Opublikowano ,E5uare, L ^ felfc POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Do4M» Mjhb Nr 46257 KI. 21 c, 62/65 KI. internat. H 02 g Zaklady Przemyslu Welnianego im. Ludwika Gawlika Bielsko-Biala, Pok&a Uklad elektryczny do automatyzacji krosien tkackich Patent trwa od dnia 14 kwietnia 1&61 r.Znane dotychczas urzadzenia elektryczne do automatyzacji krosien tkackich, to jest elek¬ tryczne czujniki osnowowe, czujniki nicielni¬ cowe i wyczuwa cze watkowe lub automaty do wymiany nawojów watkowych, posiadaja od¬ dzielne uklady elektryczne o bezposrednim przekazywaniu impulsu elektrycznego. Na jed¬ nym obwodzie znajduja sie: zródlo pradu, urzadzenie czujnikowe zwierajace obwód i od¬ biornik pradu na przyklad elektromagnes wy¬ konawczy zatrzymujacy maszyne. Uklad taki jest niepraktyczny i ma mala pewnosc dzia¬ lania, to jest niska sprawnosc technologiczna.Istota i nowosc ukladu wedlug wynalazku polega na tym, ze uklady elektryczne kilku urzadzen czujnikowych, spelniajacych rózne funkcje, polaczono w jeden wspólny uklad o posrednim przekazywaniu impulsu elektrycz¬ nego przez przekaznik.*) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest inz. Florian Zuzanski.Celem wynalazku jest osiagniecie wysokiej sprawnosci technologicznej powyzszych urza¬ dzen czujnikowych krosna tkackiego oraz ulat¬ wienie obslugi i obnizenie kosztów automaty¬ zacji, co uzyskuje sie przez zastosowanie oma¬ wianego ukladu elektrycznego.Zasadnicza czescia ukladu wedlug wynalazku sa dwa obwody, to jest otew6d ^erownioiy, «a którym znajduja sie urzadzenia «zujaskowe, i obwód roboczy, w którym pracuje «ttktro- magnes wykonawczy o wiekisei -mwey^^lto- wód sterowniczy stanowi: zr6§lo -$rajlu pieciu do 24 V, urzadzenia ctujaOwwe i elak- tromagnes przekaznika; wielkosc pradu w tjm obwodzie jest minimalna.Elektromagnes przekafcitea m pi*yp«£ku otrzymania impulsu elektrycznego* po zmstene- ciu obwodu w uraadaenw esujafcewym ~- przelacza -styki pr*eka*Hfk*, puwdujac sfla¬ czenie doplywu pradu #0 ofrmta **o1weBfegs, w którytn pracaje ^ektgenwgtteg^w^wiawiwy.Obwód Toljoczy ~'Sranowra * ^zWoto "pfc^pKti, vty«iprzekaznika i elektromagnes wykonawczy po¬ wodujacy zatrzymanie krosna, który odpowied¬ nio do potrzeb moze byc o dowolnie duzej mocy w zaleznosci od mocy zródla pradu i ob¬ ciazalnosci styków przekaznika. Przyklad ta¬ kiego ukladu elektrycznego przedstawiono na fig*!.Prad z transformatorka 101 przez przelacz¬ nik 102 doprowadzany jest do zacisków prze¬ kaznika 5, 2. Z przekaznika sa zasilane przez zaciski 8 i 11 urzadzenia czujnikowe 103, 104 i 105, które wlaczono równolegle do obwodu cewki 107 (obwód sterowniczy).Prad sterowania przed wejsciem do cewki 101 jest prostowany w prostowniku 106. Z za¬ ciekaw przekaznika jest zasilany równiez elek¬ tromagnes wykonawczy 110 przez styki 108.W przypadku zamkniecia obwodu w jednym z trzech urzadzen czujnikowych, to jest w urzadzeniu lamelkowym 103 czujnika osnowo¬ wego, w czujniku nicielnicowym 104 lub w wy- czuwaczu nawoju watkowego 105 nastepuje zamkniecie obwodu do elektromagnesu 107 przekaznika, który w wyniku tego przelacza styki 108, powodujac zamkniecie obwodu do elektromagnesu wykonawczego 110 o wiekszej mocy. Elektromagnes ten powoduje zatrzyma¬ nie krosna.Na styki przekaznika moze byc doprowadza¬ ny prad z tego samego zródla, z którego za¬ silana jest cewka przekaznika lub z innego zródla o innym napieciu. Cewka przekaznika jest zasilana pradem stalym. Pobór mocy cewki jest bardzo maly (w powyzszym przykladzie maksymalnie do 1 VA) potrzebny tylko dla wytworzenia sily przelaczajacej styki 108. Dla¬ tego prad sterowniczy przeplywajacy przez urzadzenie