednoalkilo- wyoh kwasu siarkowego, dlugolancuchowych es¬ trów kwasów tluszczowych lub estrów hydroksy- polialkilowych bezwodników heiksylowych. Patent niemiecki obejmuje zatem wylacznie zwiazki che- rniczne .aniono- i kationoczynne.Istota sposobu wedlug wynalazku polega na po¬ wierzchniowym pokrywaniu nie przewodzacych elektrycznosci czesci aparatury i urzadzen produk¬ cyjnych (podloza) zwiazkami niejonotwórcizymi ty¬ pu: oksyetylowanych alkilofenoli (alfenole), oksy- etylenowanych kwasów tluszczowych (stenole), produktów kondensacji mieszaniny róznych al¬ koholi alifatycznych, zawierajacych alkohol cety- lowy z tlenkiem etylenu (oleole), bez jednoczes¬ nego pokrywania nimi elektryzujacych sie sub¬ stancji lub ich dodawania do wnetrza materialu.Dobre rezultaty uzyskano równiez przy uzyciu jonówoczynnych zwiazków otrzymanych w wyni¬ ku kondensacji chlorku etylenu z amoniakiem i formaldehydem, ich soli z kwasami mineralny¬ mi, które sa znane, jako przyspieszacze wulka- 525923 52592 4 niizacji w przemysle gumowym, podobnie jak al- kilopochodne s-triazyny, estry alkoholi alifatycz¬ nych kwasów dwukarboksylowych, a szczególnie kwasu adypinowego lub estry kwasu fosforowego alkoholi dwuwodorotlenowych oraz estrów alko¬ holi alifatycznych kwasów dwukarboksylowych.Zapobieganie powstawaniu ladunków elektrosta¬ tycznych osiaga sie równiez przez jednoczesne po¬ krywanie nieprzewodzacych elektrycznosci czesci aparatury oraz powierzchni elektryzujacych sie substancji, zwlaszcza materialów wybuchowych inicjujacych, kruszacych i miotajacych wyzej wy¬ mienionymi zwiazkami, które w dalszej czesci opi¬ su okresla sie jako preparaty antyelektrostatyczne.Zgodnie z wynalazkiem do powieczernia czesci aparatury i urzadzen moze byc stosowany rów¬ niez inny srodek .antyelektrostatyczny niz do na¬ niesienia na powierzchnie elektryzujacej sie sub¬ stancji, przy czym srodek ten moze byc wprowa¬ dzony jako skladnik wieloskladnikowej miesza¬ niny.Stosowanie jednego z wyzej wymienionych srodków antyelektrostatycznych, uzaleznione jest od rodzaju i skutecznosci uzytych preparatów anty¬ elektrostatycznych, od rodzaju materialu wybucho¬ wego oraz od wymaganego stopnia czystosci che¬ micznej materialu.Preparaty antyelektrostatyczne nanosi sie na elektryzujace sie powierzchnie w postaci zawiesi¬ nowych lub wodnych roztworów, o stezeniu do 20 g/l lub przyrzadzonych z rozpuszczalników or¬ ganicznych, jak alkohole, estry, aceton, trójchlo¬ roetylen, benzen itp. Rozpuszczalnik musi byc tak dobrany, aby z jednej strony nie reagowal z pod¬ lozem, a iZ drugiej — ;z samym preparatem i elek¬ tryzujacym sie materialem, rozpuszczalnik nastep¬ nie odparowuje sie. W przypadku mniej lotnych rozpuszczalników mozna proces odparowania roz¬ puszczalnika przyspieszac strumieniem powietrza, w temperaturze pokojowej lub podwyzszonej. Po¬ za tym do nanoszenia na elektryzujace sie po¬ wierzchnie uzywa sie tych samych preparatów,, o takim samym lub róznym stezeniu lub nanosi sie je tylko na podloze lub tylko na elektryzuja¬ ca sie substancje sypka.Sposób wedlug wynalazku pozwala na znaczne obnizenie wielkosci powstajacego ladunku elek¬ trostatycznego lub nawet w niektórych przypad¬ kach na praktycznie calkowite jego wyeliminowa¬ nie.Sposób wedlug wynalazku jest bardzo dogodny do stosowania w przemysle. Nie wymaga