PL51710B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: 51710 15.YI.1964 (P 104 880) Opublikowano: 30.VII.196€ KI 12o,23/03 MKP COlfcL |BIE UKD BIBLIOTEKA U r i *d w P-a lcn f owego! Wspóltwórcy wynalazku: prof. dr Anna Chrzaszczewska, mgr Wojciech Szalecki, dr Alicja Kurnatowska Wlasciciel patentu: Lódzkie Zaklady Farmaceutyczne „Polfa", Lódz (Polska) Sposób wytwarzania soli N-chlorowcoamidów kwasów tiofenosulfonowych oraz ich pochodnych Wynalazek dotyczy sposobu wytwarzania soli N-chlorowcoamidów kwasów tiofenosulfonowych oraz ich pochodnych o ogólnych wzorach 1, 2 i 3, w których R, R', R" oznaczaja atomy wodoru, chlo¬ ru, bromu lub rodniki alkilowe, jak na przyklad metylowe, X oznacza atom chloru lub bromu, Me oznacza atom litu, sodu, potasu lub wapnia, n oz¬ nacza 1 lub 2.Zwiazki tego rodzaju moga znalezc zastosowanie w lecznictwie do zwalczania róznego rodzaju paso¬ zytów, bakterii i grzybków, wystepujacych u ludzi.Znany jest z literatury sposób wytwarzania soli sodowej N-chloro-5-chloro-tiofeinosulfonamidu-2 IR. Cundiff (J. Amer. Chem. Soc. 1950 r. str. 1424)] przez dzialanie roztworem podchlorynu sodu na 5-chloro-tiofenosulfonamid-2. Produkt reakcji wy- sala sie sola kuchenna, osad odsacza i dokladnie suszy, ekstrahuje absolutnym etanolem, a przesacz odparowuje.Znany jest równiez sposób wytwarzania soli so¬ dowej N-chloro-2,4-dwuchloroHtiofenosulfonami- du-5 [E. Profft i A. Kubat (Wiss, z. Techn. Hochsch.Chem. Leuna-Marsburg 2, 243—8, 1959/60 r.)] przez dzialanie zawiesina podchlorynu wapnia w kwasie octowym na 2,4-dwuchloro-tiofenosulfonainid-5.W warunkach reakcji tworzy sie osad N,N-dwu- chloro-2,4-dwuchloro-tiofenosulfonamidu-5, który wydziela sie ze srodowiska reakcji, a nastepnie dziala na ten zwiazek wodnym roztworem wodoro¬ tlenku sodu, uzyskujac omawiany produkt. 10 15 20 25 30 Te znane sposoby otrzymywania soli sodowej N-chloro-5-:chloro-tiofenosulfonamidu-2 i soli so¬ dowej N-chloro-2,4-dwuchloro^tiofenosulfonamidu- -5 wykazuja szereg niedogodnosci. Wedlug pierw¬ szego z nich otrzymuje sie produkt na drodze pra¬ cochlonnych operacji, jak wysalanie, ekstrakcja, odparowywanie, natomiast wedlug drugiego spo¬ sobu proces jest uciazliwy ze wzgledu na wydziela¬ nie z kwasnego srodowiska reakcji N,N-dwuchloro- -2,4-dwuchloro-tiofenosulfonamidu-5, traktowanie otrzymanego pólproduktu roztworem wodorotlenku sodu i wydzielanie utworzonego produktu.Stwierdzono, ze opisane w literaturze sole sodo¬ we pochodnych N-chloro-tiofenosulfanamidu, a oprócz nich szereg nowych nie opisanych w litera¬ turze soli litu, sodu, potasu i Wapnia N-chlorowcom -amidów kwasów tiofenosulfonowych i ich analo¬ gów, zawierajacych w pierscieniu tiofenu atomy bromu lub chloru albo tez grupy alkilowe, mozna otrzymywac w prosty sposób, jezeli na sproszko¬ wany odpowiedni tiofenosulfonamid lub jego za¬ wiesine w wodzie albo tez na jego roztwór w obec¬ nosci alkalicznego wodorotlenku dziala sie nad¬ miarem podchlorynu lub podbrominu litu, sodu, potasu lub wapnia, wynoszacym conajmniej 10i*/# w stosunku do stechiometrycznie wyliczonej iJosci, niezbednej do przeprowadzenia procesu, w tempe¬ raturze pokojowej przy mieszaniu masy reakcyj¬ nej. 5171051710 3 4 Produkt poreakcyjny oziebia isie do temperatury okolo —2°, otrzymany osad odsacza i przemywa mala iloscia wody lodowatej albo tez mase poreak¬ cyjna zateza sie przez czesciowe odparowanie wo¬ dy pod zmniejszonym cisnieniem, a dopiero pozo¬ stalosc oziebia do okolo —2° i powstaly osad od¬ sacza i (przemywa mala iloscia lodowatej wody, a nastepnie suszy w temperaturze pokojowej.Uzyskany produkt ewentualnie oczyszcza sie przez rozpuszczenie w malej ilosci