Opublikowano dnia 14 lutego 1942 r. l y::y, POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr45410 KI. 63 c, 15 Zavody presneho strojirenstvi Lisen narodni podnik zavod Antonina Zapotockeho Iisen, Czechoslowacja Podwójne sprzeglo cierne do pojazdów mechanicznych, zwlaszcza do ciagników rolniczych Patent trwa od dnia 18 lutego 1958 r.W pojazdach mechanicznych wystepuje nie¬ kiedy potrzeba napedzania dwu walów za pomo¬ ca jednego walu poprzez sprzeglo wylaczane podczas biegu. Szczególnie w ciagnikach jest rzecza korzystna wylaczania walu napedowego bez potrzeby unieruchamiania mechanizmu jezd¬ nego pojazdu. Wylaczanie podwójnego sprzegla ciernego jest dokonywane jednym lub dwoma pedalami za (posrednictwem dzwdgien, drazków i koleczków.W dotychczasowych konstrukcjach urzadze¬ nia wylaczajacego sprzegiel podwójnych dzwig¬ nie wylaczajace, drazki uruchomiajace i kolecz¬ ki sa umieszczone tak, ze powiekszaja sredni¬ ce sprzegla. Poza tym jest bardzo trudno nasta¬ wic nalezycie uklad dzwigniowy do wylaczenia sprzegla, W proponowanym wykonaniu przytoczone wady usuniete sa dzieki temu, ze pr^ty urucha¬ miajace i koleczki sa umieszczone w wystepach tarcz dociskowych, przez co uzyskuje sie zmniej¬ szenie zewnetrznej srednicy sprzegla. Nalezyte nastawienie ukladu dzwigniowego do wylacze¬ nia jest dokonywane za pomoca srub regulacyj¬ nych, umieszczonych w dzwigniach wylaczenio¬ wych.Sprzeglo wedlug wynalazku jest uwidocznio-, ne schematycznie w kilku przykladach wykona¬ nia na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia sprzeglo w przekroju paonowyim, fig. 2 — odmia¬ ne sprzegla w widoku z boku, flig. 3 — przekrój odmiany wedlug 1, fig. 4 — szczegól innego przykladu wykonania sprzegla w widoku z bo¬ ku, a fig. 5 — przekrój szczególu wedlug J&g. 4.Fig. 1 pnzedstawda podwójne sprzeglo cierne, umieszczone w~ wydrazonej czesci koto zama¬ chowego 1 i zamkniete pokrywa 2.Na obwodzie kola zamachowego znajduja sie trzy naciecia, w któne wchodza wystepy 25, 26 tarcz dociskowych 3, 4, powodujac ich zabiera¬ nie. Obie tarcze sa rozpychane za pomoca spre¬ zyn 5 i zaopatrzone na powierzchniach czolo-wych zwróconych do siebie w zeberka chlodza¬ ce. ' * " Wewnetrzna tarcza dociskowa 3 dociska do kola zamachowego plytke 6 zabierajaca wew¬ netrzny walek J. Zewnetrzna tarcza 4 dociska plytke 8 do pokrywy 2 sprzegla. Plytka 8 za¬ biera wydrazony walek 9. Tarcza dociskowa 3 posiada na obwodzie trzy wystepy, a w kaz- djm z nich ulozyskowano nie obrotowo po jed¬ nym drazku 10 przechodzacym swobodnie przez pokrywe 2, wyposazonym na koncu w nakretke regulacyjna. O nakretke 11 opiera sie jeden ko¬ niec dzwigni dwurarniiennej 12 zawieszonej wa- hliwie na czopie 13, przyj nocowanym do pokry¬ wy 2, Wewnetrzne konce wszystkich trzech dzwigni 12 naciskane sa przez lozysko docisko¬ we 14a pierscienia 14, który jest przesuwany pedalem za pomoca widel 15. Tarcza 4 jest wy¬ posazona równiez na obwodzie w trzy wystep}7" 26, o