PL43375B1 - - Google Patents

Description

Wynalazek dotyczy generatorów do wytwa¬ rzania impulsów o przebiegu w ksztalcie zebów pily, szczególnie w dzielnikach czestotliwosci w elektronowych instrumentach muzycznych.Od takich generatorów samodlawnych zada sie, aby wytwarzaly impulsy napiecia pilo- ksztaltnego o niezmiennym ksztalcie w duzym zakresie czestotliwosci (od 50 do 5000 Hz) przy mozliwie malym nakladzie srodków budowy ukladu, przy dobrej synchronizacji przez impul¬ sy dowolnego ksztaltu 1 w dowolnej zaleznosci.Znane sa juz rózne wykonania generatorów samodlawnych do wytwarzania impulsów o przebiegu w ksztalcie zebów pily. Pracuja one w ogólnosci jako samodlawne uklady oscylatorowe z pojedyncza lampa elektronowa, która oddzialowuje na równolegle lub w sze¬ reg wlaczony kondensator jako wylacznik tak, ze kondensator ten okresowo jest ladowany, wzgledm*e rozladowany. Przy czym czestotli¬ wosc ladowania i rozladowywania jest prze¬ ciwnie zalezna od stalej czasowej czlonu RC, która tworzy kondensator z równolegle przy¬ laczonym opornikiem.W znanym generatorze samodlawnym, który pracuje wedlug tej zasady, katoda lampy jest przylaczona do potencjalu masy poprzez opor¬ nik. Siatka sterujaca jest polaczona z jednym koncem uzwojenia dlawika, natomiast drugi koniec uzwojen dlawika jest równiez przy¬ laczony do masy. Nastepnie miedzy katoda i odczepem dlawika jest wlaczony kondensa¬ tor. Anoda jest przylaczona do zródla napiecia anodowego poprzez opornik lub inny dlawik, który z poprzednim jest na stale sprzezony.Sposób dzialania tego ukladu - polega na okreslonym ladowaniu kondensatora i jego rozladowaniu przez opornik, który przylaczo¬ ny jest do dlawika miedzy jego odczepem a masa równolegle- do dlawika. Lampka elek¬ tronowa podczas okresu ladowania kondensa¬ tora pracuje jako oscyltor w ukladzie anodo¬ wym, podczas gdy blokowanie lampy w okre¬ sie wyladowania kondensatora nastepuje wukladzie siatkowym. Niekorzystnym jest w. tym ukladzie to, ze elektrody lampy prze¬ wodza impulsy napiecia tak, ze wystepuje wsteczne oddzialywanie na uklad synchroni¬ zujacy. Ta okolicznosc wywiera wplyw przy uzyciu ukladu w dzielnikach czestotliwosci elektronicznych instrumentów muzycznych, na skutek niepozadanego znacznego opóznienia podharmonicznych impulsów napiecia, na sto¬ pien przelaczania synchronizacji.Oprócz tego niekorzystnym jest to, ze przy synchronizacji do elektrod juz przewodzacych impulsy piloksztaltne nalezy przylozyc napiecie impulsów synchronizujacych o wartosci beda¬ cej przynajmniej wysokoscia tych pilekszialt- nych impulsów, wzglednie o Wartosci wiekszej, aby zagwarantowac prawidlowa synchroniza¬ cje.W ukladzie urzadzenia wedlug wynalazku wad tych unika sie dlatego, ze lampa elek¬ tronowa podczas ladowania kondensatora pra¬ cuje Jako oscylator w ukladzie siatkowym, w którym siatka przylaczona jest bezposrednio do masy, do której doplywa nie tylko napiecie stale, lecz takze i zmienne, natomiast tran¬ sformator wlaczony jest w obwód anodowy lampy elektronowej. Kondensator laduje sie powoli poprzez opornik katodowy, podczas gdy szybkie rozladowanie jego nastepuje po¬ przez opornosc wewnetrzna lampy elektrono¬ wej.Na rysunku uwidoczniony jest przyklad wy¬ konania ukladu wedlug wynalazku.Katoda lampy elektronowej i jest pn,yla- czona do potencjalu masy poprzez opornik 2, podczas gdy siatka sterujaca jest przylaczona bezposrednio do potencjalu misy. Anoda lampy elektronowej i jest przylaczona poprzez uzwojenia transformatora 4 do zródla napiecia anodowego. Miedzy odczepem uzwojenia transiotmstfdra 4 i katoda lampy 1 wlaczony jest kondensator i Sposób dzialania ukladu wedlug wynalazku jest nastepujacy: Kondensator 3 po przylozeniu napiecia ro¬ boczego zostanie naladowany poprzez opornik 2 i czejó uzwojenia 6 transformatora 4, czas ladowania zalezny jest od stalej czasowej czlonu RC, zlozonego z opornik* 