, Wynalazek dotyczy kombinowanego narze¬ dzia skrawajacego do wykonywania i obrób¬ ki wykonczajacej otworów w kilku nastepuja¬ cych po sobie zabiegach.Do obróbki mechanicznej czesci maszynowych, a zwlaszcza do obróbki na liniach produkcji potokowej lub do obróbki podobnej, stosuje sie obecnie w coraz szerszym zakresie narzedzia skrawajace, które umozliwiaja wykonywanie dwóch lub wiecej zabiegów lub operacji przez jedno narzedzie i dzieki temu lacza oddzielone w czasie lub nastepujace po sobie zabiegi lub operacje w jeden proces obróbkowy. A wiec na przyklad do wykonywania otworów o kilku srednicach, znane jest stosowanie kombinowa¬ nych narzedzi, które na skutek swego uksztal¬ towania umozliwiaja wiercenie zasadniczego ^Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wspól¬ twórcami wynalazku sa Herbert Martini i Die¬ ter Greiner. otworu z nastepnym jego poglebieniem przy ru¬ chu posuwanym wrzeciona roboczego obrabiar¬ ki lub wrzeciona roboczego zespolu obrabiajace¬ go. Inne znane narzedzia kombinowane lub zes¬ poly narzedzi przy ruchu posuwowym wrzeciona roboczego umozliwiaja jednoczesnie: wiercenie i rozwiercanie zgrubne lub rozwiercanie wy- konczace, fazowanie i poglebianie tzn. zabie¬ gi nastepujace kolejno po sobie podczas jedne¬ go ruchu posuwowego, bez potrzeby zmiany na¬ rzedzia na wrzecionie roboczym, sluzacym do ich osadzenia.Jest oczywiste, ze przez wielostronne mozli¬ wosci stosowania tego rodzaju kombinowanych narzedzi w obróbce mechanicznej moga byc znacznie skrócone czasy przygotowawcze i cza¬ sy maszynowe, a przy wlasciwym uksztaltowa¬ niu i dostosowaniu tych narzedzi do zadanych wymagan obróbkowych, stworzone zostaja za¬ lozenia ekonomiczej obróbki Bylo juz propo¬ nowane kombinowanie rozwiertaka zgrubnegoz rozwiertakiem wykonczajacym, aby uprze¬ dnio wywiercony otwóc rozwiercic zgrubnie pod rozwiertak wykonczajacy, a nastepnie rozwier¬ cic na* gotowo za pomoca tego rodzaju narzedzia.Chociaz dzieki swemu specjalnemu uksztal¬ towaniu, narzedzia te zapewniaja ekonomicz- niejsza obróbke maszynowa w stosunku do na¬ rzedzi normalnych, to jednakze przy ich stoso¬ waniu trzeba sie godzic z ich powazna wada polegajaca na tym, ze* w okreslonej chwili, pod¬ czas procesu skrawania lub procesu obróbki, musi byc zmieniana liczba brotów i (lub) posuw wrzeciona roboczego wyposazonego w to narze¬ dzie. Tego rodzaju zmiana liczby obrotów lub posuwu jest zawsze tam konieczna, gdzie w ce¬ lu wykonania okreslonego zadania obróbkowego w jednym narzedziu, polaczone lub "skombino- wane sa osiowo jedno za drugim wiertlo lub rozwiertak zgrubny i rozwiertak wykonczajacy, gdyz w znanych narzedziach, w celu uzyska¬ nia gladkiej powierzchni, wymagana do wier¬ cenia lub zgrubnego rozwiercania predkosc skrawania musi byc zmniejszana dla nastepu¬ jacego po tym rozwiercania wykonczajacego.Zadaniem niniejszym wynalazku jest usu¬ niecie tych wad i stworzenie do wykonywania i obróbki otworów, o gladkiej powierzchni kombinowanego narzedzia, które umozliwia ciagla prace podczas ruchu roboczego wrzeciona.Wedlug wynalazku zadanie to zostalo w ten spo¬ sób rozwiazane, ze wieloostrzowef wiertlo lub rozwiertak zgrubny jest skombinowany z jedno- zebnym, najkorzystniej przez listwy promienio¬ wo podpieranym i osiowo prowadzonym roz¬ wiertakiem wykonczajacym. Okazalo sie, ze do¬ bre wyniki daje zaopatrzenie w wegliki spieka¬ ne ostrza i listew oporowych lub prowadzacych w rozwiertaku wykonczajacym.Niespodziewanie stwierdzone zostalo, ze za po¬ moca kombinowanego narzedzia wedlug wyna¬ lazku mozna wykonywac i obrabiac otwory, bez potrzeby stosowania róznych liczb otworów przy wierceniu lub rozwiercaniu zgrubnym i przy rozwiercaniu wykonczajacym. Narzedzie wedlug wynalazku pozwala na obróbke przy odpowiedniej dla wiercenia predkosci skrawa¬ nia bez obnizania jednoczesnie wymagan od¬ nosnie gladkosci powierzchni. Pomijajac juz to, ze kombinowane narzedzia wedlug wynalazku umozliwiaja zwolnienie zdolnosci produkcyjnej obrabiarek dla innych prac, za pomoca stoso¬ wania narzedzi wedlug wynalazku mozna rów¬ niez uzyskac powazne zaoszczedzenie czasu ro¬ boczego.Na rysunku jest przedstawiony przyklad wy¬ konania narzedzia wedlug wynalazku, przy czym fig. 1 pokazuje rzut z przodu tego na¬ rzedzia w polozeniu roboczym, a fig. 2 — jego przekrój plaszczyzna oznaczona linia A — B na fig. 1.W pokazanym na rysunku kombinowanym narzedziu, przednia czesc 1 narzedzia uksztal¬ towana jest zgodnie z znanymi narzedziami o dwóch róznych srednicach, o z nia, w kie¬ runku pracy narzedzia, laczy sie czesc walco¬ wa 2, * w której umieszczone sa sluzace do pdpierania i prowadzenia tej czesci narzedzia listwy 3 oraz powodujaca skrawanie plytka skrawajaca 4. Walcowa czesc 2 jest u góry wyposazona w chwyt stozkowy 5, który sluzy do osadzenia narzedzia w nie pokazanym na rysunku wrzecionie roboczym obrabiarki. PL