które opiera s\a kolek 16, przechodzacy swobodnie przez pokrywe 2 i naciskany za po¬ moca srufby regulacyjnej 17 wkreconej w dzwig¬ nie 12.Opisane sprzeglo dziaia w nastepujacy spo¬ sób: w wyniku nacisniecia pedalu, pierscien 14 przesuwa sie na lewo i do konców dzwigni 12, powodujac przy dalszym przesuwaniu obrót dzwigni 12 na czopie 13 Zewnetrzne konce dzwigni przesuwaja za pomoca nakretek re¬ gulacyjnych 11 i drazków 10 tarcze dociskowa 3 w kierunku na prawo i uwaLniaja plytke 6, przez co nastepuje wylaczenie , wewnetrznego walka 7.'Przy dalszym naciskaniu pedalu dzwignie 12 {irzechylaja siie dalej, az sruby regulacyjne 17 osadza sie na kolkach 26, które przesuwaja zew¬ netrzna tarcze 4 na lewo. W ten sposób plytka 8 zostaje zluzowana i przerwany naped walka 9. Jak z tego wynika, najpierw wylaczony zo¬ staje walek 7, a po dalszym ruchu pedalu — wydrazony walek 9. Jesli sruba reguiacyjna 17 ustawiona jest bez luzu na kolku 16 a nakretka reguacyjina 11 z luzem na koncu dzwigni 12, to przy przesunieciu pierscienia 14 nastepuje wpierw wcisniecie kolka 16 a przez to zluzowa¬ nie plytki 8, a dopiero przy dailszym ruchu na¬ stepuje odciaganie drazków 10, a tym samym wylaczenie plytki 6. Przebieg wylaczania wal¬ ków 7 i 9 jest wiec odwrotny.Przedstawione na fig. 2 i 3 rozwiazanie róz¬ ni sie od poprzedniego tym, ze uruchamianie drazków 10 i kolków 16 odbywa sie niezaleznie za pomoca dzwigni 18 i 19 o identycznym ksztalcie.Po nacisnieciu pedalu pierscien 14 przesuwa sie, a jego lozysko 14a dosuwa sie najpierw do konców dzwigni 1%. Podczas dalszego przesuwu pierscien 14 obraca dzwignie 18 na sworzniach oporowych 20 i zwalnia w ten sposób plytke 6 sprzegla wewnetrznego za pomoca nakretek 11 drazków 10 i tarczy dociskowej 5. W wyni¬ ku dalszego ruchu pedalu lozysko 14a przesuwa- sie dalej, dopóki nie uchwyci konców dzwigni 19, przez których wychylenie wokolo zewne¬ trznego konca dzwigni 19, opierajacego s4e o glówke sruby regulacyjnej 22, kolki 16 sa przesuwane w lewo. Przez to zostaje uwolniona plytka 8 zewnetrznego sprzegla.Fig. 4 i 5 uwidoczniaja odmiane dla przypad¬ ku, gdy wymagane jest zachowanie malej sred¬ nicy zewnetrznej. W rozwiazaniu tym drazek 10 i kolek 16 znajduja sie w róznych polozeniach na obwodzie w odpowiednio malej odleglosci od tarczy 8. W tym przypadku kolek docisko¬ wy 16 bedzie wciskany pnzez srube regulacyjna 17 wkrecona w walek 23. Walek 23 jest ulozysko- wany obrotowo w pierscieniach polaczonych na stale z pokrywa 2 sprzegla. Na walku 23 umiesz¬ czono obrotowo dwuiriamienna dzwignie 24, któ¬ ra swym zewnetrznym koncem uruchamia dra¬ zek 10 za pomoca nakretki regulujacej 11.Zewnetrzne konce wszystkich dzwigni sa scis¬ kane za pomoca lozyska 14a pierscienia wyla¬ czajacego. Dzialanie sprzegla jest takie saime, jak dzialanie (pokazane na fig. 1. Mozliwa jest tez taka zmiana konstrukcyjna, ze walek 23 i dzwignia 24 beda zastapione przez czesc skla- N dowa o takiej sarniej funkcji. PL