Wynalazek niniejszy dotyczy zelaznej obudowy górniczej, skladajacej sie z zelaznych stempli i podpór, której skierowane ku sobie konce pod¬ pór polaczone sa przegubowo. Poszczególne pod¬ pory zelazne wykonane sa przy tym w postaci krótkich ksztaltowników, które z poczatku ura¬ biania pokladu polaczone sa tylko jednym kon¬ cem z podpora skierowana ku przodowi i dopiero w miare postepu pracy podpierane sa jednym lub kilkoma stemplami. Przy takiej obudowie polaczenia podpór poczatkowo narazone sa na dzialanie bardzo duzego nacisku stropu na dlugie ramie podpory, osadzonej wahliwie tylko jed¬ nym koncem. Z tej tez przyczyny, jak wiadomo, wychylanie podpór dokonywa sie za pomoca urzadzenia naprezajacego, które ustawia pod¬ pore w zadanym polozeniu i utrzymuje w nim az do chwili uwolnienia jej w czasie rozbierania obudowy.Dotychczas przy taKiej obudowie usilowano narzad naprezajacy wraz z nasadami umiescic mozliwie daleko od przegubowych sworzni la¬ czacych, aby w ten sposób zapewnic korzystny stosunek dlugosci ramion dzwigni przegubu i na¬ rzadu naprezajacego. Mialo to jednak te wade, ze przy montowaniu obudowy nie mozna bylo umieszczac podpór nad sworzniem przegubo¬ wym, poniewaz odleglosc przegubu od nasady narzadu naprezajacego byla za duza. Stwarzalo to koniecznosc stosowania specjalnych pomoc¬ niczych osi przegubowych, dokola których przechylano podpory w czasie wykonywania obudowy. Ponadto pomimo wspomnianej duzej odleglosci miedzy przegubami i nasadami mu¬ siano podpory w obrebie przegubu wzmacniac od strony górnej i dolnej. Tego rodzaju zwiek¬ szanie przekroju ksztaltownika w obrebie prze¬ gubu powoduje równiez i te wade, ze podpory nie moga na calej swej dlugosci przylegac do podpieranej powierzchni.Wynalazek pozwala na usuniecie opisanych wad. Obudowa taka sklada sie ze stempli i pod¬ pór, przy czym konce podpór skierowane ku sobie sa polaczone ze soba przegubowo i pozo-staja pod dzialaniem narzadu, naprezajacego, którego nasady umieszczone sa na zewnatrz przekroju ksztaltownika, w postaci stalych na¬ sad na dolnej stronie podpory. Umozliwia to utrzymywanie ramion dzwigni mozliwie dlu¬ gich w stosunku do sil dzialajacych, a równo¬ czesnie czesc przegubu, znajdujaca sie ponizej przekroju podpory, moze byc stosunkowo mala. wskutek czego stempel podpierajacy moze byc umieszczony tuz obok przegubu. Niezaleznie od tego przegub, nasada i narzad naprezajacy musza byc wykonane dostatecznie mocno, po¬ niewaz zostaje zapewniona daleko idaca swobo¬ da w doborze wymiarów tych czesci.Zgodnie z wynalazkiem naciag naprezajacy korzystnie umieszcza sie w kierunku osi prze¬ kroju podpory, co umozliwia znaczne zmniej¬ szenie przestrzeni dla nasady narzadu napre¬ zajacego. Ogólnie biorac przegub z nasadami moze byc zgodnie z wynalazkiem wykonaii3r w ksztalcie kleszczy. Niezaleznie od tego prze¬ guby podpór mozna wykonywac w ten sposób, ze nasady narzadu naprezajacego umieszcza sie na zewnatrz widelkowato rozchodzacych sie konców podpór, przy czym posiadaja one pel¬ ne powierzchnie przekroju, tak iz klin po¬ przeczny nie jest narazony na zginanie. Ponad¬ to narzad do naprezania wraz z nasadami mo¬ zna umieszczac tak daleko poza przekrojem ksztaltownika, ze podpora moze wychylac sie w przegubie o kat do 90°. Szczególnie korzyst¬ ne jest to, ze narzad naprezajacy mozna przy tym wykonac w postaci klina poprzecznego, a powierzchnie przylegania tego klina i jego nasady moga byc wypukle lub kuliste, co za¬ pewnia dobre przyleganie w kazdym polozeniu katowym podpory. Takie wykonanie zabezpie¬ cza równiez klin poprzeczny przed wypadnie¬ ciem.Zgodnie z wynalazkiem mozna klinowi po¬ przecznemu nadac taki ksztalt i wymiary, aby mógl on sluzyc jako narzad zabezpieczajacy podpore przed zbyt duzymi naprezeniami. Mo¬ zna równiez umiescic w obrebie nasady spe¬ cjalny narzad plastyczny lub elastyczny, zapo¬ biegajacy odksztalceniom podpory.Wynalazek umozliwia takze odpowiedni ko¬ rzystny rozklad naprezen dzialajacych na pod¬ pore. Osiaga sie to w ten sposób, ze podpory wykonuje sie jako elementy w przyblizeniu o jednakowej wytrzymolosci. Mozna to osiag¬ nac np. wykonujac nasade w koncu skierowa- pym do spagu jako wzmocnienie przekroju profilu w obrebie najwiekszego momentu zgi¬ nania podpoiy. Wzmocnienie to przechodzi stopniowo w zwykly przekrój podpory. Zgodnie z wynalazkiem mozna równiez wykonywac podpore jako jedna calosc razem z przegubem i nasada, wykonana przez prasowanie, kucie lub odlewanie, przy czym calosc ta moze byc korzystnie wykonana równiez z aluminium lub z odpowiedniego lekkiego stopu. Z drugiej zas strony mozna poszczególne czesci obudowy la¬ czyc przez spawanie.