Najdluzszy czas trwania patentu do 13 lipca 1940 r.Produkcja techniczna amonjaku polega na wzajemnem oddzialywaniu azotu i wo¬ doru w przyrzadach specjalnych pod ci¬ snieniem 200 do 1000 atm i w obecnosci odpowiedniego katalizatora. W wiekszosci wypadków wlasciwe dzialanie katalizatora nastepuje dopiero przy temperaturze 500° C.Przyrzady te posiadaja ^iiciczna pojem¬ nosc, gdyz ilosc wytwarzanego amonjaku znajduje sie w stosunku prostym do obje¬ tosci katalizatora, a takze dlatego, ze tem¬ peratura wewnetrzna oddzialywania osiaga 600° C, a wyjatkowo bywa nawet wyzsza, To tez oczywistem jest dlaczego budowa tego rodzaju przyrzadów pociaga za soba ogromne trudnosci.Powszechnie znane jest, ze wytrzyma¬ losc prawie wszystkich gatunków stali ma¬ leje przy 400° C i ze przy takich tempera¬ turach wodór niszczy sklad chemiczny jak równiez strukture fizyczna stali.Te strony ujemne w oddzialywaniu na przyrzady produkcyjne próbowano usunac w ten sposób, ze uzywano do budowy na¬ czyn stali specjalnych gatunków, np. stal chromowa ze znikoma zawartoscia we¬ gla, lub izolowano scianki zewnetrzne rury, znajdujacej sie pod cisnieniem zapomoca oslony azotowej lub tez zapomoca wlacze-nia izolujacych termicznych przegród mie¬ dzy sciany zewnetrzne i przestrzen we¬ wnetrzna, gdzie oddzialywanie sie odbywa, lub wreszcie zaponioca chlodzenia scianek zewnetrznych.Wszelkie te zarzadzenia i przyrzady nie doprowadzily jednak do rezultatów praktycznych, gdyz aparaty te sa zbyt dro¬ gie i duze, powoduja trudnosci konstruk¬ cyjne, sa niesprawne w dzialaniu, wreszcie powierzchnie wystawione na oddzialywa¬ nie temperatur zbyt wysokich szybko sie zuzywaja.Niniejszy wynalazek polega na przy¬ rzadzie do syntetycznego wytwarzania amonjaku, w którym przestrzen oddzialy¬ wania, znajdujaca sie w regeneratorze cie¬ pla i opór, wytwarzajacy cieplo, znajduja sie w rurze umieszczonej w punkcie srod¬ kowym przestrzeni katalitycznej. Wszelkie czesci obciazone cisnieniem, nie sa wysta¬ wione na oddzialywanie wysokich tempe¬ ratur i nie maja wplywu ujemnego na ich odpornosc. Prócz tego umozliwione jest wlaczenie lub wylaczenie katalizatora za- pomoca zaftyczek, któremi sa zaopatrzone otwory pokryw.Ulepszenie w zastosowaniu obecnie zgloszonego przyrzadu polega w zasadzie na tern, ze przestrzen wewnetrzna rury ze¬ wnetrznej, obciazonej cisnieniem, podzielo¬ na jest na przestrzenie wspólsrodkowe, z których srodkowa zawiera w sobie opór elektryczny, wytwarzajacy cieplot W tej przestrzeni panuje" tez najwyzsza tempera¬ tura. Nastepna przestrzen wspólsrodkowa, zawierajaca katalizator, posiada tempera¬ ture nizsza od temperatury najwyzszej przestrzeni srodkowej. Przyrzad zaopa¬ trzony Jest w szereg przestrzeni pomocni¬ czych, do wywolania obiegu wchodzacych i wychodzacych gazów.Obieg gazów wytwarza sie w ten spo¬ sób, ze gazy, wchodzace przy stosunkowo niskiej temperaturze plyna wzdluz po¬ wierzchni rury obciazonej cisnieniem, a ga¬ zy wychodzace z przestrzeni katalitycznej plyna w przeciwnym kierunku miedzy prze¬ strzenia katalityczna, a miedzy przestrze¬ nia gazów wchodzacych. W ten sposób