Urzadzenie sluzace do wykorzystania normal¬ nych sprezarek budowlanych do zamrazania grun¬ tów wedlug wynalazku jest przeznaczone do za¬ mrazania gruntów o duzym nasyceniu woda i plyn¬ nosci, jak kurzawka itp.r przy wykonywaniu ro¬ bót budowlanych metra, tuneli i fundamentów.Proces zamrazania odbywa sie szybko, poniewaz temperatury jakie mozna osiagnac przy cisnieniu sprezonego powietrza 8 ata sa zawarte w grani¬ cach — 100-= 60° C.Na rysunku fig. 1 przedstawia widok z boku urzadzenia, fig, 2 — widok odmiany urzadzenia wedlug fig. 1. Urzadzenie to (fig. 1) sklada sie z: normalnej spTezarki budowlanej i, plaszczowo rurowej chlodnicy powietrza 2, odoliwiacza 3, dyszy ekspansyjnej z regulowanym przekrojem krytycznym 4, osuszacza (dehydratora) 5 oraz za¬ worów odcinajacych 8 i zaworów wodnych 6 i 7.Cykl chlodniczy jest nastepujacy: powietrze zasysane w punkcie F przez sprezarke z pomiesz¬ czenia chlodzonego C, odgrodzonego przegroda B, jest sprezane w sprezarce do wyzszego cisnie¬ nia (zazwyczaj 8 ata). Sprezone powietrze jest chlodzone za pomoca wody w chlodnicy 2. Ochlo¬ dzone powietrze rozpreza sie w dyszy ekspansyj¬ nej 4 do cisnienia atmosferycznego, osiagajac ni¬ skie temperatury. Podczas rozprezania w dyszy nastepuje osiadanie czesci wilgoci zawartej w po¬ wietrzu. Dla zmniejszenia zjawiska zamarzania dyszy nalezy otwór F przewodu ssawnego umiesz¬ czac w miejscu, gdzie panuja dosc niskie tempe¬ ratury.Przy uruchamianiu urzadzenia, kiedy jeszcze w pomieszczeniu chlodzonym jest wysoka tempe¬ ratura nalezy powietrze z chlodnicy przepuszczac przez osuszacz (dehydrator) wypelniony KOH lub NaOH, gdzie znaczna czesc wilgoci zawartejw powietrzu zostaje absorbowana. Wlaczenie osuszacza uskutecznia sie za pomocaf odpowied¬ niego nastawienia zaworów odcinajacych 8.W celu usuniecia zamarzlej wilgoci w dyszy 4 wlacza sie obieg odtajania goracym powietrzem ze sprezarki.Skroplona wilgoc z chlodnicy powietrza 2 wy¬ puszcza sie przez zawór 7. Zawór wodny reguluje obieg wody chlodzacej.W celu wykluczenia zjawiska zupelnego za¬ marzania wilgoci w dyszy lub zaworze ekspansyj¬ nym mozna zastosowac dodatkowe urzadzenie (fig. 2). Urzadzenie to posiada, w stosunku do urzadzenia (fig. 1), dodatkowy wymiennik ciepla 4' w którym nastepuje ochlodzenie powietrza kosztem podniesienia temperatury powietrza wy¬ plywajacego z dyszy 5.Odpowiednie dobranie powierzchni chlodzenia wymiennika ciepla pozwala na wymrozenie 98% wilgoci zawartej w powietrzu.Wilgoc ta osiada na powierzchni wymiennika ciepla i okresowo (1—2 razy na dobe) jest usuwa¬ na za pomoca odtajania goracym powietrzem ze sprezarki.Urzadzenie to pozwala na ciagly ruch sprezarki, lecz zmniejsza wydajnosc chlodnicza.Przebieg prac budowlanych, przy zastosowaniu urzadzenia bedacego przedmiotem niniejszego wy¬ nalazku, odbywa sie orientacyjnie w sposób na¬ stepujacy: przy napotkaniu gruntu jak kurzawka itp., uniemozliwiajacego prowadzenie robót spo¬ sobem normalnym, zaklada sie przegrode B, izolo¬ wana termicznie suchymi opilkami, welna zuzlo¬ wa lub mielonym korkiem oraz, w pomieszczeniu A tunelu oslonietym obudowa D, ustawia sie spre¬ zarke i chlodnice powietrza. Pomieszczenie C pod¬ lega chlodzeniu w okresie czasu pozwalajacego na osiagniecie wymaganej grubosci zamrozonego gruntu. Przy dostatecznej grubosci zamrozenia mozna nie stosowac obudowy tunelu. Po zamro¬ zeniu gruntu wlacza sie do sprezarki normalne narzedzia pneumatyczne, sluzace do prowadzenia robót w zamrozonym gruncie. Zakladanie obudowy betonowej stalej odbywa sie po zalozeniu izolacji termicznej na powierzchni zamrozonego gruntu, na której kladzie sie izolacje wilgociochronna i beton, przed kladzeniem betonu nalezy usunac przegrode B.Powyzsze urzadzenie chlodnicze jest bardzo lat¬ we do obslugi i daje doskonale warunki prowa¬ dzenia robót budowlanych. PL