PL45945B3 - - Google Patents

Description

Opublikowac dnia 23 sierpnia 1962 r. 1? ^fL*. O ubUkowanjk dnia 23 s <» POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 45945 Instytut Elektrotechniki*) Warszawa, Polska KI. 21 dJ, 54 Transformator regulacyjny obrotowy, jednofazowy, w szczególnosci do zasilania poprzez prostowniki obwodów wzbudzenia pradnicy i silnika pradu stalego w ukladzie Leonarda Patent dodatkowy do patentu nr 43980 Patent trwa od dnia 28 grudnia 1960 r.Transformator regulacyjny wedlug patentu nr 43980 przeznaczony jest do regulacji na¬ piecia w dwóch jednakowych oddzielnych uzwojeniach wtórnych, które moga byc po¬ laczone z prostownikami celem uzyskiwania z nich regulowanego napiecia stalego i nadaje sie do zastosowania szczególnie w dwukierun¬ kowych ukladach Leonarda. Do celów regula¬ cji wzbudzenia pradnic w jednokierunkowych ukladach Leonarda i równoczesnej regulacji wzbudzenia silnika potrzebne sa transformar tory w nieco zmienionym wykonaniu.Przedmiotem wynalazku jest • jednofazowy transformator regulacyjny w wykonaniu obro¬ towym przeznaczony do zasilania pradem sta¬ lym poprzez prostowniki uzwojen wzbudzenia *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest mgr inz. Aleksander Stra¬ szewski. pradnicy i silnika w jednokierunkowym ukla¬ dzie Leonarda oraz pradem zmiennym uzwoje¬ nia pradnicy i cewki stycznika. Przez zastoso¬ wanie przelacznika do zmiany kierunku pradu wzbudzenia w uzwojeniu wzbudzenia pradnicy transformatory takie moga byc stosowane rów¬ niez do dwukierunkowych ukladów Leonarda.Jedna z odmian transformatora wedlug wy¬ nalazku sluzacego do zasilania uzwojenia wzbudzenia pradnicy i cewki stycznika przed¬ stawiona jest schematycznie w przekroju po¬ przecznym na fig. 1. Wirnik 5 tego transfor¬ matora jest wykonany jako dwuteowy, podob¬ nie jak magnesnica dwubiegowej pradnicy syn¬ chronicznej. Nabiegunniki 5a czesci obrotowej 5 zajmuja po okolo 0,2 obwodu wirnika i sa polozone dokladnie naprzeciw siebie. Na rdze¬ niu czesci obrotowej 5, spakietowanej z blach magnetycznych, umieszczone jest uzwojenie pierwotne Vlf zasilane z sieci pradu zmiennego.Stojan i wykonany jest z blach magnetycz¬ nych, posiadajacych szesc biegunów róznej wielkosci, po dwa jednakowe, 7, 9 i 4, polo¬ zone naprzeciw siebie. Bieguny te sa oddzielo¬ ne od siebie szczerbinkami zlobkowymi. Kaz¬ dy z nabiegunników pary biegunów 7 zajmuje po okolo 0,3 obwodu stojana. Na tej parze bie¬ gunów 7 umieszczone jest uzwojenie wtórne U21 transformatora zlozone z dwóch polówek V2ia i U2lb» Kazdy z nabiegunników pary bie¬ gunów 9 zajmuje po okolo 0,03 obwodu stojana.Umieszczone jest na niej drugie uzwojenie wtórne U22 transformatora, przeznaczone do zasilania pradem zmiennym uzwojenia wzbu¬ dzenia pradnicy celem rozmagnesowania jej rdzenia i usuniecia magnetyzmu saozajtkowego.Trzecia para biegunów 4 nie jest uzwojona.Zakres regulacji transformatora lezy w prze¬ dziale obrotu jego,czesci ruchomej 5 o 0,3 obwo¬ du w prawo, poczynajac od polozenia tej czesci przedstawionego na fig. 1. W przedziale tym fuch wirnika 5 transformatora powinien byc ograniczony za pomoca odpowiednich ograniczników mechanicznych — w przypadku napedu recznego lub elektrycznych — w przy¬ padku napedu elektrycznego. Druga odmiana transformatora wedlug wynalazku, przedsta¬ wiona schematycznie w przekroju poprzecz¬ nym na fig. 2, posiada czesc obrotowa 5 taka sama jak w transformatorze wedlug fig. 1, a na stójanie ma dwie pary biegunów róznej wiel¬ kosci 10 i 4. Na parze biegunów 10, z których kazdy zajmujac po okolo 0,4 obwodu stojana, jest umieszczone uzwojenie wtórne transfor¬ matora U2 