Przedmiotem niniejszego wynalazku jest sposób zdalnego rozruchu silnika pierscieniowego sta¬ nowiacego zwlaszcza naped traka, oraz urzadze¬ nie do stosowania tego sposobu.Znane sa rózne rozwiazania urzadzen do samo¬ czynnego rozruchu silników elektrycznych pracu¬ jacych na zasadzie dzialania sily odsrodkowej, jak to jest na przyklad opisane w polskim opisie patentowym Nr. 36199 lub tez ukladów z autatransformatoraini wielozaczepowymi, któ¬ rych przykladowa konstrukcja wystepuje w pol¬ skim opisie patentowym Nr. 35686. Uklady te nie znajduja jednak zastosowania do rozruchu pierscieniowych silników duzej mocy ze szczotko- zwieraczami, jakie stanowia napedy traków, pod¬ stawowych obrabiarek w tartakach. Ze wzgledu na bardzo duze masy wprawiane w ruch istnieje koniecznosc dokonywania rozruchu tych silników za pomoca rozruszników.Jak wiadomo w typowych tartakach obsluga traka jest dokonywana na górnej kondygnacji hali tartacznej, zas silnik napedowy tego traka znajduje sie w podpiwniczeniu, to jest w dolnej kondygnacji tej hali. Dotychczasowy sposób uru¬ chamiania silnika pierscieniowego, sluzacego jako naped traka, polega na tym, ze obslugujacy trak (trakowy) uruchamia pokretlem rozrusznik umiesz¬ czony w szafie sterowniczej ustawionej obok traka. Po dokonaniu rozruchu silnika trakowy po¬ krecajac drugim pokretlem, sprzezonym za pomoca 10 15 20 25 2 linek oraz kól linowych, zwiera szczotki silnika.Ze wzgledu na funkcjonalne rozmieszczenie po¬ szczególnych zespolów sterowania istnieje konie¬ cznosc ustawiania szafy sterowniczej z wbudowa¬ nym rozrusznikiem obok traka, w wyniku czego zajmuje sie bardzo cenna powierzchnie produk¬ cyjna tartaku. Niezaleznie od powyzszego ukladu wiadomym jest, ze obecnie sterowanie wszystkimi mechanizmami zarówno traka jak i wózka podaw- czego jezdzacego po torach jest dokonywane z malego pulpitu sterowniczego, osadzonego na tym wózku. Schodzenie wiec trakowego z wózka celem dokonania rozruchu silnika lub jego zatrzy- . mania za pomoca mechanizmów umieszczonych w odleglej szafie jest bardzo klopotliwe i powo¬ duje zbyteczna strate czasu. Oddalanie sie tra¬ kowego od zasadniczego stanowiska pracy po¬ woduje, ze jego uwaga jest calkowicie odwrócona od tego stanowiska, co stanowi zasadnicza prze¬ szkode w realizacji ogólnych tendencji mechani¬ zacji procesów technologicznych w przemysle.Koncepcja niniejszego wynalazku zmierza do calkowitego zautomatyzowania tych czynnosci po¬ przez zdalny rozruch silnika napedowego z tego samego pulpitu, który sluzy do sterowania mecha¬ nizmami traka, przy czym zostalo to zrealizowane za pomoca ukladu hydraulicznego istniejacego w urzadzeniu traka lub tez za pomoca oddzielnego zespolu pompy hydraulicznej, zainstalowanej spe¬ cjalnie w tym celu. Ze wzgledu na to, ze rozruch 5216252162 3 silnika napedowego poprzedza prace innych ze¬ spolów i mechanizmów traka, a w chwili gdy mechanizmy te pracuja rozruch silnika jest za¬ konczony, nie powoduje to zadnych zaklócen normalnej pracy ukladu hydraulicznego, do któ- 5 rego zostaje przylaczony uklad wedlug wynalazku.W ukladzie tym rozrusznik jest umieszczony obok silnika napedowego, znajdujacego sie jak to juz bylo wspomniane w podpiwniczeniu hali tartacz¬ nej. M Sposób wedlug wynalazku umozliwia ciagly rozruchsilnika, lub gdy rozruch ten jest szczególnie trudny, poprzez stopniowe wprawianie mas w ruch.Stosowanie tego drugiego sposobu uruchamiania silnika jest zalecane