PL40107B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano dnia 10 pazdziernika 1957 r.¥ AT£,i V -CD POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 40107 KI. t*^**0 Instytut Metalurgii Zelaza im. Stanislauja Staszica*) Gliwice, Polska Kapiel do vuggrzeiuania przedmiotów metaloiupch przp obróbce cieplnej Patent trwa od dnia 31 grudnia 1966 r.Sole hartownicze stosowane zwykle przy obróbce cieplnej stali skladaja sie z mieszaniny chlorków, weglanów lub boraksu. Wspólna cecha tych soli jest duza plynnosc w wysokiej tem¬ peraturze, co z jednej strony wplywa na szybkie wyrównywanie sie temperatury w obrebie ka¬ pieli, pozwalajace na szybkie ogrzewanie obra¬ bianych przedmiotów. Z drugiej zas strony umozliwia to dyfuzje tlenu w glab kapieli, co .powoduje zmiany jej skladu chemicznego oraz odweglanie wygrzewanych przedmiotów. Celem przeciwdzialania ujemnym wplywom tlenu po¬ wietrza dodaje sie do tych soli cyjanków, ze¬ lazokrzemu, lub elektrody grafitowe. Zabiegi te jednak nie przeciwdzialaja radykalnie szkodli¬ wym wplywom tlenu powietrza, wskutek czego sole te trzeba wymieniac co pewien okres czasu.Przedmiotem wynalazku jest kapiel do wy- *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wy¬ nalazku jest inz. mgr Zygmunt Wójcik. grzewania przedmiotów metalowych, utworzona ze stopionego tlenku boru (B2O3). Zwiazek ten w stanie stalym posiada charakter cieczy prze- chlodzonej (szkla) i mieknie poczawszy od tem¬ peratury okolo 350°C, zmniejszajac stopniowo lepkosc w miare podwyzszania temperatury.W zakresie normalnie stosowanych tempera¬ tur wyzarzania, hartowania i normalizacji stali tlenek boru posiada dostateczna plynnosc, .po¬ zwalajaca na zanurzanie w nim obrabianych przedmiotów.Kapiel stopionego tlenku boru^ jako osrodka do wygrzewania przedmiotów metalowych przy obróbce cieplnej, wykazuje nastepujace zalety.Nie wystepuja jakiekolwiek reakcje z po¬ wietrzem atmosfery, a co za tym idzie, stabil¬ nosc kapieli jest duza bez stosowania dodatko¬ wych zabiegów^ jak w przypadku normalnie sto¬ sowanych soli hartowniczych. Nde zachodzi tez potrzeba okresowego zmieniania kapieli.Kapiel nie oddzialywa szkodliwie na po¬ wierzchnie metalu wygrzewanego. Przedmiot np. po normalizacji wykazuje, praktycznie biorac,tak samo blyszczaca powierzchnie, jak w stanie wyjsciowym. Jedynie po wygrzewaniu w tem¬ peraturach powyzej 950°C nastepuje lekkie zmatowanie powierzchni.Calkowita ochrona przed wszelkiego rodzaju zmianami skladu chemicznego przedmiotu wy- grzewanego, niezaleznie od gatunku stali, tem¬ peratury i czasu wygrzewania.Ze wzgledu na bardzo duza rozpuszczalnosc tlenków zelaza w B2O3 nie zachodzi dalsze utle¬ nianie i odweglanie materialu nawet przy wy¬ grzewaniu przedmiotów utlenionych wzglednie zardzewialych.Po wyjeciu przedmiotów z kapieli lepka warstewka B2OS chroni je przed dzialaniem tlenu powietrza. W temperaturach zblizonych do temperatury pokojowej warstewka ta peka i moze byc latwo usunieta mechanicznie Przy normalnie stosowanych temperaturach obróbki cieplnej tlenek boru paruje bardzo nie¬ znacznie, przy czym pary te nie sa szkodliwe dla zdrowia.Do ujemnych stron tlenku boru jako kapieli do obróbki cieplnej mozna zaliczyc mniejsza szybkosc nagrzewania przedmiotów niz w nor¬ malnie stosowanych stopionych solach hartow¬ niczych; koniecznosc stosowania tygli i oslonek na termoeternity z wysokochromowej stali zaroodpornej, gdyz wylozenia ceramiczne na ogól reaguja z IfcOa, oraz trudnosci w stoso¬ waniu pieców eleiktrodowych do wytwarzania kapieli ze wzgledu na bardzo niskie prze¬ wodnictwo elektryczne tlenku boru. Ogranicza to zakres stosowalnosci tej kapieli, praktycznie biorac, do temperatury okolo 1000 °C.Kapiel wedlug wynalazku nadaje sie szcze¬ gólnie do przeprowadzania takich obróbek cieplnych, jak wyzarzanie i normalizowanie, po których przedmioty chlodzi sie zwykle na po¬ wietrzu. Powloka B2O8 chroni powierzchnie przedmiotów przed utlenianiem niemal do tem¬ peratury pokojowej, po czym odpryskuje sama lub po lekkim uderzeniu. W wyniku otrzymuje sie metaliczna powierzchnie przedmiotu wy¬ grzewanego.Przy hartowaniu próbek w wodzie powloka tlenku boru odpryskuje calkowicie wskutek naglego ochlodzenia nie przeszkadzajac, prak¬ tycznie biorac* w odprowadzeniu ciepla z ma^ terialu hartowanego. Odprysniety lub usuniety tlenek boru z powierzchni obrabianych przed¬ miotów mozna latwo zebrac i zuzytkowac z powrotem, zmniejszajac w ten sposób straty kapieli. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Kapiel do wygrzewania przedmiotów metalo¬ wych przy obróbce cieplnej, znamienna tym* ze stanowi ja stopiony tlenek boru (B*Oa). Instytut Metalurgii Zelaza im. Stanislawa Staszica CWD nr. 2666/Ww/H B-55 WDA. 1833 - 100 PL