PL43974B1 - - Google Patents

Description

Znane jest wytwarzanie tak zwanych wlókien Masa stopiona zlewa sie tworzac nic pelna, która detych lub wewnatrz pustych na podstawie ce- niczym sie nie rózni od nici przedzonych przez lulozy. Kanaliki powietrzne otrzymuje sio na normalne otwory przedne. cgól w ten sposób, ze emulguje sie powietrze w Wytwarzanlie ze stopionych mas nici ziawiera- roztworze przednym lub tez do roztworu przed- jacych kanaliki moze byc jednak przeprowadzo¬ nego dodaje sie substancji, które z chemikalia- ne za pomoca takich dysz przednych pod warun- mi kapieli przednej rozkladaja sie, wywiazujac kiem doprowadzenia do rurki wlozonej w otwór gaz. dyszy czynnika pod cisnieniem. Urzadzenia tego Proponowano równiez, np. przy wyrobie nici rodzaju sa jednak dosc skomplikowane, zwlasz- octanowych, stosowac w otworach dyszy przed- cza gdy maja sluzyc do wytwarzania kilku ka- nej rdzenie drazace, najkorzystniej w postaci nalików w jednej nici. ulozonych poosiowo drutów lub rurek umocowa- Równiez doprowadzenie czynnika pod cisnie- nych w czesci wejsciowej otworu dyszy w jej niem moze byc wyeliminowane wedlug innego poblizu. Taka konstrukcja otworów dysz nie znanego sposobu gdy mase stopiona wytlaeza sie spelnia zadania przy przedzeniu mas stopionych, przez otwory umieszczone na obwodzie kola. We- np. z poliamidów, poliestrów, polimoczników itd. dlug tego sposobu konieczne jest, aby otworydyazy, przednej byly umieszczone bardzo doklad¬ nie i równomiernie na kole, w przeciwnym razie nie jest zapewnione powstawafc^e prawidlowego kanalika lecz otrzymuje sie równiez masywna *i|ke z wcieciami.Stwierdzono, ze z syntetycznych liniowych wysokich polimerów, jak poliamidów, poliestrów itd., otrzymuje sie nici dete i podobne, pozba¬ wione wyzej omawianych wad, gdy stopiona mase przedzie sie przez dowolnie uksztaltowane szczelinowe otwory dysz, z których kazdy obej¬ muje rdzen o powierzchni przekroju wiekszej od kwadratu parokrotnej szerokosci szczeliny i kazdy jest przerwany na swoim obwodzie przy¬ najmniej w jednym miejscu na niewielkiej od¬ leglosci.Z posród wielu mozliwych ksztaltów takich szczelinowych otworów dyszy przedstawiono na rysunku (fig. 1 — 17) niektóre przyklady wyko¬ nania w powiekszeniu.* W przykladzie wedlug fig. 1 i 2 szczeliny ma¬ ja ksztalt luku o kacie mniejszym niz 360°C, a mianowicie 320° — 340°, lub ksztalt elipsy, kióra w jednym miejscu jest przerwana na niewiel¬ kiej odleglosci. Fig., 18 przedstawia ten sam otwór dyszy jak fig. 1 w widoku z góry, a fig. 19 — przekrój wzdluz linii A—B. Otwór dyszy wedlug ;fig. 19 moze byc zmieniony w ten spo¬ sób, ze luk kola szczeliny po stronie wylotu sto¬ pionej masy jest nieco mniejszy, anizeli na tyl¬ nej stronie dyszy, jak widac na fig. 21.Kolo lub elipsa moga byc równiez przerwane w kilku miejscach na niewielkiej odleglosci, tak ze powstaje Mika luków kola lub elipsy albo od¬ cinków, umieszczonych dokola rdzenia otworu dyszy, jak przedstawiono na fig. 3 — 6.Okreslenie kola lub elipsy w niniejszym opisie nie nalezy rozumiec w znaczeniu scisle matema¬ tycznym. Do tych pojec nalezy zaliczyc figury, których ksztalt jest zblizony do kola lub elipsy, jak równiez figury lamane, majace ksztalt czworoboku lub wieloboku lub w przyblizeniu tego rodzaju ksztalty albo nawet figury fantazyj¬ ne, o ile posiadaja przynajmniej jedna przerwe na niewielkiej odleglosci.Dzieki umieszczeniu szczelin dokola rdzenia tak, ze koniec kazdej szczeliny znajduje sie na¬ przeciwko podluznego boku sasiedniej szczeliny, która z kolei wystaje na zewnatrz na dlugosc i cwna co najmniej dwukrotnej szerokosci szcze¬ liny poza przeciwlegly koniec szczeliny sasied¬ niej, jak przedstawiono dla przykladu na fig. 7 — 10, otrzymuje sie uklady szczelinowe o jednej lub kilku przerwach, umozliwiajace przedzenie nici detych i podobnych, o przekroju profilowym.Ksztalt otwo-rów dysz sluzacych do wykony¬ wania sposobu wedlug wynalazku moze byc zmieniany rozmaicie, istotna cecha jednak bedzie