Pierwszenstwo: 16 marca 1956 r. (Niemiecka Republika Federalna).Znane sa zbiorniki do prózniowej obróbki me¬ tali, w szczególnosci zelaza i stali, w których metal jest odgazowywany w strumieniu ciaglym lub okresowym. W tych urzadzeniach, zaopatrzo¬ nych w gazoszczelna oslone z blachy stalowej, zdarzaja sie czesto w poblizu otworów doplywo¬ wych i przeplywowych nieszczelnosci, zaklócajace pewnosc ruchu urzadzenia prózniowego. Dotyczy to w szczególnosci zbiorników prózniowych, z, któ¬ rych dna wystaje w dól rurowy króciec, wykona¬ ny z oslony stalowej, wylozonej od wewnatrz materialem ogniotrwalym.Swobodny koniec krócca zanurzony do odga¬ zowywanego metalu jest zazwyczaj osloniety od zewnatrz ogniotrwalym narzadem pierscienio¬ wym. Mimo to wlasnie w tym miejscu krócca próznia jest najwiecej zagrozona przez nieszczel¬ nosci. W zbiornikach prózniowych, przez które metal jest przelewany z naczynia znajdujacego sie ponad zbiornikiem i poddawany przy tym idzialaniu prózni, zagrozony obszar znajduje sie nie tylko na koncu krócca rurowego, wystajace¬ go z dna naczynia, lecz takze w obszarze otworu, fcrzez który metal doplywa do naczynia próznio¬ wego.Przedmiotem wynalazku jest bezwzglednie pewnie dzialajace uszczelnienie otwprów doply¬ wowych i przeplywowych zbiorników do obróbki ^prózniowej metali. Jest ono wykonane w ten spo¬ sób, ze do wyprawy ogniotrwalej, znajdujacej sie w poblizu otworów doplywowych i przeply-* wowych, sa wlaczone warstwy metalowe.Waratwy te sa na jednym koncu polaczone szczelnie z oslona zbiornika lub jego krócca prze¬ plywowego i w tym miejscu chlodzone. Swobodny koniec warstw natomiast znajduje sie w poblizu roztopionego metalu, gdzie ulega roztopieniu na tyle, na ile pozwala chlodzenie czynne na dtrugim koncu warstwy. Dzieki temu powstaje roztopione 1 tym samym bezwzglednie szczelne na próznie Uszczelnienie. Uszczelnienie wedlug wynalazku znajdujacego sie w poblizu otworów doplywo¬ wych i przeplywowych i wykonane z warstw me¬ talowych, ma wiec jako zadanie stopienie sie nakoncu stykajacym sie z.^roztopionym metalem i zapobieganie przesaczaniu sie gazów przez roz¬ topiony material pod wplywem róznicy cisnien, panujaca w tym miejscu i atmosferycznym.Warsfrwy metalowe wpuszczone do ogniotrwa¬ lego tworzywa otworów doplywowych i przeply¬ wowych zbiornika prózniowego sa wykonane najlepiej z metalu poddawanego obróbce próznio¬ wej.Na rysunku przedstawiono Uszczelnienie wed¬ lug wynalazku oraz jego zastosowanie w kilku przykladach wykonania. Fig. 1 przedstawia prze¬ krój pionowy stalego zbiornika prózniowego, któ¬ ry jest napelniany i oprózniany przez podnoszenie i opuszczanie kadzi z metalem, fig. 2 — w po- dzialce powiekszonej przekrój rurowego krócca dennego zbiornika prózniowego przedstawionego na fig. 1, fig 3 -r przekrój pionowy stalego zbior¬ nika prózniowego, w którym metal jest poddawa¬ ny dzialaniu prózni przy przeprowadzaniu go ciaglym strumieniem, fig. 4 — przekrój w powie¬ kszonej podzialce czesci doplywowej zbiornika ^przedstawionego na fig. 3, a fig. 5 — przekrój w powiekszonej podizialce rurowego krócca den¬ nego zbiornika prózniowego, przedstawionego na lig. 3.