PL52501B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 20.1,1967 52501 KI. «57, b, 8/02" MKP G 03 c S) ~/M UKD |BloviOTS;v^i Wspóltwórcy wynalazku: Manfred Joirgens, Heinz Priebe, 'ii^^'*^?!^^0- dr Alfred Wende —w^^^j^m--.Wlasciciel patentu: VEB Fotochemische Werke Berlin, Berlin-Kópenick, (Niemiecka Republika Demokratyczna) Sposób hartowania fotograficznych warstw zelatynowych Do hartowania fotograficznych warstw zela¬ tynowych stosowano dotychczas rozmaite nieor¬ ganiczne lub organiczne substancje hartujace.Miedzy innymi stosowano równiez dwu- i trój- funkcyjne epoksydy. Opisane to zostalo w pa¬ tencie Stanów Zjednoczonych Ameryki Pólnoc¬ nej Nr 3.047.394 (1958 r.), w patencie francuskim Nr 1.247.635 (1959 r.), patencie belgijskim Nr 620.602 (1962 r.), patencie japonskim Nr 133 (1959 r.), oraz patentach Niemieckiej Republiki Demokratycznej Nr 20.377 (1958 r.), Nr 21.288 (1959 r.), Nr 21.758 (1959 r.) i Nr 24.569 (1960 r.) Mimo bardzo obszernego materialu podanego w literaturze nie stosuje sie w przemysle na wieksza skale tego rodzaju srodków hartuja¬ cych. Wykazuja one bowiem szereg ujemnych cech. Trudnosci, które uniemozliwialy dotych¬ czas stosowanie zwiazków epoksydowych do hartowania fotograficznych warstw zelatyno¬ wych, polegaja przede wszystkim na ich sklon¬ nosci do samopolimeryzacji, oraz na reaktyw¬ nosci w stosunku do innych zwiazków niz ze¬ latyna. W wyniku tego trwalosc tych srodków podczas skladowania obniza sie znacznie, a ich skutecznosc maleje. Czesto dochodzi do polime¬ ryzacji juz podczas poddawania syntetycznego srodka hartujacego destylacji w celu jego oczy¬ szczenia. Niektóre zwiazki takie jak na przy¬ klad eter glikolu etylenowego i dwuglicydu po¬ limeryzuja juz w obecnosci malych ilosci za_ 10 20 25 30 nieczyszczen, natomiast inne zwiazki, takie jak cyjanuran trójglicydylu trzeba przechowywac w niskiej temperaturze, jezeli równowaznik epo¬ ksydowy ma pozostac staly.Ponadto znane srodki hartujace wskazuja mala rozpuszczalnosc w rozpuszczalnikach sto¬ sowanych w fotochemii. Mala jest równiez trwalosc ich wodnych roztworów. I tak na przy¬ klad cyjanuran trójglicydylu rozpuszcza si;^ je¬ dynie w mieszaninach acetonu, dioksanu lub glikolu etylenowego i metanolu. Rozpuszczalni¬ ki te moga spowodowac zaburzenia w fotoche¬ micznych wlasciwosciach warstw fotograficz¬ nych i sa ponadto niepozadane z uwagi na swa toksycznosc. Tego rpdzaju roztwory sa równiez niezwykle wrazliwe na dodatek wody, który czesto powoduje wytracenie srodka hartujacego oraz hydrolize pierscienia oksyranu. Mala roz¬ puszczalnosc tych zwiazków w wodzie moze spowodowac, ze na przyklad po dodaniu do emulsji eteru chlorohydrochinonu i dwuglicydu, nastepuje jego rozlanie sie i wykrystalizowanie na powierzchni filmu. W przypadku uzycia fo¬ sforanu trójglicydylu jako srodka hartujacego obok hydrolizy pierscienia oksyranu moze wy¬ stapic niepozadana zmiana wartosci pH spowo¬ dowana ta hydroliza. W przypadku uzycia jako srodka hartujacego krzemianu fenylotrójglicy- dylu moze tworzyc sie kwas krzemowy. Zasto¬ sowanie wielu epoksydów jest wreszcie proble- 52 50152 501 3 matyczne z uwagi na to, ze ciekle i lotne mo¬ nomery stanowia trucizny kontaktowe.Obecnie stwierdzono, ze mozna uniknac wy¬ zej wymienionych trudnosci i hartowac w spo¬ sób tani i pewny warstwy fotograficzne, a zwla¬ szcza wysokoczule emulsje, osiagajac jednocze¬ snie dowolny stopien zahartowania, jezeli we¬ dlug wynalazku zastosuje sie jako srodek har¬ tujacy izo-cyjanuran trójglicydylu. Substancje te mozna latwo otrzymac na skale techniczna z kwasu cyjanurowego i epichlorchydryny spo¬ sobem opisanym przez Wendego i Preibego (zgloszenia patentowe w Niemieckiej Republice Demokratycznej Nr WP 12q (83 323 z dnia 18.1. 1963 r. oraz w Wielkiej Brytanii Nr 11251/64 z dnia 17.111.1964 r.). Jest to biala krystalicz¬ na substancja o temperaturze topnienia 90°C, rozpuszczalna w wodzie. W odróznieniu od cyja- nuranu trójglicydylu nie wykazuje ona struk¬ tury s-triazyny, lecz strukture laktamowa kwa¬ su izocyjanurowego. Dobra rozpuszczalnosc w wodzie izocyjanuranu trójglicydylu jest spo¬ wodowana silnie polarna grupa C=0 w pier¬ scieniu.Na rysunku przedstawiono na fig. 1 wzór strukturalny cyjanuranu trójglicydylu, nato¬ miast na fig. 2 — izocyjanuranu trójglicydylu.Przegrupowanie cyjanuranu trójglicydylu w ubozsza energetycznie, a zatem trwalsza po¬ stac izocyjanuranu trójglicydylu nie wystepuje.Ze wzgledu na duza trwalosc izocyjanuranu trójglicydylu, duza reaktywnosc jego grup epo¬ ksydowych, jego rozpuszczalnosc w wodzie oraz 5 duza stabilnosc podczas skladowania, jak rów¬ niez z uwagi na latwosc jego wytwarzania, na¬ daje sie on bardzo dobrze do hartowania zela¬ tynowych warstw fotograficznych, stosowanych zwlaszcza do wytwarzania materialów filmo- 10 wych przeznaczonych dla okolic tropikalnych.Przyklad: Do 1000 czesci wagowych zela¬ tynowej emulsji bromo-srebrowej gotowej do wylania dodaje sie 14 czesci wagowych 5%- owego wodnego roztworu izocyjanuranu trój- 15 glicydylu. Po trzech dniach skladowania w wa¬ runkach normalnych, to znaczy w pomieszcze¬ niu o temperaturze 20° i wzglednej wilgotnosci powietrza 60%, emulsja jest odporna na wa¬ runki wystepujace w okolicach tropikalnych 20 (wedlug wskazan ASA). Po inkubowaniu w cia¬ gu 6 godzin wykazuje ona temperature topnie¬ nia powyzej 100°C. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób hartowania fotograficznych warstw ze¬ latynowych, znamienny tym, ze jako srodek har¬ tujacy stosuje sie izocyjanuran trójglicydylu. CH.-CH-CH.0C o II N c COCHrCH-CH2 CH-CH-CH2N N-CH2-CH-CH2 N c I o CH0/ CH i CH. 2\, \~/ Urzedu Pole#il«*fogO Mruii HiBCiwwirclitti 0=0 C= O \ / N i CH, CH' Z Fi3 FtQ' % Bltk 2910/69 r. 150 egz. A4 PL