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia widok z boku polaczenia podpory, fig. 2 — widok z gó¬ ry tego polaczenia, fig. 3 —odmiane wynalazku, a fig, 4 — obudowe górnicza wedlug wynalazku, skladajaca sie z dwóch stempli i trzech podpór.Zgodnie z fig. 1 i 2 podpory 1, 2 sa polaczone przegubowo sworzniem lub czopem przegubo¬ wym 3 i pozostaja pod dzialaniem narzadu napre¬ zajacego, wykonanego w postaci klina poprzecz¬ nego 4. Koniec podpory 2 posiada rozwidlenie 5, które obejmuje koniec podpory1 (fig. 2). Klin po¬ przeczny 4 osadzony jest miedzy nasada o pod¬ pory 1 i nasada 7 podpory 2 i wystaje na ze^ wnatrz tych podpór ponizej czopa przegubowe¬ go 3. Powierzchnie bocznych krawedzi klina poprzecznego 4 sa wypukle, tak iz stale przyle¬ ga on dokladnie do wyciec nasad 6, 7 podpór 1, 2 nawet gdy podpora 2 jest nieco nachylona pod pewnym katem wzgledem podpory 1. Ró¬ wnoczesnie zabezpiecza to przed wypadnieciem klina poprzecznego. Górna strona podpór 1, 2 jest natomiast plaska i znajduje sie w jednej plaszczyznie.Klin 4 jest umieszczony tak, aby podpory 1, 2 mogly byc na czopie przegubowym 3 wychyla¬ ne wzgledem siebie o kat 90°. Przy montowa¬ niu obudowy mozna wpierw polaczyc podpore 2 z podpora 1 i nastepnie wprowadzic je w po¬ lozenie poziome, po czym zamocowac w poloze¬ niu zadanym pi zez wlozenie klina poprzeczne¬ go 4. Klin 4, dzialajacy w kierunku podluznych osi podpór 1, 2, ma takze na zewnatrz rozwid¬ lenia 5 powierzchnie przylegania wykonane tak, ze w kierunku prostopadlym do jego osi podluznej nie jest narazony na zginanie. Ogól¬ nie biorac przegubowe polaczenie podpór 1, 2 wedlug wynalazku jest wykonane podobnie do kleszczy. Klin poprzeczny 4 moze miec ksztalt i wymiary dobrane tak, ze sluzy jako narzad zabezpieczajacy, to znaczy ze pod dzialaniem nacisku ulega on odksztalceniu, zanim ulegna odksztalceniu przekroje nosne podpór 1, 2.W tym celu klin 4 moze miec ksztalt wklesly, jak uwidoczniono na fig. 3. Niezaleznie od tego - 2 --zamiast klina 4 mozna umiescic specjalny na¬ rzad sprezysty lub elastyczny.Ogólnie biorac polaczenie przegubowe podpór obudowy wedlug wynalazku moze posiadac ko¬ rzystny stosunek ramion oraz wytrzymale czesci skladowe, jak równiez moze byc wyko¬ nane tak, ze podpierajacy stempel 9 podpory 2, umocowanej na jednym koncu, moze byc umieszczony w bezposredniej bliskosci czopa przegubowego 3. Poniewaz jednak momenty zginajace w poblizu punktu podparcia stem¬ plem sa specjalnie duze, przeto dalsza powazna zaleta obudowy wedlug wynalazku polega na tym, ze podpora 2 od strony zwróconej do spa¬ gu posiada zgrubienie 8, zwiekszajace wytrzyma¬ losc podpory w tym miejscu. Zgrubienie 8 prze¬ chodzi stopniowo w normalny przekrój. W ten spo¬ sób mozna zgodnie z wynalazkiem wykonywac podpory, majace w przyblizeniu jednakowa wy¬ trzymalosc w stosunku do wystepujacych na¬ prezen. Mozna równiez podpore 1 zaopatrzyc w dodatkowy pret wzmacniajacy 10, przedsta¬ wiony na fig. 4 liniia przerywana. Jak widac z rysunku, podpory wraz z przegubami i nasa¬ dami tworza jedna calosc, która mozna latwo wykonac przez kucie, prasowanie lub odlewanie, przy czym do ich wyrobu mozna stosowac takze lekkie stopy. Mozliwe jest jednak równiez wy¬ konanie ich w postaci czesci oddzielnych, pola¬ czonych przez spawanie.Wynalazek nie jest ograniczony do opisanych przykladów wykonania, gdyz umieszczenia na¬ sad narzadu do naprezania przegubowo pola¬ czonych podpór ponizej punktu przegubu mo¬ zna rozwiazac konstrukcyjnie równiez w spo¬ sób odmienny. Poza tym mozna wzmocnic prze¬ krój podpory w miejscu wystepowania najwie¬ kszych momentów gnacych za pomoca specjal¬ nego pogrubienia dolnej czesci podpory oraz wykonac podpory w postaci czlonów, posiada¬ jacych jednakowa wytrzymalosc na calej dlu¬ gosci; posiada to samo przez sie znaczenie i nie¬ zaleznie od wykonania polaczenia przegubowe¬ go obudowy wedlug wynalazku moze znalezc zastosowanie przy wszystkich rodzajach obudo¬ wy górniczej, w której stosuje sie podpore z jednej strony zamocowana i podparta jednym stemplem. PL