- Urzadzenie prózniowe, przedstawione schema¬ tycznie w przekroju pionowym na fig. 1, sklada sie ze stalego zbiornika prózniowego /, umieszczo¬ nego na pomoscie B i przylaczonego do pompy [prózniowej P oraz posiadajacego ogniotrwala okladzine 2, oslonieta szczelnie oslona metalowa 3, Oprózniana komora 4 zbiornika moze byc sto¬ sunkowo mala.Dno zbiornika prózniowego / posiada króciec rurowy 5, którego dolny koniec jest zanurzoiiy do roztopionego metalu S, znajdujacego sie w ka¬ dzi 6. Przez podnoszenie i opuszczanie kadzi sto¬ jacej na uruchamianym hydraulicznie pomoscie 7 wózka 8 sa wprowadzane kolejno poszczególne feorcje roztopionego metalu S do zbiornika próz¬ niowego /, przy czym metal wassany do zbiornika / zostaje odrazu z niego spuszczany. Taki sposób odgazowywania prózniowego metali jest przed¬ miotem patentu nr 85479.Na fig. 2 przedstawiono w powiekszonej po- dzialce uszczelnienie wedlug wynalazku rurowe¬ go krócca dennego 5 zbiornika prózniowego /.Króciec rurowy 5 dna zbiornika prózniowego / posiada blaszana oslone rurowa 9, która jest przy¬ laczona szczelnie na próznie do oslony 3 zbiorni¬ ka, z zewnatrz jest zaopatrzona w ogniotrwala wyprawe 10. Zewnetrzny koniec krócca,zanurzony do odgazowywanego metalu S, jest otoczony rów¬ niez z zewnatrz narzadem pierscieniowym //, wykonanym z masy ogniotrwalej. Miedzy dwie¬ ma okladznami 10 i 11 znajduje sie oslona 9 z bla¬ chy stalowej, na która jest nasuniete pierscienio¬ we uszczelnienie 12. Jeden koniec tego uszczel¬ nienia jest przylaczony w sposób szczelny na próznie do chlodnicy 13, obejmujacej pierscienio¬ wo oslone 9 krócca 5.Gdy zewnetrzny koniec krócca rurowego 5, osloniety ogniotrwala okladzina 11, zostanie za¬ nurzony do odgazowywanego metalu np. do ka¬ pieli zelaznej, to n£ stronie czolowej krócca ruro¬ wego stapia sie czesc 14 oslony 9 oraz otaczajacej ja warstwy posredniej 12 i to w takim stopniu, na ile pozwala chlodnica 13 otaczajaca oslona, blaszana 9 krócca. Roztopiony metal znajdujacy sie w przestrzeni pierscieniowej 14 z cala pewno¬ scia nie pozwala na przenikanie powietrza pod Cisnieniem atmosferycznym miedzy oslona bla¬ szana 9 i ogniotrwala okladzina 10 krócca ruro- toego 5.Oslona krócca rurowego 5, podlegajaca uszczel¬ nieniu, jest wykonana najlepiej z ogniotrwalej zbitej masy, uzbrojonej wkladkami metalowymi, przylaczonymi do oslony np. krócca 5. Dla zbro¬ jenia zewnetrznej okladziny pierscieniowej 11 mozna zastosowac np. palaki 15 z drutu zelaznego przyispawane do oslony rurowej 9 lub jej chlod¬ nicy 13. Do ogniotrwalej wykladziny wewnetrznej 'krócca moga byc wpuszczone krótkie prety 16 polaczone jednym koncem równiez z oslona 9.'Zamiast prostych pretów nadaja sie równiez na 'zbrojenie prety o przekroju teowym. Zbrojenia otrzymuja zwartosc ubitej masy i przyczyniaja sie równiez do lepszego chlodzenia okladziny.Na fig. 3 przedstawiono w przekroju pionowym 'zbiornik prózniowy U sluzacy do odlgazowywania przeplywowego 'metalu. Na tym zbiorniku znaj¬ duje sie kadz 17, której oslona 18 jest