wówczas, gdy do napedu 15 zastosowany jest silnik o stosunkowo malej mocy, za malej, aby wprawic w ruch obrotowy duze kola zamachowe i uniesc do góry rame pilowa.Urzadzenie wedlug wynalazku umozliwia zdalne uruchomienie z pulpitu wózka podawczego silnika 20 pierscieniowego za pomoca tradycyjnego rozrusz¬ nika, zabezpiecza calkowicie wymuszona kolejnosc wlaczania najpierw rozrusznika, a dopiero po tym szczotkozwieracza, a ponadto sluzy do unierucha¬ miania napedu. Urzadzenie to jest zaopatrzone h w system kontrolny, umozliwiajacy obserwacje na pulpicie wózka podawczego stanu pracy po¬ szczególnych zespolów rozruchowych silnika, które znajduja sie w dolnej kondygnacji hali tartacznej.Wynalazek niniejszy jest objasniony szczególo- * wo na podstawie rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schematycznie uklad hydrauliczny urzadzenia do automatycznego rozruchu silnika pierscieniowego, a fig. 2 — elektryczny uklad po¬ laczen tego urzadzenia. 35 Czesc hydrauliczna urzadzenia wedlug wyna¬ lazku jest przylaczona przewodem cisnieniowym 1 do istniejacego przy traku ukladu hydraulicznego lub tez do osobnej pompy hydraulicznej, zainsta¬ lowanej celowo do rozruchu i sterowania silnika *° pierscieniowego 2, stanowiacego naped traka lub innego urzadzenia produkcyjnego, w którym naped jest umieszczony w oddzielnym pomieszczeniu.Olej pod cisnieniem jest tloczony przewodem 1 do dwupolozeniowego rozdzielacza 3, którego uklad tó tloczków 4, osadzonych na prowadniku 5, jest sterowany za pomoca elektromagnesu 6, przy czym polozenie spoczynkowe tych tloczków jest ustalone za pomoca sprezyny 7. W ukladzie przedstawio¬ nym na fig. 1 elektromagnes 6 spowodowal prze- 50 suniecie tloczków naprezajac sprezyne 7, w wy¬ niku czego olej z przewodu 1 przedostaje sie do przewodu 8, a nastepnie poprzez zawór dlawiacy 9 o regulowanej wielkosci przeplywu oleju przedo¬ staje sie do komory I silownika hydraulicznego 10. 55 Jest to w tej sytuacji jedyna droga przeplywu oleju, bowiem inne przewody sa zaopatrzone w zawory zwrotne 11, 12.Wzrost cisnienia oleju w komorze I silowni¬ ka 10 powoduje przesuw jego tloka w kierunku 60 strzalki a, w wyniku czego wykonana na tloczys- . ku 13 zebatka powoduje obrót kola zebatego 14 osadzonego na walku rozrusznika 15 (fig. 2). Czas rozruchu silnika 2 zalezy od szybkosci ruchu tloka silownika ID, który jest regulowany szybkoscia 65 4 przeplywu oleju za pomoca zaworu dlawiacego 0.W koncowej fazie ruchu tloka silownika 10 w kie¬ runku strzalki a, a tym samym w koncowej fazie rozruchu silnika 2, tloczysko 13 przesuwa suwak sterujacy 16, którego polozenie spoczynkowe przed¬ stawiono na fig. 1 jest ustalane sprezyna 17.W wyniku przesuniecia suwaka sterujacego 16 wbrew dzialaniu sprezyny 17 w jego skrajne pra¬ we polozenie nastepuje polaczenie przewodów 18, 19 i olej przedostaje sie z przewodu 1 do komory F silownika 20. Poniewaz w ukladzie przewodów 1, 18 i 19 nie ma zadnego zaworu dlawiacego, na¬ stepuje szybki ruch tloka w silowniku 20 w kie¬ runku strzalki ax którego tloczysko 21 jest zaopatrzone w zebatke, wspólpracujaca z kolem zebatym 22, osadzonym na walku szczotkozwiera¬ cza 23. W tym czasie olej z komór II, II' silow¬ ników 10, 20 odplywa przewodem 24 do wylotu 25, skad jest podawany do zbiornika wyrównawczego ukladu hydraulicznego. Skrajne prawe polozenie tloka silownika 20 powoduje zwarcie szczotek w silniku 2 i w ten sposób cykl zwiazany z roz¬ ruchem tego silnika