zawsze to, ze jak widac ze wszystkich przedsta¬ wionych na rysunku otworów dysz, kazdy z nich obejmuje rdzen o powierzchni przekroju wiekszej od kwadratu^ co najmniej dwukrotnej szerokosci szczeliny, i ma przynajmniej jedna przerwe na niewielkiej odleglosci. Ta odleglosc powinna byc jednak dostatecznie duza, aby z przestrzeni ponizej dyszy przednej mogla przez nia wchodzic wystarczajaca ilosc powietrza do wytworzenia kanalika, jednak nie powinna byc na tyle duza, aby ponizej przerwy lub przerw w ukladzie szczelinowym masa mogla zlewac sie.Szerokosc szczeliny jest zalezna od srednicy przedzonych nici oraz od wielkosci kanalików jakie moga powstawac i moze byc wyznaczona droga prób. Szerokosc powinna byc co najmniej taka, aby stopiona masa mogla przechodzic bez przeszkód. Jak wynika z doswiadczen, szerokosc szczeliny powinna byc wieksza od 0,04 mm. Wiel¬ kosc przerwy wynosi okolo jednokrotnej do szesciokrotnej, d najkorzystniej — dwu do czte¬ rokrotnej szerokosci szczeliny. W przypadku otworów dysz do wytwarzania cienkich nitek szerokosci przerw wynosza 0,05 — 0,3 mm, a naj¬ korzystniej 0,1 — 0,2 mm.Gdy szczelinowy otwór dyszy obejmuje zam¬ kniety rdzen plytki dyszowej, powstaje produkt z jedynym kanalikiem. Gdy chodzi o otrzymanie kilku kanalików powietrznych w przekroju jed¬ nego produktu, to otwór dyszy na swym obwo¬ dzie powinien miec co najmniej tyle przerw, ile trzeba uz3'skac kanalików w danym produkcie, przy czym powstajace w ten sposób poszczegól¬ ne szczeliny sa polaczone ze soba przez szczeli¬ ne, która przerywa rdzen otworu dyszy otoczony przez szczeliny. Niektóre przyklady takiego wy¬ konania sa przedstawione na fig. 11 — 17. Szcze¬ liny polaczeniowe moga przecinac sie wzajemnie lub zbiegac sie gwiazdzisto. Do technicznego wy¬ konania otworów dysz mozna w kazdym razie polecic, aby szczeliny polaczeniowe, jak uwidocz¬ niono na fig. 14 — 16, nie byly ciagle na calej swej dlugosci, tak azeby otwór dyszy jako ca¬ losc wykazywal duza wytrzymalosc na cisnienie dzialajace na dysze przedna.Uklad szczelinowy wedlug £ig. 11 daje dwakanaliki w nici, wedlug fig. 12 — trzy, wedlug fig. 13 — cztery, wedlug fig. 14 — piec, wedlug fig. 15 i 16 — szesc i wedlug fig. 17 — cztery. Aby mógl powstawac kanalik, katy jakie tworza szczeliny polaczeniowe nie powinny byc w za¬ sadzie bardziej ostre niz 45°.: Przykladowo masa stopiona z polimeru e - aminokaprolaktamu o wzglednej lepkosci roz¬ tworu 2,35 i temperaturze 275° przy wydatku tloczenia 5 g/min, przy wyciaganiu 700 m we¬ dlug sposobu przedzenia rusztowego, jest prze- dzona przez otwory dysz wedlug fig. 1. Produkt rozciagniety przy stosunku rozciagania 3,5 posia¬ da kanalik, a przy Nm 437 samozryw 45,7 km, oraz obciazenie zrywajace 105 g. Produkty prze- dzone przez normalne otwory dysz i wskutek te¬ go nie posiadajace kanalików, charakteryzuja sie w tych samych warunkach przedzenia i wycia¬ gania przy Nm 445, samozrywem 46,9 km i obcia¬ zeniem zrywajacym okolo 105 g.Aby oddzialywac w pewnych granicach na lepkosc i temperature stopionej masy przednej korzystnie jest przedluzyc droge stopionej ma¬ sy od wejscia do dyszy az do wyjscia z otwo¬ ru dyszy przez wlaczenie kanalu posredniego.Przechodzac przez przedluzony kanal uzyskuje sie nieznaczne ochlodzenie formowanej masy przednej w porównaniu ze zwykla temperatura przedzenia. Jezeli jest potrzebne ochlodzenie lub ewentualne dodatkowe ogrzewanie, mozna cel ten ciagnac przez dmuchanie na zewnetrzna oslone banalu posredniego lub tez stosowac in¬ ne odpowiednie urzadzenie chlodnicze M grzewcze.Produkty wytworzone sposobem wedlug wyna¬ lazku posiadaja w przekroju jeden lub kilka prawidlowych kanalów. Wykazuja one wlasci¬ wosci charakterystyczne dla wlókien detych i nie tylko nadaja wyrobom wykonanym z tych wló¬ kien ciezar wlasciwy mniejszy od jednosci, lecz tkaniny z nich wykonane daja przyjemny cieply dotyk. Produkty takie pomimo zawartych w nich kanalików wykazuja jeszcze wysokie wskazniki wytrzymalosciowe. PL