destylowanej wody, niezbednej do rozpuszczenia osadu, o tem¬ peraturze nie przekraczajacej 80°, (pozostawienie utworzonego roztworu do krystalizacji, a nastep¬ nie odsaczenie wykrystalizowanego osadu i wy¬ suszenie go w temperaturze pokojowej. Otrzymany produkt zawiera wode krystalizacyjna, która cal¬ kowicie mozna osunac przez suszenie substancji pod zmniejszonym cisnieniem w temperaturze do 40°.Stwierdzono równiez, ze wymienione sole litu, sodu, potasu i wapnia N-chlorowcoamidów kwa¬ sów tiofeinosulfonowych i ich analogów, o wzo¬ rach 1, 2 i 3, w których R, R' i R", X, Me, n maja wyzej podane znaczenie, mozna latwo wy¬ twarzac jeszcze w inny sposób, jezeli na wodny roztwór lub zawiesine sproszkowanego odpowied¬ niego tiofenosulfonamidu wobec wodorotlenku li¬ tu, sodu potasu lub wapnia podziala sie bezpo¬ srednio malym nadmiarem bromu lub chloru, nie przekraczajacym 10% w stosunku do stechiorne- trycznej ilosci, niezbednej do przebiegu reakcji, w temperaturze 20—60° przy ciaglym mieszaniu masy reakcyjnej. Otrzymany produkt poreakcyj¬ ny oziebia sie, osad odsacza, suszy i ewentualnie przekrystalizowuje z destylowanej wody.Nizej podane przyklady wykonania wynalazku wyjasniaja blizej jego istote.Przyklad I. Do naczynia wprowadza sie 8,1 g sproszkowanego amidu kwasu tiofenosulfo- nowego-2 i 20 ml wodnego roztworu podchlorynu sodu o zawartosci 0,1154 g czynnego chloru w 1 ml roztworu. Zawartosc naczynia miesza sie w ciagu 10 minut w temperaturze pokojowej i oziebia do okolo —2°. Otrzymany osad odsacza sie i przemy¬ wa 3 ml wody, a nastepnie suszy na powietrzu.Uzyskuje sie 10 g czystej uwodnionej soli sodowej N-ehloro-tiofenosulfonamidu-2, w której 1 cza¬ steczka substancji zawiera 3 czasteczki krystali¬ zacyjnej wody.Przyklad II. Do mieszaniny z 3,6 g amidu kwasu 2,5-dwu-ibromo-tiofenosulfonowego-3, 1,4 g wodorotlenku potasu i 30 ml wody wkrapla w tem¬ peraturze pokojowej 0,57 ml ibromu przy miesza¬ niu masy reakcyjnej przez 30 minut. Utworzony osad odsacza sie i suszy na powietrzu. Uzyskuje sie 4,7 g produktu, który rozpuszcza sie w malej ilosci wody, niezbednej do rozpuszczenia osadu w temperaturze okolo 50° i odstawia do krystali¬ zacji.Przyklad III. 4 g sproszkowanego 5-ehloro- tiofenosulfonamidu-2, 50 ml destylowanej wody i 4 g wapna chlorowanego miesza sie w temperatu¬ rze pokojowej w ciagu 3 godzin, a po tym czasie pozostawia na noc w temperaiturze pokojo¬ wej. Na drugi dzien roztwór przesacza sie, a prze¬ sacz zateza przez oiddestylowanie wody pod zmniej¬ szonym cisnieniem na lazni wodnej.Pozostalosc oziebia sie do temperatury okolo 0°, osad odsacza i przemywa 2 razy po 2 ml lodowa¬ tej wody. Otrzymany osad przekrystalizowuje sie z malej ilosci wody o temperaturze okolo 50°, a nastepnie krystaliczny osad odsacza sie i suszy na powietrzu. Uzyskuje sie 3,1 g uwodnionej soli wap¬ niowej N-chloro-5-.chloro-tiofenosulfonamidiu-2, w postaci bialych igiel, w której jedna czasteczka substancji zawiera 6 czasteczek krystalizacyjnej wody.Przyklad IV. 3,2 g 2,5-dwubromo-tiofeno- sulfbnamidu-3, 0,7 g wodorotlenku litu i 3 ml de¬ stylowanej wody miesza sie i podgrzewa do tem¬ peratury okolo 40°, a nastepnie przy ciaglym mie¬ szaniu wkrapla 0,6 ml bromu w ciagu 10 minut.Produkt reakcji podgrzewa sie do temperatury 60° i powstaly roztwór przesacza i przesacz pozosta¬ wia do krystalizacji. Na drugi dzien krystaliczny osad odsacza sie i suszy na powietrzu Uzyskuje sie 2,6 g produktu, który przekrystali¬ zowuje sie z malej ilosci wody destylowanej, nie¬ zbednej do rozpuszczenia osadu w temperaturze okolo 50°, roztwór (przesacza i przesacz odstawia do krystalizacji. Krystaliczny osad odsacza sie i su¬ szy na