zostaje zakonczony, przy czym opisany wyzej przebieg dotyczy rozruchu silnika pierscieniowego w sposób ciagly, który to rozruch jest dokonywany za pomoca przycisku 26 umiesz¬ czonego w pulpicie sterowniczym wózka podaw¬ czego.Jak to przedstawiono na fig. 2 przycisk 26, którym dokonuje sie rozruchu silnika 2 jest zao¬ patrzony w podwójna pare styków o dzialaniu dwustopniowym. Jedna jego para styków laczy obwód cewki stycznika 27, przeznaczonego do przylaczania silnika 2 do sieci RSTO, zas druga para styków laczy obwód cewki stycznika 28, sluzacego do wlaczania elektromagnesu 6.Z chwila uruchomienia na pulpicie przycisku wylaczajacego 29 nastepuje jednoczesne wyla¬ czenie z sieci elektromagnesu 6 oraz silnika 2.W wyniku tego sprezyna 7 przemieszcza uklad tloczków 4 rozdzielacza 3 i nastepuje zmiana przeplywu oleju w urzadzeniu tloczonego z zespo¬ lu hydraulicznego do przewodu wlotowego 1. Olej przeplywa z przewodu 1 do przewodu 30, a dalej do komór II, II' obu silowników hydraulicznych 10, 20 powodujac szybki przesuw ich tloków w kie¬ runku strzalek b, bx oraz szybki powrót do polo¬ zenia wyjsciowego sprzezonych z tymi tlokami rozrusznika 15 oraz szczotkozwieracza 23. Olej znajdujacy sie w komorach I, I* silowników hy¬ draulicznych przedostaje sie zaworami zwrotnymi 11, 12 do przewodu 8 omijajac w ten sposób zawór dlawiacy 9, który uniemozliwia szybki jego odplyw.W tym samym czasie sprezyna 17 przemieszcza suwak rozrzadczy 16 w jego spoczynkowe polozenie, odcinajac polaczenie przewodów 18, 19.W przypadku uruchamiania silnika w opisany wyzej sposób bezposredni przycisk startowy 26 dociska sie szybko do oporu, dzieki czemu uzy¬ skuje sie prawie jednoczesne zalaczenie wylacz¬ nika 27 oraz elektromagnesu 6. Przy uruchamia¬ niu natomiast silnika 2 poprzez rozkolysanie mas wprawianych w ruch nalezy lekko nacisnac przy¬ cisk 26, aby zewrzec tylko obwód cewki stycznika 27.5 52162 6 W * tym celu zastosowano przyspieszony uklad styków przycisku 26, wspólpracujacy z tym obwo- deffiL Nastepuje wtedy bardzo powolne wprawianie w ruch obrotowy silnika 2, gdyz jest on nasta¬ wiony na tak zwany pierwszy stopien rozruchu.Wal glówny traka, na którym jest osadzone kolo zamachowe wykona obrót o pewien kat. Zwalnia¬ jac przycisk 26 przerywa sie obwód stycznika 27, przerywajac w ten sposób doplyw pradu do silnika, i pozwalajac masom wprawionym w ruch na zmiane ruchu w kierunku przeciwnym. Poste¬ pujac w ten sposób kilkakrotnie doprowadza sie do obrotu walu glównego o ponad 180°, w wyniku czego nastepuje uniesienie ramy pilowej w jej górne polozenie, a nastepnie opadanie jej, które ulatwia normalny rozruch silnika opisany uprze¬ dnio.Ponadto urzadzenie wedlug wynalazku jest wy¬ posazone w system kontrolny, sygnalizujacy praV widlowosc jego dzialania. Walek 31 szczotkozwie- racza 23, na którym jest osadzone kolo zebate 22, jest zaopatrzony w krzywke 32 wspólpracujaca z wylacznikami krancowymi 33,34. Gdy urzadzenie wedlug wynalazku znajduje sie w polozeniu wyj¬ sciowym, to znaczy przed wlaczeniem, styki wy¬ lacznika krancowego 33 sa zwarte i na pulpicie sterowniczym zapala sie lampka 35 sygnalizujaca gotowosc urzadzenia do wlaczenia silnika 2. Pod¬ czas obrotu walka 31 z krzywka 32 styki wylacz¬ nika 33 rozwieraja sie i lampka 35 gasnie. Po do¬ konaniu rozruchu i zwarciu szczotek krzywka 32 zwiera styki wylacznika 34 powodujac zapalenie sie lampki 36, sygnalizujacej zwarcie szczotek sil¬ nika. PL