Claims (11)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób przedzenia mas roztopionych z synte¬ tycznych wysokich polimerów, jak np. polia¬ midów, poliestrów itd., za pomoca dysz o otworach szczelinowych w celu uzyskania ni¬ ci wewnatrz pustych, znamienny tym, ze sto¬ piona mase przedzie sie przez szczeline lub dowolna kombinacje szczelin, posiadajaca na obwodzie co najmniej jeden niewielki odstep od drugiego konca szczeliny lub szczeliny sa¬ siedniej, przy czym szczelina ta lub grupa szczelin obejmuje plytke dyszy o powierzchni wiekszej od kwadratu podwójnej- szerokosci szczeliny.

2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze odstep od drugiego konca szczeliny lub odstep od szczeliny sasiedniej wynosi 0,05 — 0,3 mm, a najkorzystniej 0,1 — 0,2 mm.

3. Sposób wedlug zastrz. 1 lub 2, znamienny tym, ze stopiona mase przedzie sie przez szczeliny umieszczone na obwodzie kola lub elipsy w nieduzych wzajemnych odstepach.

4. Sposób wedlug zastrz. 1 — 3, znamienny tym, ze mase stopiona przedzie sie przez szczeli¬ ny posiadajace tyle przerw, ile ma byc ka¬ nalów w jednym przedzonym produkcie, a znajdujace sie na obwodzie kola lub elipsy poszczególne szczeliny sa polaczone ze soba szczelinami przecinajacymi rdzen plytki dy¬ szowej, nalezacej do otworu dyszowego. v

5. Sposób wedlug zastrz. 1 — 4, znamienny tym, ze szczeliny polaczeniowe przecinajace rdzen plytki dyszowej sa umieszczone wzgledem siebie pod katem wynoszacym ponad 45°.

6. Sposób wedlug zastrz. 1 — 5, znamienny tym, ze miedzy miejscem wejscia masy przedzo- nej do przewodu dyszy i wylotem dyszy jest umieszczony wydluzony kanal, który ewentu¬ alnie moze byc odmuchiwany z zewnatrz.

7. Sposób wedlug zastrz. 1 — 6, znamienny tym, ze stopiona mase przedzie sie przez otwory dyszowe, umieszczone na obwodzie wielobocz- nej geometrycznej figury, przypominajacej ksztaltem kolo lub elipse.

8. Sposób wedlug zastrz. 1 — 7, znamienny tym, ze stopiona mase przedzie sie przez szczeliny umieszczone dookola podstawy dyszy w ten sposób, ze jeden koniec kazdej szczeliny znaj¬ duje sie na przeciwko podluznego boku sa¬ siedniej szczeliny, która z kolei wystaje na zewnatrz poza ten koniec na dlugosc równa co najmniej dwukrotnej szerokosci szczeliny.

9. Sposób wedlug zastrz. 1 — 6, znamienny tym, ze stopiona mase przedzie sie przez szczelino- - 3 -we otwory dyszy, o ksztalcie prawie zam¬ knietego kola, przy czym szczeliny te przy wylocie dla stopionej masy maja przerwy zwezeaie. 10. Sposób wedlug zastrz* 1 — 6 i 9, znamienny tym, ze stopiona mase przedzie sie przez szczelinowe otwory dyszy, które maja ksztalt luku kola o kacie mniejszym od 360°, najko¬ rzystniej o kacie 320 — 330°. YEB Thiiringi senes Kunstfaserwerk „Wilhelm Pieck" Schwarza Zastepca: inz. Kazimierz Siennicki rzecznik patentowy Fig 1 fig.

10. Fig.

11. Fig. 12Do opisu patentowego nr 43974 <^ Fig 13 fig.n Fig 15 ^ J L c^^= Ftq.lt / / ^rOx )l Fig IB ab Fig H *tq.19 Fig 21 055. RSW „Prasa", Kielce PL