2 BIBLIOTEKA? •Urzedu Patentowego! Opublikowano dnia 30 styczni* 1966 r.£ POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 38373 KL 35 a, 46- Instytut Mechanizacji Górnictwa*) Stalmogród, Polska Urzadzenie do rejeilracfi i sygnalizacji poslizgu liny wyciagowej wzgladem kolo padnego wciagu szybowego Patent trwa od dnia 24 grudnia 1954 r.Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do re¬ jestracji i sygnalizacji swietlnej lub dzwiekowej zachodzacych poslizgów liny wyciagowej na kole pednym górniczych maszyn wyciagowych.Poslizgi liny na kolach tych maszyn stanowia arie usumeta dotad i bardzo grozna przyczyne wypadków zerwania limy i katastrof szybowych.Racjonalne przeciwdzialania im przez celowy do¬ bór wykladzin smaru i typu liny oraz pizez od¬ powiednie sterowanie maszyny, a zwlaszcza ha¬ mulców, jest znacznie utrudnione wskutek braku stalej ewidencji i kontroli poczatkowych drob¬ nych poslizgów. O wystapieniu poslizgu maszy¬ nista dowiaduje sie po fakcie z przesuniecia zna¬ ków na linie wzgledem kola pednego, lub tez w czasie wyciagu z dymienia smaru na kola i innych *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wynalazku sa inz Tadeusz Opolski ii inz.Korecki. twórcami Zbigniew * drastycznych oznak, gdy juz poslizg przybral rozmiary katastrofy.Urzadzenie wedlug wynalazku rozwiazuje w znacznej mierze te trudnosc przez stale rejestro¬ wanie na tasmie wystepowania poslozgów oraz przez sygnalizacje swietlna lub dzwiekowa dla maszynisty, z chwila rozpoczynania sie poslizgu.Stosowanie urzadzenia wedlug wynalazku umozliwia: wczesne przeciwdzialania poslizgowi przez odpowiednia reakcje maszynisty i w ten sposób unikniecie wypadku, nastepnie obiektywna i scisla kontrole pracy maszynistów, a przez to ach lepsze wyszkolenie i selekcje, wreszcie — etatystyczne badanie wystepowania poslizgów na szeroka skale przez najwlasciwszy dobór czyn¬ ników, wplywajacych na poslizg* PrzednAt wynalazku jest uwidoczniony na ry- sunkachBia których fig. 1 przedstawia1 schema¬ tycznie^ustawienie urzadzenia przy kole pednym w widoku z boku, fig. 2 — przekrój poziomyprzez urzadzenie wraz z wyposazeniem elektrycz¬ nym.Urzadzenigtskla dfc sik zMwóch krazków 1 i 2, oblozonych Mm^ra^M^pi krazek 1 jest do¬ cisniety do Imy, krazek 2 do rowka kola pedne¬ go. Krazki te przenosza naped, otrzymany od li¬ ny i kola Linowego, na przekladnie obiegowa 3 (fig. 2). Kolo centralne 4 przekladni obiegowej napedza pradniczke obcowzbudna 5, której na¬ piecie jest zapisywane aparatem rejestrujacym 6 oraz uruchamia przekazniki 7 urzadzenia sygnali¬ zacyjnego 8.Stosowny dobór srednic krazków 1 i 2 oraz kól zebatych przekladni 3 zapewnia to, ze centralne kolo 4 jest w czasie normalnego ruchu bez por slizgu nieruchome, w razie zas wystapienia po¬ slizgu jego obroty sa proporcjonalne do pred¬ kosci ruchu wzglednego kola pednego i liny. Na¬ piecie dawane przez pradniczke 5 jest propor¬ cjonalne do obrotów, a wiec i do poslizgu liny.Napiecie to jest rejestrowane na tasmie papiero¬ wej za posrednictwem woltomierza rejestrujace¬ go 6*. Przekroczenie pewnej minimalnej wielkosci napiecia, a wiec wystapienie pewnego okreslo¬ nego poslizgu, uruchamia przekaznik 7, a zatem i urzadzenie sygnalizacyjne 8 w postaci swiatla czerwonego lub sygnalu dzwiekowego. Maszyni¬ sta, ostrzezony sygnalem o powstawaniu posliz¬ gu, ma moznosc natychmiast przeciwdzialac mu, oprócz tego w nastepnych wyciagach w fazie, w której wystepowal poslizg, moze tak regulowac praca maszyny wyciagowej, aby zapobiec po¬ wstawaniu poslizgu.Krazki 1 i 2 isa dociskane do liny i zlobka kola ciezarkami 9, umocowanymi przesuwnie na dzwig¬ niach 10. Prawidlowe wyregulowanie urzadzenia polega na takim ustawieniu ciezarków, aby w ru¬ chu, ustalonym bez poslizgu, kolo centralne 4, a zatem i wirnik pradniczki byly nieruchome.Przesuwanie ciezarków zmienia docisk krazków gumowych i wplywa w pewnym stopniu na obro¬ ty krazków, co wystarcza do prawidlowej regu¬ lacji.Calosc urzadzenia jest zmontowana ma wspor¬ niku przy kole pednym. PL