Opublikowano dnia 14 sierpnia 1958 r.PATfty ii l_* i _j i_ ; ^ Urzedu i •,,,.v,, % 0% POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 40748 KI. 21 c, 29 Jan Tarnowski Warszawa, Polska Lqcznilc lub gniazdo wtyczkowe w oslonie bakelitowej lub z innef masy Izolacyjnej ze sworzniami do montowania blaszek stykowych Patent trwa od dnia 9 maja 1957 r.Stasowane obecnie w instalacjach elektrycznych domowych laczniki i gniazda wtyczkowe sklada¬ ja sie z duzej liczby poszczególnych czesci, czesto przekraczajacych 30 sztuk. Tak dluza liczba róz¬ nych elementów wymaga odpowiednio duzej ilo¬ sci maszyn i urzadzen oraz stosunkowo duzego na¬ kladu pracy przy ich montowaniu zarówno w fa¬ bryce przy produkcji, jak tez przy zakladaniu instalacji w budynkach. Laczniki takie i gniazda wtyczkowe skladaja sie z dwóch zasadniczych czesci: oddzielnej metalowej lub bakelitowej puszki i mechanizmu laczeniowego.Wynalazek polega na zastosowaniu oslony ba¬ kelitowej (lub z innej masy plastycznej) z wy¬ stajacymi z niej sworzniami, które sluza do mon¬ towania mechanizmu laczeniowego i które sa wy¬ konane z tego samego materialu co oslona i sta¬ nowia z nia jednolita calosc.Zastosowanie laczników i gniazd wtyczkowych nowego typu daje powazne korzysci, a miedzy in¬ nymi pozwala zmniejszyc liczbe poszczególnych czesci laczników lub gniazd o okolo 2/s.Oslona wedlug wynalazku daje sie zastosowac do róznego rodzaju mechanizmów laczeniowych.W takiej samej oslonie montowac mozna wylacz¬ niki, przelaczniki, gniazda wtyczkowe i przyciski dzwonkowe. Zalezy to tylko od liczby i rodzaju blaszek stykowych nakladanych na sworznie. Za¬ stosowanie takich oslon w ksztalcie prostokatów daje moznosc wytwarzania kombinacji polaczen (przycisk dzwonkowy i gniazdo wtyczkowe lub wylacznik, przycisk dzwonkowy i gniazdo wtycz¬ kowe) i moze znalezc szerokie zastosowanie w szpitalach, hotelach itp.Oslona wedlug wynalazku umozliwia latwa i szybka wymiane poszczególnych czesci w wy¬ padku ich uszkodzenia. Ponadto jest ona wymia¬ rowo mniejsza, a zwlaszcza ciensza, co ma duze znaczenie szczególnie przy wytwarzaniu laczni¬ ków i gniazd wtyczkowych natynkowych oraz przy zastosowaniu przewodników w izolacji z mas plastycznych (bez rurek bergmanowskich).Zasada dzialania lacznika w oslonie bakelito¬ wej ze sworzniami jest taka sama, jak dotychczas uzywanego lacznika pokretnego.W jego budowie glówna róznica polega na spo¬ sobie montowania mechanizmu laczeniowego.W lacznikach stosowanych dotychczas mechanizm ten montowany jest na oddzielnych plytkach bake* litowych lub porcelanowych i w oddzielnych pusz-r * kach.'W Laczniku z roslona bakelitowa ze sworz¬ niami blaszki stykowe, stanowiace latwo wy¬ mienna czesc lacznika, naklada sie bezposrednio na sworznie stanowiace organiczna ezesc oslony.Przewody doprowadzone cto lacznika sa przytrzy¬ mywane w wyzlobieniach sworzni przez nalozone na nie sprezyste blaszki stykowe (j?k na rysun¬ ku) lub za pomoca srubek. Rózne rodzaje blaszek stykowych uwidoczniono na fig. 3 i 6. Mechanizm migowy lacznika moze byc róznych typów, a mie^ dzy innymi jako kwadrat na osi kluczyka pokret¬ nego jak uwidoczniono na fig. 5 i 6. Ten rodzaj mechanizmu migowego cechuje prosta budowa i stosunkowo mniejsza liczba elementów sklado¬ wych. Przykrywka oslony laczona jest z nia za pomoca gwintu jak uwidoczniono na fig. 8.'Na gniazda wtyczkowe uzyc mozna taka sama oslone. Na sworznie jednak zaklada sie blaszki 6 ksztalcie umozliwiajacym zacisk kolka wtyczko¬ wego. Równiez na takiej samej oslonie i przy7 uzyciu blaszek stykowych stosowanych do budo¬ wy laczników moze byc montowany przycisk dzwonkowy.Fig. X przedstawia poziomy, a fig. 2 — piono¬ wy przekrój oslony bakelitowej ze sworzniami Na przekrojach cyfra / oznaczono obwód oslony, cyfra 2 — otwór dla doprowadzenia przewodów od dolu (przy malych rozmiarach oslony), cyfra 3 — wystajace trójkatne sworznie z wyzlobienia¬ mi na przewody, cyfra 4 — o^wór w dolnej czesci oslony sluzacy d: umocowania osi pokretnej, cy¬ fra 5 — otwory na srubki utrzymujace lacznik na klockach, cyfra 6 —otwór do bocznego doprowa¬ dzenia przewodów, cyfra 7 — nagwintowanie oslony umozliwiajace jej polaczenie z przykrywka.Na fig. 3 uwidoczniono dwa rodzaje sworzni i blaszek stykowych a \b oraz sposób przymoco¬ wania pirzewodów do sworzni c.Fig. 4 przedstawia przekrój poziomy oslony przelacznika z nalozonymi trzema blaszkami sty¬ kowymi 8 i bakelitowa osia 0, zamykajaca obwód pradu za posrednictwem s yków 10.Te same elementy z zastosowaniem oisi o prze¬ kroju kwadratowym uwidacznia fig. 5. Przedsta¬ wiono na niej równiez sposób doprowadzenia i umocowania przewodów //.Na fig. 6 uwidoczniono dwa rodzaje osi o prze¬ kroju kwadratowym.Fig. 7 przedstawia przekrój gniazda wtyczko¬ wego, na którym liczba 12 oznaczono zacisk na kolek wtyczkowy a liczba // przewody elek¬ tryczne.Fig. 8 przedstawia przekrój calego wylacznika, na którym dodatkowo uwidoczniono kluczyk 13. srubke przytrzymujaca kluczyk 14, przykrywke lacznika 15 i os lacznika 9. PL