POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr45433 KI. 86 gt 5 Dolnoslaskie Zaklady Przemyslu Jediuabniczego*) \ * ^ Nowa Ruda, Polska Rozplnka Patent trwa od dnia 15 listopada 1960 r.Wynalazek dotyczy rozplnki do utrzymywa¬ nia w stanie napietym' tkaniny w kierunku jej szerokosci na krosnie tkackim.Podczas procesu tkania watek jest przepla¬ tany z nitkami osnowy, przy czym nitka wat-# ku wysnuwana z czólenka powoduje sciaganie brzegowych nitek osnowy i zwiekszenie tarcia tych nitek o trzciny plochy, co w konsekwen¬ cji wywoluje zrywy brzegowych nitek osno¬ wy i utrudnia proces tkania.W celu unikniecia opisanych wyzej trudno¬ sci, stosowane sa rozpinki tkackie, które roz¬ szerzaja tkanine i utrzymuja ja w stanie na¬ pietym w z góry zaplanowanej szerokosci. Zna¬ ne sa rozpinki pierscieniowe i waleczkowe.Rozpinki pierscieniowe posiadaja szereg uiglonych pierscieni nalozonych na rdzen pod katem, tak iz przy obrocie brzegi tkaniny na¬ dziewaja sie na igly pierscieni, a ich usta- *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest mgr inz. Eugeniusz Podkul. wienie katowe powoduje szerokosciowe rozsze¬ rzanie tkaniny. Igly pierscieni uiglonych utrzy¬ muja zatem tkanine w stanie napietym w spo¬ sób sztywny i sily sciagajace wystepujace podczas procesu tkania powoduja rozrywanie sie nitek tak watku jak i osnowy w brze¬ gach tkaniny, co znacznie obniza jakosc i wlas¬ ciwosci uzytkowe wyprodukowanej tkaniny.Poza tym igly rozpinek pierscieniowych ulegaja w czasie ich uzytkowania zlamaniu ostrych konców, wskutek czego tepe konce igiel wcho¬ dzac w brzegi tkaniny powoduja ich rozdarcie.Jeszcze gorsze skutki nastepuja przy zaklesz¬ czeniu sie poszczególnych pierscieni rozpinki wskutek zatarcia sie spowodowanego pylem przerabianych materialów wlókienniczych, co powoduje zupelne zniszczenie odcinka tkaniny.Rozpinki zas waleczkowe skladaja sie z trzech walków ogumowanych, karbowanych w linii sru¬ bowej, w jednym kierunku, przy czym walki te sa umieszczone w pewnych odstepach jeden od drugiego. W czasie procesu tkania brzegi *tkaniny latwo zeslizguja sie z tych walków, wskutek czego rozpinki tego rodzaju nie spel¬ niaja calkowicie swego przeznaczenia. zmieszczenie zas wzajemne tych trzech wal¬ ków tak, aby opasanie ich brzegami tkaniny bylo jak najwieksze, powoduje zbyt duze tar¬ cie i okresowe zakleszczanie brzegów tkaniny w kierunku jej ruchu, wskutek czego nastepuje skokowe przesuwanie sie tkaniny w kierunku jej ruchu i nierównomierna gestosc tkaniny po watku. Obniza to równiez jakosc wyrabianej tkaniny.Opisane wyzej wady znanych rozpinek sa szkodliwe zwlaszcza przy tkaniu materialów de¬ likatnych, np. cienkich tkanin jedwabnych.Przedmiotem wynalazku jest rozpinka, któ¬ ra eliminuje opisane wyzej wady rozpinek zna¬ nych przez elastyczne i równomierne, a jedno¬ czesnie dostatecznie silne przytrzymywanie brzegów tkaniny w procesie tkania bez naj¬ mniejszego kaleczenia brzegów tkaniny.Przedmiotem wynalazku jest uwidoczniony tytulem przykladu i schematycznie na rysun¬ ku, na którym fig. 1 przedstawia rozpinke w rzu¬ cie z przodu, fig. 2 — rozpinke w przekroju plaszczyzna, oznaczona linia A — A na fig. 1, a fig. 3 — szczegól wspólpracujacych walków rozpinki, w powiekszonej .podzialce, w rzucie z przodu.Rozpinka sklada sie z dwóch walków 112 pokrytych warstwa z materialu elastycznego,* np. warstwa gumy lub polichlorku winylu, o drobnej przyczepnosci, przy czym warstwy te 3 i 4 sa zaopatrzone w karby srubowe, przy czym na jednym walku linia srubowa karbów jest lewozwojowa, a na drugim prawozwojowa, tak iz wystepy 5 jednego walka wchodza we wreby 6 drugiego walka.Walek 2 jest osadzony w kadlubie 7, a wa¬ lek 1 — w odchylnej pokrywie 8. Na pokrywie 8 zamocowana jest sprezyna plaska 9 dociskana koncem 10 dzwigni dwuramiennej 119 na dru¬ gim koncu której jest umocowana sruba 12 do regulowania dociskania walka 1 do walka 2.W celu osiagniecia wstepnego szerokosciowe¬ go rozpinania tkaniny 13, walek 1 jest nieco przesuniety w stosunku do walka 2 w kierunku posuwu tej tkaniny tak, aby tkanina przylega¬ la do walka 2 na mozliwie duzej jego powie¬ rzchni. W tymze samym celu tkanina jest do¬ prowadzana do walków 1 i 2 przez szczeline 14 pomiedzy kadlubem a jego pokrywa, przy czym szczelina ta znajduje sie mniej wiecej na linii osi walka 2, co równiez powoduje przy¬ leganie tkaniny do walka 2 do jeszcze wiekszej jego powierzchni.W celu zas zmniejszenia tarcia walków 112 w kadlubie i pokrywie, ich czopy 15 i 16 sa umieszczone w lozyskach tocznych (nie przed¬ stawionych na rysunku).Brzegi tkaniny sa wedlug wynalazku uchwy¬ cone obustronnie w rozpinkach, z dostatecz¬ na i regulowana sila nacisku przy rozpinaniu tkaniny, wobec czego nie zachodza przypadki uszkodzenia jej brzegów. PL