lamelkowe (pily oporowe) jest o bar¬ dzo malym natezeniu rzedu do 40 mA. Dzieki temu nie wystepuje w urzadzeniu lamelkowym iskrzenie przy kontaktowaniu lamel. Prad o stosunkowo duzej mocy, zasilajacy elekro- magnes wykonawczy, plynie przez styki prze¬ kaznika, a nie przez styki urzadzenia lamelko- wego lub innych urzadzen czujnikowych.Doplyw pradu do elekromagnesu wykonaw¬ czego 110 trwa dotad, dopóki trwa styk w urzadzeniu czujnikowym. W przypadku „nie¬ pewnego styku" lub chwilowej przerwy na stykach czujnika na przyklad przez drganie lamel, nastepuje przerwa w doplywie pradu do elektromagnesu 107 przekaznika i krótko¬ trwaly impuls moze byc niewystarczajacy do zatrzymania krosna przez elektromagnes wyko¬ nawczy 110. Z tego powodu w przekazniku za¬ stosowano obwód dodatkowy a, b, c, d, który przy zamknietym przelaczniku 109 powoduje — po zetknieciu dodatkowych styków — podtrzy¬ manie impulsu z urzadzenia czujnikowego do cewki przekaznika, a wiec dalsze zasilanie elektromagnesu 110 nawet po ustapieniu zwar¬ cia w urzadzeniu czujnikowym. Podtrzyma¬ nie impulsu trwa az do zatrzymania krosna, to jest do czasu przerwania doplywu pradu w przelaczniku 102. Zastosowanie niniejszego ob¬ wodu ma szczególne znaczenie dla czujników osnowowych, gdyz zabezpiecza „czulosc" i pew¬ nosc dzialania czujnika przy kazdym zrywie nitki, co daje prawie pelna sprawnosc urza¬ dzenia. W pewnych przypadkach „czulosc" ta ze wzgledu na nierównomiernosc naprezen nitek osnowy jest zbedna lub nawet niewy¬ godna, gdyz moze powodowac ciagle zatrzy¬ mywanie krosna z powodu luznych nitek osno¬ wy. Dlatego wspomniany obwód dodatkowy podtrzymujacy impuls z czujnika moze byc wylaczony przez przerywacz 109.Zatrzymanie krosna nastepuje w zamknie¬ tym przesmyku. W momencie zatrzymania krosna nastepuje wylaczenie doplywu pradu do przekaznika przez przelacznik 102. Równo¬ czesnie nastepuje zamkniecie obwodu do swia¬ tla sygnalizacyjnego 111. Swiatlo* to zapala sie oczywiscie w przypadku opadnietej lameli (zryw nitki), to jest w przypadku zwarcia w urzadzeniu lamelkowym 103.Poniewaz przy zatrzymanym krosnie w prze¬ smyku zamknietym mozliwe jest zwarcie tylko w urzadzeniu lamelkowym, przeto zapalenie sie swiatla sygnalizacyjnego jest wskazaniem po¬ wodu zatrzymania krosna. Swiatlo sygnaliza¬ cyjne pozadane jest tylko w takich przypad¬ kach, kiedy zatrzymanie krosna w przesmyku zamknietym wystepuje równiez z innych po¬ wodów jak zryw nitki osnowowej. W innym przypadku sygnalizacja swietlna jest zbedna.Przy krosnach automatycznych zamiast wy- czuwacza nawoju watkowego 105 sa instalowa¬ ne urzadzenia elektrycznego samoladowacza cewek watkowych. Uklad elektryczny w ta¬ kim przypadku przedstawia fig. 2. Na rysunku tym uwidoczniono uklad elektryczny do pel¬ nej automatyzacji krosna, to znaczy wraz z in¬ stalacja samoladowacza do automatycznej wy¬ miany cewek watkowych. Prad do instalacji samoladowacza doprowadza sie z zacisków 1, 2 przekaznika, dzieki czemu moze byc zastoso¬ wany tylko jeden przerywacz 102, spelniajacy — 2 —te sama role dla urzadzen czujnikowych i sa- moladowacza, oraz jeden wspólny transforma¬ tor zasilajacy.Na fig. 2 oznaczono przez 114 przerywacz pradu wspólpracujacy ze zmiennikiem i zapew¬ niajacy wymiane cewki przy odpowiednim po¬ lozeniu wyrzutni czólenkowej, 113 — elektro¬ magnes samoladowacza powodujacy wymiane cewki watkowej, 112 — wyczuwacz nawoju watkowego.W przypadku zamkniecia obwodu na sty¬ kach wyczuwacza 112 zostaje przekazany przy zamknietym obwodzie w wylacznikach pradu 102 i 114 impuls do elektromagnesu 113; który powoduje w odpowiednim momencie wymiane pustej cewki watkowej na pelna. PL