ru¬ ra zewnetrzna, znajdujaca sie pod cisnie¬ niem, wystawiona jest tylko na dzialanie temperatury gazów wchodzacych, która w kazdym badz razie jest znacznie nizsza od 400° C. Zatem oslona do tej rury jest zbedna.Sposób wykonania przyrzadu uwidocz¬ niony jest na zalaczonym rysunku.Wewnatrz rury zewnetrznej 1, obciazo¬ nej cisnieniem, sporzadzony jest szereg oslon 2, 3, 4< 5, które dziela przestrzen we¬ wnetrzna na 5 czesci, lacznie z oslona 2: czesci te sa oznaczone 6, 7, 8, 9, 10. Prze¬ strzen 6 zawiera opór elektryczny, wytwa¬ rzajacy cieplo. Przestrzen 7 zawiera kata¬ lizator. Pozostale czesci wypelnione sa ga¬ zami, obieg których wytwarza sie w sposób nastepujacy. Gazy wchodza do rury 11 i plyna kanalem 12 w miedzyprzestrzen 9, gdzie plyna zdolu do góry i stopniowo nai- grzewaja sie od gazów bliskbleglej miedzy- przestrzeni 8, posrednio przez oslone 4.Nastepnie wychodza przez otwór 13 w mie¬ dzyprzestrzen 6, gdzie plyna zgóry do dolu wokól oporu elektrycznego w przestrzen 7, gdzie zdiolu do góry przeplywaja kata¬ lizator, aby dostac sie do przestrzeni 8, gdzie znów plyna zgóry do dolu, przy- czem, jak juz zaznaczono, w tern miejscu oddaja czesc ciepla gazom wchodzacym; przez oslone 4, wreszcie kanalem 14 wy¬ chodza do rury odlotowej 15.Oczywiscie temperatura przestrzeni 6 moze osiagnac znaczna wielkosc, gdy w przestrzeni 10 panuje ciagle najmniejsza temperatura srednia. W przestrzeniach 7, 8, 9, panuja srednie temperatury, zmniej¬ szajace sie stopniowo nazewnatrz. Nalezy nadmienic, ze prawie cala powierzchnia ru¬ ry zewnetrznej wystawiona jest tylko na bezposrednie lub posrednie dzialanie ga¬ zów wchodzacych i to przed przejsciem tych gazów przez przestrzen 6, gdzie od¬ bywa sie ogrzanie najwieksze. Mala tylko — 2 —czesc dolnej przykrywy omywana jest ga¬ zami wychodzacemi, w czasie gdy tempera¬ tura osiagla minimum przy wyjsciu z re¬ generatora cieplnego. W kazdym wypadku poszczególnym przestrzenie otulajace pod¬ trzymuja równowage; tak, np. oslona 3 zbudowana jest czesciowo lub calkowicie z materjalów ogniotrwalych, przestrzen 4, przenoszaca cieplo gazów wychodzacych na wchodzace, zaopatrzona jest w po^ wierzchnie falista lub inna, uskuteczniajaca przenoszenie sie ciepla.Do obiegu gazów mozna zastosowac ewentualne zmiany; gazy mozna rozgalezic w dwie strugi zamiast calkowicie wprowa¬ dzic do przestrzeni 9, z których jedna ply¬ nie przez przestrzen 9, a druga wchodzi w przestrzen 10\ gdzie miesza sie z wchbdza- cemi gazami przez otwory, któremi w tym celu zaopatrzona jest przestrzen 16.Równiez moga gazy wchodzic przez ru¬ re 17 zamiast przez rure 11, jak to uwi¬ doczniono na rysunku punktowatiemi linja- mi, plynac w przestrzeni 10 zgóry nadól, nastepnie obiegaja w poprzednim porzad¬ ku. Przestrzen katalityczna ma polaczenie bezposrednie zapomoca jednego lub kilku otworów 18, w które górna pokrywa jest zaopatrzona i przez które katalizator wpro¬ wadzany jest do przyrzadu. Równiez otwór 19 w dolnej pokrywie, który sluzy do usu¬ niecia katalizatora umozliwia lacznosc z przestrzenia katalityczna. Te otwory lacza¬ ce zamykane sa korkami. PL