zmian w stosowanej aparaturze, a tylko minimalnie zmienia proces produkcyjny. Zastosowanie jedne¬ go z wariantów sposobu w zaleznosci od rodzaju elektryzujacej sie substancji i podloza pozwala na takie obnizenie stopnia elektryzowania, ze nie zachodzi niebezpieczenstwo zaplonu lub wybuchu od wyladowan elektrostatycznych.Nastepujace przyklady wyjasniaja blizej wyna¬ lazek.Przyklad I. Nieprzewodzace elektrycznosci czesci aparatury i urzadzen zwilza sie okolo 5-pro- Lub. Zakl. Graf. Z centowym roztworem alkoholowym zwiazku otrzy¬ manego w reakcji alkilofenolu z tlenkiem etyle¬ nu i zezwala na odparowanie rozpuszczalnika, co nastepuje po uplywie okolo 10 minut w tampera- 5 turze pokojowej. Czynnosc te powtarza sie dwu¬ krotnie. Po odparowaniu rozpuszczalnika wyko- nywuje sie operacje produkcyjne z trójnitrorezor- cynianem olowiu, np. przesiewa sie go. Niebezpiecz¬ ny material w tych warunkach wykaizuje okolo 10 siedmiokrotne zmniejszenie stopntia elekitryzacji.Przyklad II. Trójnitrarezoircynian olowiu przemywa sie na nuczy 5-procentowym roztworem alkoholowym produktu kondensacji alkilofenolu z tlenkiem etylenu,, biorac 1 litr tego roztworu 15 na 1 kg itrójnitrorezorcynianu olowiu i odciaga za pomoca pompy, a nastepnie suszy w tempera¬ turze okolo 60°C, takim samym roztworem zwilza sie nieprzewodzace elektrycznosci czesci aparatu¬ ry produkcyjnej i pozostawia do calkowitego od- 20 parowania rozpuszczalnika. Przy wykonywaniu manipulacji produkcyjnyeh praktycznie nie stwier¬ dza sie wystepowania ladunków elektrycznosci statycznej.Przyklad III. Otrzymana znanym sposobem lakiernicza nitroceluloze granulowana przemywa . sie okolo 0,5-procentowym wodnym roztworem estru adypinowego kwasu fosforowego lub jego aminopochodna, biorac okolo 1 litra roztworu na 1 kg nitrocelulozy. Po wysuszeniu w temperatu¬ rze zwykle stosowanej nitroceluloza praktycznie nie elektryzuje sie w czasie wykonywania czyn¬ nosci produkcyjnych.Przyklad IV. Krystaliczny heksogen na nu- 35 czy przemywa sie okolo -procentowym roztwo¬ rem alkoholowym prodiitetu kondensacji tlenku etylenu z aldehydem i amoniakiem,, biorac 2 litry roztworu na 1 kg heksogenu. Po wysuszeniu ob¬ serwuje sie wielokrotne zmniejszenie stopnia elek- 40 tryzacji. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób zapobiegania powstawaniu ladunków elektrycznosci statycznej przy produkcji materia- « lów wybuchowych przez pokrycie elektryzujacych sie powierzchni substancjami antyelektrostatycz¬ nymi znamienny tym, ze powierzchnie aparatury i urzadzen produkcyjnych i/lub powierzchnie elektryzujacych sie substancji chemicznych, zwla- 50 szcza materialów wybuchowych inicjujacych, kru¬ szacych i nitrocelulozy pokrywa sie zwiazkami niejoniotwórczymi grupy oksyetylowanych alkilo- fenoli, oksyetylowanych kwasów tluszczowych, produktów kondensacji miesizaniny róznych alko- 55 holi alifatycznych zawierajacych alkohol cetylo- wy z tlenkiem etylenu lub zwiazkami jonowo- czynnymi, bedacymi produktami kondensacji chlorku etylenu z amoniakiem i formaldehydem i ich solami z kwasami mineralnymi lub estrami kwasu fosforowego alkoholi dwuwodorotlenowych albo estrami alkoholi alifatycznych kwasów dwu¬ karboksylowych, w postaci wodnych lub organicz¬ nych roztworów (zawiesin), o stezeniu do 20 g/l. m. 3568. 18.X.66 r. 230. '^^!r„:;0S^j^%;*{.--.~ PL