Pierwszenstwo:.Opublikowano: 25. V. 1966 51409 KI. 22yf1 mkp G~ea-f UKD Wspóltwórcy wynalazku: Edward Jarek, Elzbieta Skrzypinska-Tracz, Roman Góralski, Kazimierz Bany Wlasciciel patentu: Zaklady Chemiczne „Sairzyna", Sarzyna (Polska) Kit chemoodporny Przedmiotem wynalazku jest chemoodporny kit sluzacy do przyklejania plytek ceramicznych lub weglowych, stosowanych jako wykladziny apara¬ tury chemicznej narazonej na dzialanie bardzo agresywnych mediów w podwyzszonej tempera¬ turze.Znane dotychczas i stosowane do wymienionych celów kity, nie odpowiadaly stawianym wyma¬ ganiom, zwlaszcza pod wzgledem chemoodpornosci na zmienne srodowiska, zakresu temperatur pracy i technologii stosowania lub ze wzgledów ekono¬ micznych.Znane np. kity krzemianowe po zwiazaniu od¬ znaczaja sie duza nasiakliwoscia, nieodpornoscia na wode i srodowiska alkaliczne. Kity bitumiczne sa nieodporne na dzialanie rozpuszczalników i podwyzszonej temperatury. Kity fenolowe maja ograniczona lugoodpornosc, krótki okres gwaran¬ cyjny, a poza tym wymagaja stosowania warstwy posredniej przy wykladzinach, ze wzgledu na kwasny aktywator wchodzacy w sklad kitu. Inne kity, np. furanowe, odznaczajace sie dobrymi wlasnosciami sa znacznie drozsze.Znane sa równiez kity epoksydowe. Wlasciwosci tych kitów sa najlepsze z dotychczas znanych za¬ równo pod wzgledem chemoodpornosci, wysokiej przyczepnosci, jak i pod wzgledem mechanicznym.Kity te otrzymuje sie przez zmieszanie zywicy epoksydowej z wypelniaczami, plastyfikatorami lub rozcienczalnikami i utwardzaczami. Jako wy- 10 15 20 25 30 pelniacze stosowane sa rozmaite maczki pocho¬ dzenia mineralnego lub weglowe. Jako plastyfi¬ katory lub rozcienczalniki najczesciej stosuje sie ftalan dwubutylu, styren, ksylen i epichlorohy- dryne. Do utwardzania kitów stosowane sa poli- aminy alifatyczne. Kity epoksydowe, jakkolwiek uznane sa za najlepsze, maja te wade, ze naj¬ czesciej produkowane sa w postaci trzech od¬ dzielnych komponentów, laczonych przed samym ich uzyciem, a mianowicie: zywicy z plastyfika¬ torem lub rozcienczalnikiem, wypelniacza i utwar¬ dzacza, co jest bardzo niedogodne. W przypadku, gdy kity epoksydowe wytwarzane sa w postaci dwóch kompentów, to jest masy kitowej, skla¬ dajacej sie z zywicy z rozcienczalnikiem i wy¬ pelniacza oraz oddzielnie z utwardzacza, nie po¬ siadaja one wymaganej trwalosci, poniewaz masa kitowa ulega z uplywem czasu rozwarstwieniu, co z kolei utrudnia nastepne wymieszanie masy ki¬ towej z utwardzaczem.Celem wynalazku bylo opracowanie kitu che¬ moodpornego, skladajacego sie z dwóch kompen¬ tów i nie posiadajacego wad wspomnianych wy¬ zej kitów dwuskladnikowych.Kit dwuskladnikowy otrzymany wedlug wyna¬ lazku okazal sie bardzo trwaly, a poza tym po¬ siada wysoka chemoodpornosc i wytrzymalosc mechaniczna.Te wysoka jakosc kitu wedlug wynalazku uzys¬ kano dzieki wlasciwemu doborowi skladników 5140951409 3 oraz wprowadzeniu do masy kitowej alkoholu benzylowego i dwuchlorohydryny glicerynowej, z których pierwszy poprawia wlasciwosci kitu pod wzgledem urabialnosci, drugi natomiast pod¬ wyzsza chemoodpornosc i wlasnosci mechaniczne.Kit wedlug wynalazku sklada sie z masy kito¬ wej i utwardzacza. Masa kitowa zawiera zywice epoksydowa, korzystnie o liczbie epoksydowej 0,42 do 0,52, maczke kwarcytowa, zwlaszcza 0 przesiewie 100% przez sito o wymiarach oczka 0,3 mm, z czego co najmniej 70°/o przechodzi przez sito o wymiarach oczka 0,06 mm, dwuchlorohy- dryne glicerynowa oraz alkohol benzylowy. W ce¬ lu zapewnienia lepszej trwalosci masy kitowej dodaje sie krzemionke koloidalna. Utwardzacz sklada sie z trójetylenoczteroaminy i zywicy epo¬ ksydowej, korzystnie o liczbie epoksydowej 0,42 do 0,52.Celem sporzadzenia kitu miesza sie bezposred¬ nio przed uzyciem 100 czesci wagowych masy ki¬ towej z 4—5 czesciami wagowymi utwardzacza.Po zmieszaniu kit powinien byc zuzyty w ciagu 1 do 2 godzin. Czas pelnego utwardzania kitu wynosi okolo 48 godzin. Masa kitowa i utwar¬ dzacz sa trwale i jednorodne nawet przy dluz¬ szym czasie przechowywania.Sklad masy kitowej: zywica epoksydowa 80—120 czesci wag. maczka kwarcytowa 250—350 „ „ dwuchlorohydryna glicerynowa 8— 12 „ „ alkohol benzylowy 8— 12 „ „ krzemionka koloidalna 1— 5 „ „ 4 Sklad utwardzacza: trójetylenoczteroamina 150—250 czesci wag. zywica epoksydowa 80—120 „ „ 5 Kit wedlug wynalazku nadaje sie do nakla¬ dania zarówno na plaszczyzny pionowe, jak i po¬ ziome. Charakteryzuje sie on bardzo dobra lugo- odpornoscia, wytrzymaloscia na sciskanie 1400 io kG/cm2, wytrzymaloscia na rozciaganie 160 kG/cm2, temperatura stosowania do 100°C oraz przyczep¬ noscia do podloza 70 kG/cm2. !5 PL