RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 40764 KI. 21 g, 3S Stanislaw Htedki Milanówek, Polska Indukcyjny regulator do zmiany barwy swiatla Patent trwa od dnia & czerwca, 1956 r.Nowoczesna technika scenograficzna usunela niemal zupelnie ze sceny teatralnej dekoracje malowane barwami naturalnymi, wprowadzajac na ich miejsce dekoracje brylowe pokryte farba jasno lub ciemno szara, która przy oswietleniu swiatlem o odpowiedniej barwie nabiera pelnych efektów naturalnych. Tfechnika ta wymaga apa¬ ratury oswietleniowej dysponujacej pelna gama barw o mozliwie prostym i niezawodnym syste¬ mie wybiorczym, opartym na mozliwie naj¬ mniejszej liczbie manipulatoriów.Dotychczasowy postep techniki oswietleniowej zredukowal liczbe barw filtrów w scenicznej aparaturze oswietleniowej z dwunastu do czte¬ rech (rzadziej trzech) opierajac sie na znanej zasadzie mieszania barw. Niemniej osiagniecie zadanej barwy za pomoca urzadzen o czterech wzglednie trzech manipulatorach przedstawia powazne trudnosci, szczególnie przy obsludze technicznej malokwalifikowanej i nie posiadaja¬ cej odpowiednich wrodzonych zdolnosci.W celu usuniecia wyzej wymienionych trud¬ nosci wedlug wynalazku opracowany zostal re¬ gulator, za pomoca którego w ekonomiczny spo¬ sób uzyskuje sie swiatlo o dowolnej barwie z ze¬ spolu lamp o czterech barwach.Regulator przeznaczony jest wylacznie do czie- roterwnyeh lamp scenicanych i posiada tylko jeden manipulator i jedna skale barw swiatla, ftegulator pozwala na plynna zmiane, barwy swietta w zakresie widzialnego widma slonecz¬ nego i w jego ukladzie.Natezenie swiatla (sumaryczny strumien swietlny) lampy czterobarwnej przy wybieraniu dowolnej barwy za pomoca regulatora potooetaje bez zmiany, lub zmienia sie w stosunkowo nie^ duzych granicach. Na rysunku fig. 1 przedsta¬ wia schemat elektryczny regulatora wedlug wy¬ nalazku, a fig; % — wykres uzyskanej barowy swiatla w zaleznosci od kata obrotu manipu¬ latora.Istotna czescia regulatora wedlug wynalazku jest transformator regulacyjny (fig. 1) o rdzeniu pierscieniowym, którego uzwojenie pierwotne obliczone jest na 3T°/o mocy zainstalowanej we wspólpracujacej z nim czterobarwnej lampjie scenicznej. Uzwojenie wtórne tego transforma¬ tora sklada sie z dwóch galezi równoleglychz' i z" o wspólnych koncówkach Lx i L2,r*do których przylaczone sa odpowiednio poprzez sterowane przez ramie suwaka regulacyjnego przelaczniki Pi i.P2 zarówki A, B, C i D lampy czterobarwnej, uzbrojone w filtry barwne. Jedna z galezi uzwojenia wtórnego transformatora jest nawinieta prawoskretnie, a druga lewoskretnie.Po zaczepach tego uzwojenia slizga sie suwak E w postaci krazka weglowego, przylaczony za posrednictwem opornika redukcyjnego K do szyny zerowej 0. W polozeniu uwidocznionym na fig. 1 zarówki B i C sa zasilane z galezi z" uzwojenia wtórnego, przy czym zarówka B jest zasilona napieciem proporcjonalnym do odcinka ELf uzwojenia V zarówka C zas — napieciem proporcjonalnym do odcinka ELi tego uzwojenia.Wielkosc opornika R jest tak dobrana, ze w po¬ lozeniach Li i L2 suwaka E opornik przyjmuje na siebie spadek napiecia 60V, natomiast w stre¬ fach posrednich powoduje dodatkowy przeplyw pradu droga L{BCLtt który pokonuje martwa strefe rozgrzewania zarówek (w granicach pro¬ mieni podczerwonych), powodujac to, ze sku¬ teczne natezenie swiatla kazdej z zarówek jest niemal proporcjonalne do napiecia odpowied¬ niego odcinka uzwojenia zasilajacego, c6 daje moznosc uzyskania regulacji barwy strumienia swietlnego w sposób plynny.Przebieg regulacji calego zespolu opisano po¬ nizej.Przy przejsciu suwaka E od punktu Li do punktu L2 po zaczepach uzwojenia z" nastepuje stopniowe wygaszanie zarówki B a zapalanie zarówki C. W punkcie L* ramie suwaka E prze¬ lacza przelacznik P2, który wylacza zarówke B wlaczajac na jej miejsce zarówke O. Przy przej¬ sciu suwaka od punktu L2 do punktu Lt po uzwojeniu z2' nastepuje wygaszanie stopniowe zarówki C a zapalanie zarówki O. W punkcie Lt zarówka C zostaje wylaczona z obwodu a na jej miejsce zostaje wlaczona zarówka A. Przy przejsciu suwaka E z punktu Li do L* zostaje stopniowo wygaszana zarówka D a zapalana za¬ rówka A. W punkcie L2 zostaje wylaczona za¬ rówka D a wlaczona na jej miejsce zarówka B.Nastepnie przy przejsciu suwaka E z punktu LL do Lj zostaje stopniowo wygaszana zarówka A a zapalana zarówka B. I na koniec w punkcie L j zostaje wylaczona zarówka A a na jej miejsce wlaczona zarówka C Przy obracaniu suwaka dalej w tym samym kierunku opisany cykl powtarza sie, powodujac plynna zmiane barwy sumarycznego strumienia swietlnego wyzej opisanego zespolu, scisle wed¬ lug fig. 2 przy udziale jednoczesnym nie wiecej niz dwóch zarówek. PL