Opublikowano: ? 0 KMET1SR5 49060 A+rpZfT&k- KI. 31 i, 6 n^hk~- MKP "A 47 b Aitfb 2JJDZ UKD BIBLIOTEKA Urzedu Pctenloweco Polskie) Izec/rr-:! \:\ L m.Twórca wynalazku: dr inz. Marian Grzywacz Wlasciciel patentu: Ministerstwo Szkolnictwa Wyzszego, Warszawa (Polska) Urzadzenie do kreslenia Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do kre¬ slenia. Urzadzenie do kreslenia wedlug wynalazku przeznaczone jest do wykonywania rysunków tech¬ nicznych w wygodnej pozycji siedzacej lub stojacej na nastawnej i zarazem przesuwnej jednostronnej rysownicy, wyposazonej w linial z udoskonalonym mechanizmem linkowo-bloczkowym.Dotychczas kreslilo sie rysunki techniczne na drogich, ciezkich i zajmujacych duzo miejsca sto¬ lach kreslarskich z nastawna rysownica, wyposa¬ zonych w aparaty kreslarskie typu Kuhlmann, Reiss, Izis, PAK, Rekord itp. Wymienione aparaty kreslarskie, na skutek znacznej ilosci przegubów i wystepujacych w ich czesciach skladowych nie¬ korzystnych momentów gnacych, tracily z czasem swa precyzje.W kreslarniach szkól i uczelni technicznych na¬ tomiast, kreslono rysunki techniczne w niewygo¬ dnej i bardzo meczacej pozycji stojaco-pochylej, na poziomych rysownicach przymocowanych wprost do stolików szkolnych dlatego, ze do kreslenia uzy¬ wano klasycznej przykladnicy lub linialu z mecha¬ nizmem linkowo-bloczkowym, które w wypadku pochylenia rysownicy opadaly pod wlasnym cie¬ zarem.Zwykla przykladnica byla niewygodna i klopot¬ liwa w uzyciu, gdyz manipulacja nia wymagala stalego utrzymywania jej glowicy dlonia lewej re¬ ki, a to powaznie komplikowalo technike kresle- 10 15 20 25 nia i pochlanialo duzo czasu na konieczne dodatko¬ we czynnosci.Linial z mechanizmem linkowo-bloczkowym na¬ tomiast, nie majac zadnego elementu gwarantuja¬ cego bezwzgledne zachowanie równoleglosci przy manewrowaniu nim po rysownicy, jak równiez ni¬ czego co zapobiegaloby jego opadaniu pod wlas¬ nym ciezarem, byl rzadko uzywany przez kresla¬ rzy zwlaszcza kreslacych na pochylych stolach kreslarskich.Urzadzenie do kreslenia wedlug wynalazku tych wad nie posiada, i na skutek wyposazenia go w li¬ nial z udoskonalonym mechanizmem linkowo- -bloczkowym (zamiast typowej przykladnicy) — jest precyzyjne w kresleniu i znacznie podwyzsza komfort pracy kreslarza.Urzadzenie do kreslenia wedlug wynalazku jest przede wszystkim tanie i lekkie (prawie 10 razy tansze i kilkanascie razy lzejsze od uzywanych do¬ tad stolów kreslarskich), jest sztywne i (proste w konstrukcji, latwe w montazu i obsludze, ponadto wygodne w uzyciu, bo mozna je postawic zarówno nie; daje sie równiez latwo przechowywac, gdyz w stanie zlozonym zajmuje bardzo malo miejsca.Na rysunku Fig. 1 przedstawia czesc urzadzenia wedlug wynalazku, mianowicie rysownice wraz z zamontowanymi zamkami, w widoku z tylu; Fig. 2 — te sama rysownice w widoku z góry; Fig. 3 — zamek dzwigniowo-klinowy zamontowany na ry- 4906049060 sownicy; Fig. 4 — ten sam zamek w widoku z bo- t ku; Fig. 5 — zamek w widoku z góry; Fig. 6 — czesc urzadzenia wedlug wynalazku, mianowicie prowadnice w widoku perspektywicznym; Fig. 7 — schemat linialu z udoskonalonym mechanizmem linkowo-bloczkowym.W sklad urzadzenia do kreslenia wchodza trzy ?zespoly.Zespól pierwszy stanowia zamontowane na ry¬ sownicy 1 zamki, z których kazdy sklada sie z kli¬ na 4 bedacego pod stalym napieciem sprezyny 6, nastepnie z dzwigni 8, przy pomocy której mozna przesuwac klin 4 wzgledem plytki oporowej 7, przytwierdzonej do klocka podporowego 3, lacza¬ cego sztywno wspornik 2 z plyta 1 rysownicy.Zespól drugi stanowi qddzielna prowadnica skla¬ dajaca sie z szyn 9, zamocowanych wychylnie wo¬ kól osi 12 na podstawie 10 i unieruchamianych ra¬ ma podporowa 11, osadzona z jednej strony w za¬ wiasach 13 na szynach 9, a z drugiej — zahaczana w odpowiednie zaczepy 14 podstawy 10. Zaczepy 14 w podstawie 10 bedace wycieciami o kierunkach prawie prostopadlych do plaszczyzny ramy podpo¬ rowej 11 zapewniaja przy kazdorazowym jej za¬ haczeniu sztywne i nieruchome ustalenie szyn 9 wzgledem podstawy 10, obojetne gdzie w danej chwili znajduje sie srodek ciezkosci przesuwanej po tych szynach rysownicy (nad czy ponizej osi obrotu 12). Zamki oraz prowadnica umozliwiaja sztywne i nieruchome ustawienie — w najwygod¬ niejszym do okreslenia polozeniu — rysownicy 1, nalozonej na szyny 9. Kat pochylenia szyn i nalo¬ zonej na nie rysownicy wzgledem poziomu waha sie w granicach od zera do siedemdziesieciu pieciu stopni. Po zwolnieniu zaklinowania obydwu zam¬ ków, rysownice 1 przesuwa sie po szynach 9 i usta¬ la sie ja w dowolnym polozeniu.Zespól trzeci stanowi linial z udoskonalonym me¬ chanizmem linkowo-bloczkowym. Udoskonalenie to polega na zastosowaniu w znanym mechanizmie linkowo-bloczkowym trzech nowych elementów: dwukierunkowo dzialajacego napinacza 15 linki,, zacisku 16 linki na rysownicy oraz zacisku 17 skrzyzowania linki na liniale.Poczatek 18 linki jest umocowany na stale do 5 rysownicy.Napinaczem 15 linki trwale osadzonym na ry¬ sownicy i znajdujacym sie na koncu linki wywolu¬ je sie w bloczkach mechanizmu linkowo-bloczko- , wego odpowiednie tarcie zapobiegajace samowol- io nemu opadaniu linialu przy róznych katach nachy¬ lenia rysownicy wzgledem poziomu.Zaciskiem 16 — dociskajacym linke do plyty 1 rysownicy gwarantuje sie bezwzgledne zachowanie równoleglosci kolejnych polozen przesuwanego li¬ nialu mimo nachylenia rysownicy, przy czym po¬ czatkowe ustawienie linialu na niej waha sie w granicach okolo trzydziestu stopni wzgledem dluz¬ szych boków rysownicy.Zaciskiem 17 — dociskajacym skrzyzowana linke na liniale ustala sie nieruchomo linial w dowolnym polozeniu na plycie 1 rysownicy, co jest bardzo- przydatne w praktyce. PL