Opublikowano dnia 20 czerwca 1361 r. hotyb 3l$0 4l POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 44824 KI. 1 a, 8 Przedsiebiorstwo Budoumictiua Inzynieryjno-Morskiego*) Gdansk, Polska Sposób otrzymywania kruszywa o zalozonych krzywych przesiewu na sortowniku hydraulicznym Patent trwa od dnia 17 grudnia 1959 r.Przedmiot wynalazku stanowi sposób otrzy¬ mywania kruszywa o zalozonych krzywych przesiewu na sortowniku hydraulicznym za pomoca regulowania kata padania mieszaniny wodno-gruntowej na sita i zmiane czynnej dlu¬ gosci sita.Zasadnicza trudnosc otrzymania kruszywa, wedlug, zalozonych z góry krzywych przesiewu, polega na utrzymaniu poszczególnych wielkos¬ ci ziarn w zadanej, wzajemnej proporcji.Znane dotychczas sposoby sprowadzaly sie do odsiewania kruszyw lamanych lub natural¬ nych, na kilka a nawet na kilkanascie frakcji i nastepnie na mieszaniu ze soba otrzymanych frakcji w odpowiednich, z góry zalozonych proporcjach.Stosowane znane urzadzenia, sortowniki hy¬ drauliczne, nie pozwalaly na uzyskanie kru- ?y. Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest Tadeusz Makowski. szywa o zalozonych krzywych przesiewu.W znanych sortownikach hydraulicznych mozna bylo zmieniac kat nachylenia sit. Przy obnize¬ niu kata pochylenia sita do okolo 35p do po¬ ziomu, material juz nie zawsze zsuwa sie w dól, natomiast przy zwiekszeniu tego kata do okolo 55ó drobny material przestaje sie juz sortowac, spadajac wraz z woda wzdluz sita.Tak wiec zakres mozliwej regulacji, za pomoca zmian kata nachylenia sita jest bardzo ograni¬ czony i wynosi zaledwie od 20° do 30°.Sposób otrzymywania kruszywa o zalozonych krzywych przesiewu na sortowniku hydraulicz¬ nym, posiadajacym jedno lub wiecej sit, wedlug wynalazku nie rna tych wad, a ma szereg zalet.Pozwala on na regulacje w szerokim zakresie predkosci przeplywu mieszaniny wodno-grun¬ towej tzw. pulpy, co przy plasko polozonym sicie umozliwia prawie zupelne odprowadze¬ nie czesci pylastych, a zatrzymanie drobnych frakcji. Przy skierowaniu strumienia wody podspadek sita, mozna otrzymac prawie wylacznie frakcje wieksze, niz otwory danego sita.W przypadku duzych ilosci materialów py- lastych, korzystajac z efektu rozbryzgu pulpy o Bito! i regulujac -usilenie tego rozbryzgu, mozna odebrac czesci nieco tylko grubsze i przeprowadzic je ponad sitem.* Mieszanina wodno-gruntowa, szczególnie po¬ siadajaca znaczna domieszke czesci pylastych, kle.i sie do sita i nie chce oddawac drobniej¬ szych frakcji. W znanych sposobach, przy du¬ zym pochyleniu sit, wraz z drobniejszymi frak¬ cjami dostaja sie znaczne ilosci pylów, glin i ilówr co dyskwalifikuje otrzymywany ma¬ terial.W sposobie wedlug wynalazku, mozna zasto¬ sowac dokladna regulacje, wykorzystujac zna¬ ny efekt cyklicznego spelzania. Zjawisko to wystepuje gdy sito jest tak plasko nachylone, ze poczatkowo calkowicie zatrzymuje sie na nim material gruby, a drobne frakcje ulegaja przesianiu. Proces prowadzi sie tak dlugo, az grube frakcje pokryja cale sito. Wted^ naste¬ puje zatrzymywanie sie drobniejszych frakcji, poniewaz grubsze ziarna poprzeslanialy juz Otwory sita. W koncu zas pulpa, nie majac ujscia, uplynnia cala mase i spycha ja po si¬ cie. Po tym nastepuje kolejny cykl. Czestotli¬ wosc tych cykli rzutuje na sklad uzyskiwane- ga materialu.Poniewaz w sposobie wedlug wynalazku, mozna calkowicie wyeliminowac czesci pylaste nawet w przypadku koniecznosci doprowadze¬ nia sortowania do frakcji o ziarnach znacznie drobniejszych niz swiatla sit, przeto nie po¬ trzeba stosowac sit o bardzo drobnych otwo¬ rach. Sita takie sa bardzo delikatne i ulegaja szybkiemu zuzyciu.Sposób otrzymywania kruszywa o zalóz 3nych krzywych przesiewu na sortowniku hydraulicz¬ nym wedlug wynalazku, jest nastepujacy. Re¬ gulacja zawartosci drobniejszych frakcji w od¬ siewanym materiale, nastepuje przez zmiane kata padania mieszaniny wodno-gruntowej, tzw. pulpy, na sita. Kat padania nastawia sie wedlug potrzeb, praktycznie od 0° do 135°, przy czym stosowanie wiekszych katów, az do teoretycznego maksimum 180°, jest oczywiscie mozliwe. Doregulowanie zawartosci drobniej¬ szych frakcji w odsiewanym materiale, wyko¬ nuje sie przez zmiane czynnej dlugosci sita, wzglednie sit. Stosowanie dwóch czynników regulacji zmniejsza do minimum ilosc odsie¬ wanych frakcji. W trakcie procesu odsiewania, zatrzymywane jest tyle drobniejszych frakcji, ile jest potrzeba. Frakcje drobniejsze niz otwo¬ ry w sitach sa czesciowo zatrzymywane.Przyzakladowe urzadzenie, przystosowane do stosowania sposobu wedlug wynalazku, jest schematycznie uwidocznione na rysunkach, na których fig. 1 przedstawia sortownik w rzucie z boku, z wspólpracujacym regulatorem wal¬ cowym, zwiekszajacym kat padania pulpy na sito, fig 2 — regulator walcowy w widoku z góry, fig. 3 — sortownik z wspólpracujacym regulatorem plytowym, zmniejszajacym kat pa¬ dania pulpy na sito w widoku z boku, a fig. 4 — regulator plytowy w widoku z góry.Koryto blaszane 1 sluzy do doprowadzania pulpy na sito 6. Na dolne koryto blaszane 2 spada czesc frakcji, która przeszla przez sito 6 i moze byc doprowadzana na nastepne sito nie pokazane nar rysunku. Regulator walcowy 3, zamocowany obrotowo na osi 4, pozwala na zmiane kierunku strumienia pulpy, a wiec umozliwia nastawienie zadanego kata padania . pulpy na sito 6. Gdy jest on niepotrzebny mozna caly regulator obrócic dookola osi 5, usuwajac go z drogi pulpy. Regulator plytowy 7 moze byc wprowadzony na droge pulpy za pomoca obrotu w dól osi 9. Zmiane kata pa¬ dania pulpy na sito 6 uzyskuje sie zmieniajac kat nachylenia regulatora plytowego 7 przez obrót wokól osi 8.Chcac uzyskac w otrzymywanym materiale duza zawartosc frakcji grubych korzysta sie z regulatora walcowego 3, zwiekszajacego kat padania pulpy na sito.Chcac uzyskac znaczna zawartosc frakcji drobnych, korzysta sie z regulatora plytowego 7 i wtedy drobne frakcje przechodza przez sito 6, a czynna dlugosc sita 6 jest znacznie wieksza. PL