2 i konden¬ satora l Prad, który laduje kondensator 3, przeplywajacy przez opornik 2 wytwara na tym oporniku dodatni w stosunku do masy spadek napiecia. Siatka czynna przylaczona jest do masy, wywoluje to wzrost potencjalu proporcjonalny do spadku napiecia na oporni¬ ku 2, a wiec dodatni w stosunku do potencja¬ lu masy potencjal katody lampy 1, który cal¬ kowicie blokuje prad anodowy. Ze wzrostem ladowania kondensatora 3 maleje prad lado¬ wania przeplywajacy przez opornik 2, co po¬ woduje takze opadanie do odpowiednio malej wartosci dodatniego w stosunku do potencjalu masy potencjalu katody lampy 1. Po osiagnie¬ ciu tej wartosci uklad rozpocznie pracowac jako oscylator w ukladzie siatkowym. Czesto¬ tliwosc wytworzonych przy tym drgan jest Zalezna od rezonansu wlasciwego calkowitego Uzwojenia transformatora 4. Lampa elektrono¬ wa 2 jest przylaczona równolegle do konden¬ satora 3, który Uprzednio naladowany zosta¬ nie, teraz gwaltownie rozladowany, poniewaz Opornosc wewnetrzna lampy elektronowej 1 jest mala na skutek niskiego dodatniego po¬ tencjalu katody w stosunku do potencjalu ma¬ sy. Po rozladowaniu kondensatora 3, prad anodowy lampy elektronowej 1 zacznie prze¬ plywac przez opornik 2. Na skutek tego do¬ datni w stosunku do potencjalu masy, poten- zjal katody lampy elektronowej 1 wzrasta nagle, a prad anodowy wskutek ponownego wzrostu opornosci wewnetrznej lampy elektro¬ nowej 1 maleje do znikomej czesci poprzed¬ niej wartosci tak, ze kondensator 3 moze byc ponownie naladowany. Teraz dodatni w sto¬ sunku do potencjalu masy potencjal katody lampy elektronowej podwyzsza sie na skutek przeplywania przez opornik 2 pradu ladujace¬ go kondensator, do wartosci maksymalnej..Lampa elektronowa 1 zostanie zablokowana, prad anodowy przestaje plynac, a wytwarzane w ukladzie siatkowym drgania zanikaja. Na¬ stepnie dodatni w stosunku do potencjalu ma¬ sy potencjal katody maleje ze waranem lado¬ wania kondensatora 3 przez prad ladowania plynacy przez opornik 2 i proces rozpoczyna sie ponownie, Korzystnym jest, aby opornik 2 wykonac jako opornik regulowany, aby mozna zmie¬ niac czestosc impulsów ptfoksztaftnych. Mozli¬ wym jest równiez uzycie opornika sterowane¬ go za pomoca napiecia pomocniczego. Wartosc opornika 2 moze byfc czesciowo lub w calosci, zalezna od pradu lub napiecia. W miejsce lampy elektronowej moze by* umieszczony transformator. Kilka generatorów samofllaw- nyeft wedlug wpnaiazku mozna zastosowac w ukladzie kaskadowym Jako zsynchronteowany uklad dzielnika czestotliwosd, który t powo¬ dzeniem moze byfc uzyty Jako generator tt%- stotllwoscrw elektronicznym instrumencie mu¬ zycznym, Generator samodlawny inozt feycuzyty takze w innych przypadkach, w których uzywane sa Impulsy piloksztaltne, na przy¬ klad jako napiecie odchylajace w lampach oscyloskopowych. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Generator samodlawny do wytwarzania impulsów o przebiegu w ksztalcie zebów pily, w szczególnosci dla dzielnika czestotliwosci elektronowych instrumentów muzycznych, pracujacy jako samodlawny uklad oscylujacy z pojedyncza lampa elektronowa, w której do siatki czynnej przylozone jest napiecie stale, a do katody poprzez opornik potencjal masy, natomiast impulsy piloksztaltne dodatnie wzgle¬ dem potencjalu masy sa pobierane z opornika w miare okresowego ladowania kondensatora, który wlaczony jest miedzy katode i odczep transformatora, znamienny tym, ze lampa elektronowa podczas rozladowania kondensato¬ ra pracuje w siatkowym ukladzie oscyluja¬ cym, w którym siatka jest przylaczona bezpo¬ srednio do masy i do której doplywa nie tylko napiecie stale, lecz takze i zmienne oraz ze transformator jest wlaczony w obwód anodo¬ wy. VEB Blechblas-und Signal- i nstrumentenf abrik Zastepca: dr Andrzej Au rzecznik patentowy Q Ó + 5\ Wzór jednoraz. Stól. Zakl. Graf. - WG. Zam. 789, 100 egz., Al pism., ki. III. PL