Pierwszenstwo: 21.11.1964 Czechoslowacja Opublikowano: 1D.III.1966 50949 KI. 63c, 3/05 MKP -B-02-d i3£o d t/00 UKtólBLIOTtKA Urzed* Patentowego NtekliJ htczjpo«»?i fc; i • • ' Wspóltwórcy wynalazku: Bohumir Zezula, Ladoslav Stoklasa, Rudolf Foral Wlasciciel patentu: ZKL Zavody na valiva lowiska a traktory narodni podnik, Brno (Czechoslowacja) Amortyzowane zawieszenie sprzegu z regulowana wysokoscia do mocowania przyczep pojazdów mechanicznych, zwlaszcza do ciagników Wynalazek dotyczy sprzegu amortyzowanego, zawieszonego na elementach sprezystych, do mo¬ cowania przyczep pojazdów mechanicznych, a zwla¬ szcza do ciagników. Wysokosc zawieszenia sprze¬ gu mozna regulowac, przy tym mozna jednoczes¬ nie stosowac wal Cardana oraz trzypunktowy uklad zawieszenia* narzedzi bez potrzeby usuwania któregokolwiek z tych urzadzen, przy czym za¬ mocowanie przyczep na róznych nastawianych wy¬ sokosciach jak i górnego ciegna zawieszenia na¬ rzedzi dokonuje sie za pomoca sworzni. Amorty¬ zacje wstrzasów przyczep osiaga sie za pomoca lagodzacych uderzenia elementów sprezystych urzadzenia hydraulicznego.Sprzeg przyczep do ciagników jest zwykle urza¬ dzeniem przymocowywanym, które trzeba demonto¬ wac w przypadku stosowania trzypunktowego ukla¬ du zawieszenia narzedzi.W innych konstrukcjach tego rodzaju laczy sie sprzeg z ciagnikiem za pomoca dwóch sworzni ulatwiajacych montowanie i demontowanie.Wada obydwu tych konstrukcji jest trudne montowanie sprzegu lub urzadzen zlacznych i prawdopodobienstwo zgubienia zdemontowanych czesci.Inne konstrukcje maja sprzeg i uklad zawie¬ szenia narzedzi obracajace sie dokola pionowego sworznia, co umozliwia zamocowanie górnego ciegna trzypunktowego ukladu zawieszenia narze¬ dzi na wsporniku. 10 15 20 25 30 Wspólna wada tych wszystkich konstrukcji jest to, ze sprzeg do przyczep nalezy zaopatrywac w swoja wlasna sprezyne amortyzacyjna lub tez to, ze w ogóle nie ma amortyzacji. Dalsza wada jest niemoznosc regulowania za pomoca prostych urzadzen do nastawiania wysokosci zawieszenia przyczep i wskutek tego niemoznosc wywierania wplywu na statecznosc podluzna ciagnika. Rów¬ niez nie mozna bez demontazu sprzegu napedzac za pomoca walu Cardana holowanych narzedzi.Celem wynalazku jest usuniecie wszystkich tych wad przez zastosowanie amortyzowanego zawie¬ szenia sprzegu na elementach sprezystych o regu¬ lowanej wysokosci z dwoma lacznikami zawiesze- niowymi, przy tym obydwa laczniki obracaja sie na wspólnym glównym sworzniu i sa polaczone za pomoca sworznia zlacznego. Pierwszy lacznik za- wieszeniowy zawiera lozyska zawieszeniowe ze szczekami sprzegajacymi zaopatrzonymi w sworzen zlaczny do przyczepy.Drugi lacznik polaczony jest za pomoca drazka z ramieniem laczacym sie z rura skretna i drazkiem skretnym, który stanowi lago¬ dzaca uderzenia sprezyne urzadzenia hydraulicz¬ nego i jednoczesnie element amortyzacyjny zarów¬ no przyczepy, zgodnie z wynalazkiem jak i górne¬ go ciegna ukladu zawieszenia narzedzi. Lacznik zawieszeniowy zaopatrzony jest w otwory bloku¬ jace umozliwiajace regulowanie jego wysokosci.Drugi lacznik zawiera otwory mocujace, umozli¬ wiajace wlaczanie górnego ciegna na róznych wy- 5094950949 sokosciach. Stosujac zawieszenie sprzegu zgodnie z wynalazkiem, mozna jednoczesnie stosowac trzypunktowy uklad zawieszenia narzedzi i naped za pomoca walu Cardana od walu wyjsciowego, bez usuwania zawieszenia sprzegu wedlug wyna¬ lazku, przez polaczenie odpowiednimi sworzniami.Wykonanie zawieszenia sprzegu z amortyzacja wstrzasów zgodnie z wynalazkiem, z regulowana wysokoscia, przedstawiono na zalaczonych rysun¬ kach, na których fig. 1 przedstawia rzut pionowy zawieszenia w górnym polozeniu, fig. 2 — rzut pionowy zawieszenia w dolnym polozeniu, fig. 3 — szczególy zawieszenia a fig. 4 — widok z góry zawieszenia i przekrój poprzeczny elementów sprezystych lagodzacych uderzenia urzadzenia hy¬ draulicznego.Do tylnej sciany skrzynki przekladniowej 1 przymocowano plyte montazowa 2 zaopatrzona