Opublikowano dnia 20 pazdziernika 1959 r. # 4l BIBLIOTEKA; u.-- ::,iJ POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 42413 Centralne Biuro Konstrukcji Maszyno- ych*) Przedsiebiorstwo Panstwowe Bytom, Polska 1«. 50 bj 2 Mtcp F0 Pompa wirowa samozasysajqca Patent trwa od dnia 20 grudnia 1958 r.Wynalazek niniejszy dotyczy pompy wiro¬ wej z wylaczalna praca stopnia samozasysa- jacego. W dotychczas produkowanych pompach wirowych wirnik stopnia samozasysajacego byl zaklinowany na wspólnym wale z wirnikiem roboczym pompy. Przy takim rozwiazaniu wir¬ nik stopnia samozasysajacego pozostaje niepo¬ trzebnie w ruchu juz po zassaniu czynnika pompowego.Powoduje to znaczne obnizenie sprawnosci, a tym samym wieksze zuzycie mocy napedo¬ wej; ponadto nastepuje niepotrzebne zuzywanie sie wspólpracujacych czesci stopnia samozasy¬ sajacego. Konstrukcja taka uniemozliwia rów¬ niez zastosowanie stopnia samozasysajacego do pomp o duzej liczbie obrotów.W pompie wirowej wedlug wynalazku mozna wylaczac prace stopnia samozasysajacego bez¬ posrednio po zassaniu czynnika przez pompe, *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest mgr inz. Jan Faron. co daje duze oszczednosci mocy napedowej.W tym przypadku stopien zasysajacy pracuje tylko w okresie zasysania czynnika pompowa¬ nego. Wymagana moc silnika stosowanego do napedu pompy wedlug wynalazku bedzie mniej¬ sza, a tym samym zmniejszy sie jego ciezar.Zastosowanie wylaczalnosci napedu stopnia samozasysajacego pozwala równiez na kon¬ strukcje pomp o dowolnie duzej liczbie obro¬ tów, gdyz po zassaniu czynnika pompowanego, wylaczony stopien samozasysajacy nie przy¬ czynia sie do zbytecznego zuzycia mocy na¬ pedowej.W konstrukcji pompy wedlug wynalazku sto¬ pien samozasysajacy stanowi oddzielny zespól, który nawet w czasie pracy pompy moze byc wyjmowany wzglednie remontowany. Ma to duze znaczenie z uwagi na szybkie zuzywanie sie elementów stopnia samozasysajacego.Konstrukcja pompy wirowej zostala uwidocz¬ niona na rysunku, na którym fig. 1 przedsta¬ wia rzut boczny pompy z wmontowanym stop-niem samozasysajacym, fig. 2 — fragment wi¬ doku z tylu pompy w miejscu wmontowania stopnia samozasysajacego oraz jego podlaczenie do rurociagu ssacego pompy, a na fig. 3 — roz¬ wiazanie konstrukcyjne stopnia zasysajacego w przekroju osiowym.W pompie wedlug wynalazku wirnik 7 stop¬ nia samozasysajacego (fig. 3) jest osadzony na oddzielnym walku 6, otrzymujacym naped z wa- lu^i&ównego 5 pompy przez pare stozkowych kól Cier|iych 3 i 4. Walek 6 jest ulozyskowany WJdwóch lozyskach umieszczonych w obudowie stopnia. Konieczny do pracy przekladni ciernej wzajemny docisk stozkowych kól ciernych uzys¬ kuje sie za pomoca sprezyny 2. Stopien samoza- sysajacy wraz z napedzanym kolem stozkowym 3 stanowi wiec oddzielny zespól, umieszczony na podstawie silnika pompy. Prostopadle do osi stopnia samozasysajacego, w plaszczyznie poziomej przechodzacej przez jego os, osadzony jest drazek 11 wraz z umieszczona na nim para mimosrodów 10 i dzwignia 1. Przez obrót dzwigni 1 uzyskuje sie wlaczenie lub wyla¬ czenie z pracy stopnia samozasysajacego.Po uruchomieniu silnika pompy nalezy dzwig¬ nie 1 obrócic o 90° z polozenia pionowego I do polozenia poziomego 7/ (fig. 1). Spowoduje to zwolnienie sprezyny, która docisnie nape¬ dzane kolo stozkowe 3 do napedzajacego kola stozkowego 4, zaklinowanego na wale gjównym 5 pompy. W wyniku tego naped zostanie prze¬ niesiony z walu glównego 5 pompy na wal 6 stopnia samozasysajacego, na którym zaklino¬ wany jest wirnik 7. Od tej chwili zaczyna sie praca stopnia samozasysajacego, polegajaca na wysysaniu powietrza z rurociagu ssawnego pom¬ py przewodem 8. Z chwila calkowitego zassania cieczy przez pompe, poprzez przewód tloczny 9 stopnia samozasysajacego zacznie wyplywac pompowana ciecz. Oznacza to, ze wirnik robo¬ czy pompy zaczal juz swa normalna prace i mozna otworzyc zawór na przewodzie tlocz¬ nym pompy.Po otwarciu zaworu tlocznego i ustabilizo¬ waniu sie pracy pompy wylacza sie stopien samozasysajacy, jako zbedny dla dalszego jej dzialania. Dokonuje sie to przez obrót dzwig¬ ni 1 z polozenia poziomego II do polozenia pio¬ nowego /.Nastapi wówczas odsuniecie napedzanego ko¬ la stozkowego 3 od napedzajacego kola 4 za pomoca pary mimosrodów 10, osadzonych ra¬ zem z dzwignia 1 na wspólnym drazku 11. PL