powietrzu. Otrzymuje sie 1,8 g soli litowej N-bromo-2,5-dwubromo-tiof enosulfonamidu- 3 w postaci zóltych igiel, w której 1 czasteczka sub¬ stancji zawiera 3 czasteczki krystalizacyjnej wody.Przyklad V. Do roztworu 7,3 g 5^bromo-tio- fenosulfonamidu-2 i 1,3 g wodorotlenku sodu w 10 ml destylowanej wody wprowadza sie w tem¬ peraturze pokojowej 31 ml alkalicznego podbromi- nu sodu o zawartosci 0,165 g bromu w 1 ml. Mase reakcyjna miesza sie jeszcze okolo 30 minut, a na¬ stepnie chlodzi do temperatury —2°, wydzielony osad odsacza i przemywa 2 razy po 3 ml lodowatej wody i suszy na powietrzu. Uzyskuje sie 8,5 g czy^ stej substancji soli sodowej N-bromo-5-bromo-tio- fenosulfonamidu-2, której dwie czasteczki substan¬ cji zawieraja 3 czasteczki krystalizacyjnej wody, w postaci zóltych slupków.Przyklad VI. 15 ml alkalicznego podchlory¬ nu sodu o zawartosci 0,1159 g chloru w 1 ml roz¬ tworu i 3,5 g (Sproszkowanego 5-metylo-tiofenosul- fonamiidu-2 miesza sie w temperaturze pokojowej 1 godzine, po czym oziejbia do okolo —2°, osad od¬ sacza i przemywa 3 ml lodowatej wody. Otrzyma¬ ny produkt rozpuszcza sie w malej ilosci wody, niezbednej do rozpuszczenia osadu w temperatu¬ rze 80°, roztwór przesacza i odstawia do krystali¬ zacji. Otrzymany osad odsacza sie i suszy na po¬ wietrzu. Uzyskuje sie 3,7 g czystej uwodnionej soli sodowej N-chloro-5-metylo-tiofenosulfonamid'U-2, której 2 czasteczki substancji zawieraja 3 czastecz¬ ki krystalizacyjnej wody, jako bialy bezpostacio¬ wy proszek. 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 6051710 Przyklad VII. 30 ml alkalicznego podchlory¬ nu sodu o zawartosci 0,1159 g chloru w 1 ml roz¬ tworu i 4,8 g sproszkowanego 2,4-tiofeno-dwusul- foinamidu miesza sie w temperaturze pokojowej, po czyim oziebia do —2°, osad odsacza i przemywa 5 ml lodowatej wody. Surowy produkt oczyszcza sie dwukrotnie ina drodze krystalizacji z malej ilosci wody, niezbednej do rozpuszczenia osadu w temperaturze okolo 60°, po czym suszy sie na powietrzu w temperaturze pokojowej. Uzyskuje sie 2,9 g uwodnionej soli dwusodowej N,N'-dwuchloro- -tiofeno:sulfonamidu-2,4, której 1 czasteczka sub¬ stancji zawiera 3 czasteczki krystalizacyjnej wody, w postaci bialych plytek. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania soli N-chlorowcoamidów kwasów tiofenosuLfoinowych oraz ich pochodnych o wzorach 1, 2, 3, w których R, R' i R" oznaczaja atomy wodoru, chloru, ibromu lub rodniki alkilowe, na przyklad metylowe, X oznacza atom chloru lub bromu, Me oznacza atom litu, sodu, potasu lub wapnia, n oznacza 1 lub 2, znamienny tym, ze na sproszkowany odpowiedni amid lub dwuamid 5 kwasu mono- lub dwu-tiofenosulfónowego albo je¬ go zawiesine w wodzie albo tez na jego wodny roz¬ twór wobec wodorotlenku litu, isofdu, potasu lub wapnia dziala sie nadmiarem podchlorynu lub pod- brominu litu, sodu, potasu lub wapnia, wynosza- 10 cym coinajmniej 10Vo w stosunku do stechiome- trycznej ilosci, w temperaturze pokojowej, albo tez na wodny roztwór lub zawiesine odpowiedniego amidu lub dwuamidu kwasu mono- lub dwu-tio¬ fenosulfonowego wobec wodorotlenku litu, sodu, 15 potasu lub wapnia dziala sie bezposrednio malym nadmiarem chloru lub bromu, nie przekraczajacym 10% w stosunku do stechiometrycznej ilosci, w temperaturze 20—60° w czasie od 30 minut do kil¬ ku godzin, po czym produkt poreakcyjny przesacza 20 sie, przesacz ewentualnie zateza, oziebia do okolo —2° i poddaje krystalizacji, a otrzymany produkt ewentualnie przekrystalizowuje sie z wody.51710 MKP C 07 f a- Rv -R S' -SOfcNX Me Vlxór 1 a-n ^-50XNX ¦R R'k S"" MC XN0XV R1- -PI ^5^-503LMX M ¦'rv VJ%ór 3 ZG ,.P.uch" W-wa, zam. 767-66, naklad 310 egz. PL