PL43425B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano dnia 31 sierpnia 1960 r.COJLc U\0o BIBLIOTEKA Urzedu Petentowegoi— Ifilsfciel Rzeczypospolitej Lodaiej POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 43425 Wytwórnia Sprzetu Komunikacyjnego *) Przedsiebiorstwo Panstwowe Wyodrebnione Wroclaw, Polska KI. 40 b,y Sr/0? Stop lozyskowy na osnowie aluminiowej Patent trwa od dnia 4 grudnia 1959 r.Dotychczas stosowane sa w przemysle jako stopy przeciwcierne glównie brazy cynowe i krzemowe o zawartosci 85 do 95% miedzi — reszte stanowi cyna lub krzem, pracujace przy duzych obciazeniach i srednich szybko¬ sciach albo stopy olowiu i antymonu z dodat¬ kiem cyny. Stopy aluminiowe, jako tworzywa do wyrobu czesci maszyn narazonych na tar¬ cie, sa juz znane, a ich glównymi skladnikami sa aluminium i miedz lub aluminium i krzem.Stopy te przy wystepowaniu wysokich napre¬ zen i silnego wytwarzania sie ciepla wykazu¬ ja ujemne wlasciwosci smarowania, a przy odlewaniu wydzielaja grube krysztaly pierwot¬ ne w postaci igiel, które ograniczaja zakres *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wspól¬ twórcami wynalazku sa mgr inz. Jan Rabel i inz. Eugeniusz Olko. zastosowania stopów jako tworzywa lozysko¬ wego.Przedmiotem wynalazku jest stop lozysko¬ wy AlSn7Ni2 na osnowie aluminiowej, nada¬ jacy sie w szczególnosci do wykonywania z niego lozysk slizgowych, pracujacych przy srednich obciazeniach i wykazujacy dobre wlasnosci odlewnicze. Stop posiada nastepujacy sklad chemiczny: cyny od 6,3 do 7,8%, niklu od 1,6 do 3,0%, miedzi od 1,0 do 1,4%, krze¬ mu od 0,3 do 0,6%, magnezu od 0,4 do 0,6% oraz zanieczyszczenia w postaci zelaza do 1,0%, cynku do 0,05% i manganu do 0,05%, reszte sto¬ pu stanowi aluminium.Stop wedlug wynalazku jest doskonalym materialem zastepczym dla babitpw i miek¬ kich »brazów. Jednostka objetosci tego stopu jest kilkakrotnie tansza od jednostki objeto¬ sci typowych stopów lozyskowych. W porów¬ naniu ze znanymi bezcynowymi stopami lozys¬ kowymi na osnowie aluminiowej ma lepszadocieralnosc, mniejszy wspólczynnik tarcia, mniejsze zuzycie i wieksza pewnosc pracy, co z nadmiarem rekompensuje jego nieco wyzsza od tych stopów cene.Wlasnosci stopu wedlug wynalazku sa na¬ stepujace: stop pracuje poprawnie przy obcia¬ zeniu mniejszym lub równym 150 kGm/cm2sek w zakresie szybkosci od 0,7 do 5 m/sek przy temperaturze pracy mniejszej lub równej 125°C. Sredni wspólczynnik tarcia a przy na¬ ciskach od 30 do 150 kG/cm2 wynosi okolo 0,004 przy tarciu pólplynnym oraz przy pracy na sucho okolo 0,2. Twardosc Hg wynosi okolo 50 kG/mm2, wytrzymalosc na rozerwanie Rr okolo 10 kG/mm2, wydluzenie wzgledne a5 oko¬ lo 3%. Zywotnosc lozysk, pracujacych przy pel¬ nym obciazeniu w warunkach tarcia pólplyn¬ nego, wynosi okolo 5000 godzin. Stop nadaje sie do wykonywania pelnych lozysk oraz do wylewania nim tulei lozyskowych. W przy¬ padku wylewania tulei lozyskowych nalezy wiazac stop z tuleja mechanicznie. Topienie i odlewanie stopu nie przedstawiaja wiekszych trudnosci. Podstawowy jego skladnik — alu¬ minium pozwala utrzymywac stosunkowo nis¬ ka temperature pieca przez caly czas topie¬ nia. Poszczególne skladniki stopu tworza ze soba roztwór staly, co wyklucza mozliwosc segregacji w czasie krzepniecia. Stop charakte¬ ryzuje sie malym skurczem liniowym, dobra lejnoscia i nie wykazuje sklonnosci do two¬ rzenia glebokich rzadzizn skurczowych pod nadlewem. Poza tym stop ten posiada dobra skrawalnosc. Stop w szczególnosci moze byc zastosowany w zastepstwie brazu na wykona¬ nie lozysk slizgowych do wysokocisnieniowych zebatych pomp olejowych.Na fig. 1 przedstawiony jest wykres granicz- 6+0 nych obciazen panewek ze stopu wedlug wy¬ nalazku. Krzywe graniczne odnosza sie do tem¬ peratury 80°C. Próbe przeprowadzono przy pierscieniowym smarowaniu olejem wrzecio¬ nowym. Temperatura otoczenia wynosila 20°C.Dla porównania na wykres naniesiono spraw¬ dzona w identycznych warunkach charaktery¬ styke brazu typu B10.Na fig. 2 przedstawiona jest twardosc stopu w zaleznosci od temperatury.Próbki stopu wedlug wynalazku, wytrawio¬ ne kwasem fluorowodorowym, uwidaczniaja w osnowie miekkich krysztalów ru stalego Al-Sn równomiernie rozlozone twar¬ de krysztaly nosne zwiazków miedzymetalicz¬ nych Al, Ni, Cu, Mg i Si. Powiekszenie 225- krotne wskazuje na miedzykrystaliczny uklad zwiazków miedzymetalicznych.Stop charakteryzuje sie jednolita budowa mikrostruktury na calej wysokosci odlewu walka. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Stop lozyskowy na osnowie aluminiowej, znamienny tym, ze posiada nastepujacy sklad chemiczny: cyny od 6,3 do 7,8%, niklu od 1,6 do 3,0%, miedzi od 1,0 do 1,4%, krzemu od 0,3 do 0,6%, magnezu od 0,4 do 0,6% oraz zanie¬ czyszczenia w postaci zelaza do 1,0%, cynku do 0,05% i manganu do 0,057o, reszte stopu stanowi aluminium, przy czym twardosc stopu wynosi okolo 50 kG/mm2. Wytwórnia Sprzetu Komunikacyjnego Przedsiebiorstwo Panstwowe Wyodrebnione He fe/mm'] 60\ 50- W 30 0 20 W 60 GO €0 GO W £0 190 200 [kG/bn*] Fi9 i 20 <€ 60 80 €0 120 W 160 W 200 t FtgZ W7Ór jednoraz. Stól. Zakl. Graf. - WG. Zam. 789, IU0 egz., A] pism., ki. III. PL