w lozyska zawieszeniowe 3, mocujace obrotowo za pomoca glównego sworznia 4 lacznik zawieszenio- wy 5 i drugi lacznik 11. Lacznik zawieszeniowy 5 zaopatrzono w otwory blokujace 6a, 6b i 6c roz¬ mieszczone w równych odleglosciach od osi glów¬ nego sworznia 4. Lacznik zawieszeniowy 5 ma na swym drugim koncu lozyska zawieszeniowe 7 la¬ czace obrotowo szczeki sprzegajace 8 ze sworzniem sprzegajacym 9 i z uchwytem 10, sluzacym do sprzegania przyczepy 26. Drugi lacznik 11 zaopa¬ trzono w otwory mocujace 13a, 13b, 13c, 13d, slu¬ zace do zamocowywania górnego ciegna 12. Otwór mocujacy 13d, umieszczony w takiej samej odle¬ glosci od osi glównego sworznia 4, jak otwory blokujace 6a, 6b, 6c, sluzy równiez do polaczenia lacznika zawieszeniowego 5 z drugim lacznikiem 11 za pomoca sworznia zlacznego 24. Drugi lacznik 11 polaczony jest sworzniem 15 lacznika z pretem 14, który laczy sie z ramieniem 17 za pomoca sworznia 16. Ramie 17 urzadzenia hydraulicznego jest mocno polaczone z rura skretna 18, umieszczona obrotowo w tulei 19 i uszczelniona w pokrywie 21 tegc urza¬ dzenia za pomoca elementów uszczelniajacych 20 i polaczona jednym koncem z drazkiem skretnym 22. Drugi koniec drazka skretnego 22 zamocowany jest w pokrywie 21 urzadzenia hydraulicznego za pomoca kolnierza 23. Naped narzedzi rolniczych z wyjsciowego walu uzyskuje sie za pomoca walu Cardana 25.Zawieszenie przyczepy 26 do ciagnika dokonuje sie za pomoca szczek 8, umieszczonych obrotowo na laczniku zawieszeniowym 5 za pomoca sworznia sprzegajacego 9. Jezeli sworzen zlaczny 24 umiesz¬ cza sie w otworze blokujacym 6a, to nastawia sie najnizsze polozenie szczek sprzegajacych; gdy zas sworzen zlaczny 24 umieszcza sie w otworze blo¬ kujacym 6c, wówczas nastawione jest najwyzsze polozenie szczek sprzegajacych 8 od ziemi, to zna¬ czy, rózne wysokosci polozenia szczek sprzegaja¬ cych nad ziemia mozna nastawic wedlug potrzeby za pomoca otworów blokujacych 6a, 6b, 6c i swo¬ rznia zlacznego 24.Wysokosc szczek sprzegajacych 8 od ziemi regu¬ luje sie równiez w zaleznosci od umieszczenia górnego ciegna 12 w otworze blokujacym 13a, 13b, 13c i 13d.Nastawienie wysokosci szczek sprzegajacych 8 nad ziemia uzyskuje sie usuwajac najpierw swo¬ rzen zlaczny 24 a nastepnie obracajac jeden z lacz¬ ników zawieszeniowych 5 do wymaganego poloze¬ nia i laczac ponownie lacznik zawieszeniowy 5 5 z drugim lacznikiem 11 za pomoca sworznia 24.W przypadku, gdy do szczek sprzegajacych 8 przekazuje sie sile ciagnienia pochodzaca z przy¬ czepy 26, wówczas czesc tej sily ciegnienia przej¬ muje glówny sworzen 4, druga zas czesc przeka- 10 zuje sworzen zlaczny 24 do drugiego lacznika 11, a dalej za pomoca preta 14, sworznia 15 i sworz¬ nia 16 do ramienia 17, wskutek czego drazek skret¬ ny 22, zamocowany za pomoca kolnierza 23 w po¬ krywie 21 urzadzenia hydraulicznego skreca sie 15 za pomoca rury skretnej 17. Amortyzowanie szczek sprzegajacych 8 odbywa sie zarówno w kierunku sily ciagnienia pochodzacej od przyczepy jak i na wszystkich wysokosciach szczek sprzegajacych.- Drazek skretny 22 dziala równoczesnie jako spre- 20 zyna, lagodzaca uderzenia urzadzenia hydraulicz¬ nego.Amortyzowanie górnego ciegna 12 równiez do¬ konuje sie za pomoca drazka skretnego 22 w spo¬ sób opisany, w przypadku odchylenia lacznika 11. 25 W przypadku, *gdy lacznik zawieszeniowy 6 znaj¬ duje sie w swym górnym polozeniu, to znaczy w przypadku, gdy sworzen zlaczny 24 wprowadza sie do otworu blokujacego 6c, wówczas mozna stosowac naped za pomoca wychodzacego walu,, 30 przy czym wal Cardana 25 ma dosyc wolnej prze¬ strzeni do ruchu.Zastosowanie amortyzujacego zawieszenia sprze¬ gu do przyczep, których wysokosc sie reguluje, jest dosc korzystne, gdyz regulowanie wysokosci 35 szczek sprzegajacych odbywa sie szybko, wygodnie i umozliwia, bez usuwania jakiegokolwiek ele¬ mentu, zastosowanie walu Cardana i trzypunkto- wego ukladu zawieszenia narzedzi przy jedno¬ czesnym amortyzowaniu zawieszenia sprzegu 40 i górnego ciegna. PL