polaczona przez spawanie w sposób szczelny na próznie *z oslona 3 zbiornika prózniowego. Roztopiony metal S podlegajacy odgazólwywamiu doprowadza •sie przez wlew 19, znajdujacy sie w dnie kadzi 17, i przez polaczony z nim kanal doplywowy 20 do 'komory roboczej 4 zbiornika prózniowego. Z ko- hiory 4 metal przeplywa przez króciec rurowy 21 dna zbiornika do kadzi 22 luib formy odlewczej.W opisanym wyzej urzadzeniu otwory doply¬ wowe i przeplywowe znajduja sie w poblizu otworu dennego 19 kadzi 17 i na koncu krócca 21.Otwory te maja uszczelnienie wedlug wynalazku wykonane w sposób nastepujacy. -2—trPO£ 'jn--c£3".o n-3jsq us:qo vG i .?hA Na fig. 4 przedstawiono w powiekszonej po¬ bialce polaczenie kadzi 17 ze zbiornikiem próz¬ niowym /, na którym jest ona umieszczona.Warstewke metalowa zapewniajaca uszczelnie¬ nie stanowi tutaj narzad 23 w postaci stozka scie¬ tego, którego wieksza podstawa 24 jest przyspa- wana w sposób szczelny na powietrze do oslony 3 zbiornika prózniowego. Swobodny koniec 25 na¬ rzadów w ksztalcie stozka scietego i posiadaia- cy mniejszy przekrój przechodzi przez wykladzi¬ ne ogniotrwala 26 kadzi i wchodzi do jej wnetrza.Na obszarze wiekszej podstawy polaczonej szczel¬ nie z oslona zbiornika prózniowego, zbiornik po¬ sredni jest chlodzony od zewnatrz za pomoca przewodu pierscieniowego 27. Otwór odplywowy 19 kadzi 17 znajdujacy sie w narzadzie uszczel¬ niajacym 23 wykonanym w ksztalcie stozka scie¬ tego jest otoczony dobra ogniotrwala masa wlo¬ zona lub ubita do narzadu uszczelniajacego 23 w ksztalcie stozka scietego.Wlew jest uszczelniony na próznie za pomoca otaczajacej go uszczelki w ksztalcie stozka scie¬ tego w ten sposób, ze swobodny koniec 25, siega¬ jacy do kadzi 17 zostaje stopiony na obwodzie iprzez metal w takim stopniu, w jakim pozwala chlodnica 27. W ten sposób otwór odplywowy jest stale otoczony roztopionym metalem.Na fig. 5 przedstawiono uszczelnienie krócca rurowego 21 zbiornika przedstawionego na fig. 3, w którym meital jest poddawany obróbce próz¬ niowej w ciaglym strumieniu.Króciec rurowy 21 i tu równiez jest wykonany •z oslony metalowej 29 wylozonej od wewnatrz rnasa ogniotrwala 30. W tym przypadku króciec powinien byc tak dlugi, aby znajdujacy sie w nim slupek metalu zapewnial wyrównanie cisnienia miedzy atmosfera i komora uzytkowa 4 zbiornika prózniowego /. Uszczelnienie krócca stanowi me¬ talowa tarcza pierscieniowa 31, umieszczona w dolnej czesci 32 wykladziny ogniotrwalej.Przekrój otworu wylotowego krócca zmniejsza sie pod ta tarcza w takim stopniu, ze lezacy ponad nim przekrój jest stale napelniony metalem i w tym miejscu cisnienie panujace w metalu jest co najmniej tak duze, jak cisnienie atmosferyczne.Na obwodzie zewnetrznym tarcza pierscieniowa 31 jest przyspawana do oslony 29 krócca rurowe¬ go 21, natomiast obwód wewnetrzny pozostaje w scislym zmilknieciu z wyplywajacym metalem.Chlodnica pierscieniowa 33 otacza polaczenie tar¬ czy uszczelniajacej i oslony 29. Dolna czesc 32 ogniotrwalej wykladziny krócca rurowego jest 'wykonana najlepiej tak, zeby mozna bylo ja lat¬ wo wymienic. PL