Wynalazek dotyczy elektrycznej maszyny ma¬ lej mocy, zwlaszcza silnika elektrycznego do golenia na sucho, przy którym w tarczy lozys¬ kowej umieszczone sa uchwyty szczotkowe dla plaskiego komutatora i szczotki sa dociskane w kierunku prostopadlym do powierzchni ko¬ mutatora za pomoca sprezyn, Wynalazek jest znamienny tym, ze szczotki w kierunku obrotu komutatora i odwrotnie do tego kierunku osadzone sa z obszernym luzem w uchwytach szczotkowych, na których dolnej stronie w kierunku obrotów komutatora prze¬ widziane sa wystajace do wewnatrz wystepy, które utrzymuja szczotki zdala od scianek uchwytu oraiz, ze moment wywierany nja szczotki przez obracanie sie komutatora jest przezwy¬ ciezany przez moment, wywierany na szczotki przez sprezyny.Przez wymienione srodki zostaje w pierwszym rzedzie zapewniane to, ze szczotka przylegaja stale plasko do powierzchni komutatora. Tole¬ rancje ksztaltu szczotek zostaja przez to latwo wyrównane. Równiez tolerancje uchwytów szczotkowych oraz dokladnosc montazu tarczy lozyskowej moga byc wskutek tego mniej sci¬ sle. Poza tym szczotki, wskutek tarcia o komu¬ tator sa przesuwane w kierunku obrotów tak, ze opieraja sie one o wystepy wystajace do wewnatrz otworu uchwytowego. Na skutek tego tarcia powstaje moment, przez co szczotka ma sklonnosc do przechylania sie do tylu, czemu przeciwdziala moment wprowadzony przez na¬ cisk sprezyny. W ten sposób zostaje zapewniony lepszy styk pomiedzy szczotka i komutatorem.Uwzgledniono jeszcze to, ze szczotka po tej stronie, przy której dzialka komutatora prze¬ rywa styk ze szczotka i wskutek iskrzenia pod¬ dawana jest wiekszemu zuzyciu, moze równiez byc korygowana przez nacisk sprezyny, ponie¬ waz szczotka moze sie przechylac równiez w przeciwnym kierunku wokól wystepu.Wynalazek jest blizej objaisniiony na podsta-wie przykladu, praedst&wioniego schematycznie na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia prze¬ krój, fig. 2—widok z góry, a fig. 3, 4 i 5 przed¬ stawia *r££ne (poldizenlaci»l(&ioitki.Na fig. 1 i 2 uwidoczniono czesc tarczy lozys¬ kowej 1, w której osadzona jest jedna ze szczo¬ tek 2. Uchwyt iszczotkowy 3 posiada duzy luz w kierunku 4 obrotów komutatora, skladajace¬ go sie z dzialek 5 i 6 osadzonych na tarczy 11 i 12 jest dokladnie wycentrowana w kierun- obrotów 4 zaopatrzony w wystajacy do wew¬ natrz wystep 8, który utrzymuje szczotke zdala od scianki 9. Wystep 8 jest najkorzystniej zao¬ kraglony tak, azeby szczotka mogila sie latwiej przechylac.Cylindryczna sprezyna 10 o punktach oparcia 11 i 12 jest dokladnie wycentrowana w kierun¬ ku strzalki 15 w zaglebieniu 13 tarczy lozysko¬ wej 1 i dociska szczotke do komutatora Za pomoca ramienia 18 poprzez szczelinie 19. Obra¬ cajacy ;sie komutator oddzialywuje para sil oznaczona przez 14 na szczotke 2. Poniewaz para sil 14 przezwycieza moment przeciwny 17, który jest wywierany na szczotke przez sprezyne, szczotka ustawia sie stale plasko na powierzchni komutatora.Punkt docisku 12 ramienia 18 sprezyny 10 polozony jest najkorzystniej na linii prostopa¬ dlej do powierzchni komutatora, przechodzacej przez srodek czynnej powierzchni 'szczotki, prze¬ sunietej w kierunku 4 obrotów komutatora tak, iz moment 17 jest wiekszy od p-ary sil 14.Przy zuzyciu szczotki punkt docisku 12 opisuje krzywa 20. Gdy szczotka jest praktycznie zuzyta, wtery ramie 21 dochodzi do zetkniecia sie z gór nym brzegiem wystepu 8, co na fig. 1 zazna¬ czone jest linia przerywana, tak, ze komutator nie moze byc nigdy uszkodzony przez sprezyne.Jak to jest widoczne z fig. 3 i 4 (przedstawio¬ ne w sposób przejaskrawiony), szczotka 2 usta¬ wia isie zawsze plasko na komutatorze 22, gdy tarcza lozyskowa osadzona jest ukosnie wzgle¬ dem komutatora.Wedlug fig. 4 punkt docisku 12 polozony jest na prawo od prostopadlej 23, jednak odpowie¬ dnio do zuzycia szczotki punkt docisku 12 przesuwa sie do miejsc po lewej stronie linii 23.Fig. 5 przedstawia, ze pomimo zuzycia szczo¬ tki na skutek wyladowan iskrowych po lewej stronie szczotki, szczotka ustawia sie nadal pla¬ sko na komutatorze. PL