w dwuch polówkach U2a i U2b. Pa¬ ra biegunów 4, z których kazdy zajmuje okolo 0,1 obwodu stojana, nie jest uzwojona. Trans¬ formator ten jest przeznaczeny' do zasilania poprzez prostownik uzwojenia wzbudzenia silnika w ukladzie Leonarda. Zakres regulacji tego transformatora lezy, podobnie jak dla transformatora wedlug fig. I, w przedziale obrotu wirnika o 0,3 obwodu. Odmiany trans¬ formatora wedlug fig. 1 i fig. 2 moga byc sto¬ sowane oddzielnie lub w polaczeniu ze soba.W drugim przypadku czesci obrotowe obu tych transformatorów powinny byc esadzene na wspólnym wale.Trzecia odmiana transformatora wedlug wy¬ nalazku stanowi skojarzenie obu transforma¬ torów wedlug fig. 1 i wedlug fig. 2. Jest ona przedstawiona na fig. 3. Czesc obrotowa 5 te¬ go transformatora jest identyczna jak w trans¬ formatorach wedlug fig. 1 i fig. 2, stojan na¬ tomiast posiada piec biegunów róznej wiel¬ kosci 7, 9, 10, 4a i 4b. Na biegunie 7 zajmuja¬ cym okolo 0,3 obwodu stojana umieszczone jest uzwojenie wtórne U2l, a na biegunie 9 zajmu¬ jacym okolo 0,03 obwodu — uzwojenie wtórne U22. Przeznaczenie obu tych uzwojen jest takie same, jak uzwojen o identycznym oznaczeniu w transformatorze wedlug fig. 1. Na biegunie 10 zajmujacym okolo 0,4 obwodu umieszczone jest uzwojenie U23, które odpowiada pod wzgle¬ dem przeznaczenia uzwojeniu U2 transforma¬ tora wedlug fig. 2. Bieguny 4a i 4b zajmuja od¬ powiednio okolo 0,17 i 0,1 obwodu stojana i nie sa uzwojone.Schemat polaczen uzwojen transformatora wedlug fig. 1 przedstawiony jest na fig. *, transformatora wedlug fig. 2 — na fig. 5, i transformatora wedlug fig. 3 — na fig. 6.Wszystkie te trzy odmiany transformatora wedlug wynalazku powinny byc wykonane z blach transformatorowych, tloczonych lub zlobkowanych specjalnie do tego celu.Transformator moze byc równiez wykonany t? blach wirnika i stojana silnika asynchronicz¬ nego. Najkorzystniejsza wtedy liczba zlobków dla transformatorów wedlug fig. i, 2 i 3 wync- si 33 lub wielokrotnosc 36, np. 72. W wirniku liczba zlobków jest obojetna, poniewaz czesc zebów, odpowiadajaca dwom przeciwleglym lukom po 0,3 obwodu powinna byc wycieta.Jezeli liczba zlobków w wirniku nie pozwala na wyciecie calej liczby zebów tak, azeby "od¬ powiadala ona dokladnie 0,3 obwodu, wówczas nalezy wyciac niniejsza liczbe calych zebów craz odpowiednie czesci czterech zebów.W transformatorach wykonanych z blach sil¬ ników asynchronicznych nalezy liczyc sie z ist¬ nieniem wyzszych harmonicznych w krzywej napiecia regulowanego. Celem zapobiezenia te¬ mu mozna zastosowac klinowanie szczerbinek zlobkowych klinami z materialu magnetyczne¬ go lub zastosowanie zlobków zamknietych i uzwojenia szytego.Najkorzystniejsze wykonanie konstrukcyjne transformatorów wedlug fig, l, 2 i 3 z punktu widzenia wentylacji jest pionowe z chlodze¬ niem powietrznym o ciagu naturalnym lub wy¬ muszonym, z otworami do wlotu powietrza chlodzacego od dolu i do wylotu — u góry ka¬ dluba transformatora lub takie same wykona¬ nie z chlodzeniem olejowym. Najkorzystniejszy kszitalt kadluba jest okragly, z kanalami dla - 2 -przeplywu powietrza chlodzacego lub cyrkula¬ cji aleja miedzy zewnetrzna srednica stojana i wewnetrzna srednica kadluba. Transforma¬ tor powinien posiadac naped reczny w postaci kólka o duzej srednicy lub naped elektryczny z przekladnia slimakowa lub inna analogiczna.Przykladowe wykonanie transformatora przedstawione jest na fig. 7 (widok z góry bez pokrywy i napedu (oraz fig. 8) widok z beku).Na fig. 7 widoczne sa drogi przeplywu powie¬ trza 11, a na fig. 8 — otwory wlotowe i wy¬ lotowe dla powietrza 12 i naped elektryczny 13. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe }. Transformator regulacyjny obrotowy jedno¬ fazowy wedlug patentu nr 43980, w szczegól¬ nosci do zasilania poprzez prostowniki ob¬ wodów wzbudzenia pradnicy i silnika pra¬ du stalego w ukladzie Leonarda z czescia ruchoma — wirnikiem, wykonanym w po¬ staci dwuteowej i zawierajacym uzwojenie pierwotne, zasilane z sieci pradu zmiennego, znamienny tym, ze nabiegunniki (5a) jego czesci ruclhoimej (5) zajmuja po 0'kolo 0,2 ob¬ wodu kola kazdy i sa polozone dokladnie naprzeciw siebie, a na jego czesci nierucho¬ mej — stójanie sa umieszczone bieguny, których nabiegunniki zajmuja mniejsza lub wieksza czesc obwodu stojana, zaleznie od zalozonego programu regulacji napiecia w uzwojeniach wtórnych umieszczonych na rdzeniach tych biegunów. 2. Transformator regulacyjny obrotowy jedno¬ fazowy wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze obrót jego czesci ruchomej (5) ograniczo¬ ny jest do okolo 0,3 obwodu w prawo z po¬ zycji zerowej, a stojan (1) posiada trzy pary biegunów (4, 7 i 9), nadbiegunniki kazdej pary których polozone sa dokladnie naprzeciw siebie i oddzielone od sasiednich nabiegun- ników szczerbinka zlobkowa, przy czym kazdy z biegunów pierwszej pary (4) zaj¬ muje okolo 0,17 obwodu stojana (1), kazdy z biegunów drugiej pary (7) zajmuje okolo 0,3 obwodu stojana a kazdy z biegunów trzeciej pary (9) zajmuje okolo 0,03 obwodu stojana (fig. 1). 3. Transformator wedlug zastrz. 1 i 2, zna¬ mienny tym, ze na rdzeniu jego czesci ru¬ chomej (5) umieszczone jest uzwojenie pier¬ wotne (UJ zasilane bezposrednio z sieci pradu zmiennego, przy czym pierwsza para biegunów (4) stojana nie jest uzwojona, na drugiej parze biegunów (7) umieszczone jest jedno uzwojenie wtórne (U2l) sklada- dajace sie z dwóch cewek (U2ia i U2n), a na trzeciej parze biegunów (9) umieszczone jest drugie uzwojenie wtórne (U22), skladajace sie równiez z dwóch cewek (I722a * u22bh 4. Odmiana transformatora wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze jego stojan (1) posiada dwie pary biegunów (4 i 10) polozonych do¬ kladnie naprzeciw siebie, przy czym kazdy z biegunów pierwszej pary (4) zajmuje po okolo 0,1 obwodu, a kazdy z biegunów dru¬ giej pary po okolo 0,4 obwodu stojana (fig. 2). 5. Transformator wedlug zastrz. 4, znamienny tym, ze na rdzeniu jego czesci ruchomej (5) umieszczone jest uzwojenie pierwotne (Ui) zasilane bezposrednio z sieci pradu zmien¬ nego, pierwsza para biegunów (4) nie jest uzwojona, a na drugiej parze biegunów (10) umieszczone jest uzwojenie wtórne . (U2) skladajace sie z dwóch cewek (U2a i U2b)- 0. Odmiana transformatora wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze stojan tego transforma¬ tora posiada piec biegunów rózniej wiel¬ kosci (4a, 4b, 7, 9 i 10), z których pierwszy (4a) zajmuje okolo 0,17 obwodu, drugi (?) okolo 0,3 obwodu, trzeci (10) okolo 0,4 ob¬ wodu, czwarty (4b) okolo 0,1 obwodu i pia¬ ty (9) — okolo 0,03 obowodu stojana (fig. 3). 7. Transformator wedlug zastrz. 6, znamienny tym, ze na jego czesci ruchomej (5) umiesz¬ czone jest jedno uzwojenie pierwotne (UA) zasilane bezposrednio z sieci pradu zmien¬ nego, pierwszy biegun (4a) stojana (1) nie jest uzwojony, na drugim biegunie (7) umieszczone jest jedno uzwojenie wtórne (U2i), na trzecim biegunie (10) umieszczone jest drugie uzwojenie wtórne (U2il), czwarty biegun (4b) nie jest uzwojony, a na piatym biegunie (9) umieszczone jest trzecie uzwo¬ jenie wtórne (U22). Instytut ElektrotechnikiDo opisu patentowego nr 45945 Ark. 1 Fig. 1 r«t!Do opisu patentowego nr 45945 Ark.

2. Fig.7 r^S / oooooooooo flOD DJ3 0 0 0 0Dt| f/j. 9 1142. RSW „Prasa", Kielce. PL