Zastosowanie do konstrukcji dachowych i stropowych elementów z lekkiego betonu z wkladkami stalowymi jest uzasadnione w wa¬ runkach powojennych, gdyz chodzi tu o szyb¬ kie, tanie i masowe budownictwo i o wykorzy¬ stanie w jak najwiekszym zakresie zbednych od¬ padków lub latwych do otrzymania materialów.Dodatnia cecha elementów budowlanych, wyko¬ nanych z lekkiego betonu, jest to, ze przy nie¬ znacznym ciezarze betonu (1 m3 wazy okolo 1,4 t.) i przez nadanie elementom celowego ksztaltu sa one lekkie i latwe w manipulacji, oraz nadaja sie dobrze do konstrukcyjnych wia¬ zan dowolnego rodzaju, zwlaszcza iz posiadaja duza zwiezlosc, dobre wlasciwosci tlumienia dzwieków, zle przewodnictwo ciepla, umozliwia¬ ja wbijanie gwozdzi i sa uwazane za calko¬ wicie niepalne.Wedlug wynalazku wykonanie tych elemen¬ tów z lekkiego betonu polega glównie na nada¬ niu im postaci dzwigarów o ksztalcie litery T jako krokwie lacznie z plyta dachowa lub jako belki lacznie z plyta stropowa, przy czym plyta z belka stanowia jednolity element konstrukcyj¬ ny uksztaltowany tak, iz z podobnie wykona¬ nym sasiednim elementem tworzy zazebienie, wskutek czego elementy te wspóldzialaja razem przy przenoszeniu ciezaru uzytkowego. Krokiew z plyta dachowa zasadniczo przewiduje sie do zastosowania na dachy plaskie (hale fabryczne, szopy, baraki itd.), na których zwykle uklada sie tylko pape dachowa, podczas gdy belka z ply¬ ta na swojej spodniej czesci otrzymuje tylko cienka warstwe wyprawy lub w przypadkach, gdy to jest pozadane lub niezbedne, na plycie mozna przewidziec jeszcze podloge z drewna lub z innego odpowiedniego materialu. Wymiary elementów budowlanych sa okreslone na . pod¬ stawie obliczen statycznych, przy czym ksztalt przekroju tych elementów budowlanych dobiera sie taki, aby przy najwyzszym przyjetym obcia¬ zeniu konstrukcji dachowej lub stropowej zuzy¬ cie niezbednych materialów bylo jak najmniej¬ sze. Do wykonywania lekkiej konstrukcji zostal celowo wybrany lekki beton, który w fabryce iub na budowie jest wykonywany z pumeksuhutniczego, piasku, ze szlaki i cementu hutni¬ czego, zmieszanego z mlekiem wapiennym tak, ze krokwie i belki, zaopatrzone w* plyty po ich stwafcmieniu moga byc montowane lub kladzio¬ ne na sucho. Podatndsc elementów na wbijanie gwozdzi zezwala, w razie potrzeby, na przymo¬ cowywanie do spodu srodników elementów bu¬ dowlanych podkladu pod tynk, jak np. mat trzci¬ nowych, plyt heraklitowycfy siatek . metalo¬ wych itd.Poniewaz w elementach budowlanych wyna¬ lazku strefa sciskana stanowi najbardziej obcia¬ zona czesc ich przekroju, strefe te wykonuje sie z betonu o wyzszej wytrzymalosci, np. ze zwiru pumeksowego i piasku z powiazaniem jej przez betonowanie jednym ciagiem ze spodnia war¬ stwa z betonu lekkiego. ;W normalnych warun¬ kach wystarcza, gdy grubosc warstwy sciska¬ nej z betonu o wyzszej wytrzymalosci wynosi jedna piata grubosci plyty, przy czym ciezar wlasciwy betonu warstwy sciskanej wynosi oko¬ lo 1,7.Na rysunku przedstawiono schematycznie przedmiot wynalazku w przykladowym wyko¬ naniu jako konstrukcji dachowej i stropowej, przy czym fig. 1 przedstawia krokiew dachowa z plyta, a strona prawa — polaczenie wzajemne dwóch odpowiednio uksztaltowanych konców krokwi, gdy krokwie, nalozone na siebie, sa po¬ chylone w strony przeciwne. Prawa krokiew le¬ zy lewym swym koncem na murze sciany srod¬ kowej, a lewa krokiew lezy swym prawym kon¬ cem w wycieciu przeciwleglej krokwi. Fig. 2 przedstawia widok z góry krokwi ulozonych jedna przy drugiej, fig. 3, 4 przedstawiaja ulo¬ zenie belek z plyta w stropie, fig. 5 przedstawia przekrój stropu, fig. 6 i 7 — czesciowo w wido¬ ku i. czesciowo w przekroju uklad krokwi w pla¬ skim dachu, fig. 8 przedstawia uklad krokwi da¬ chu o spadku jednokierunkowym, a fig. 9 — 11 przedstawiaja czesciowo w widoku i czesciowo wr przekroju zastosowanie krokwi róznych wy¬ miarów w wiazaniu dachowym.Aby osiagnac bezpieczne polozenie krokwi na murach podpierajacych przewidziane sa na spodniej stronie zewnetrznych, cienszych kon¬ ców krokiew wpusty, wykonane pod katem wzgledem siebie, w które wchodzi laczaca za¬ prawa. Krokwie (fig. 2) sa ulozone scisle jedne przy drugiej i sa zaopatrzone wzdluz swych obrzezy w wyzlobienia (fig. 5) w celu powiaza¬ nia krokwi na wysokosci plyt. Wyzlobienia te po ulozeniu krokwi sa wypelnione zaprawa i za¬ opatrzone w stalowe druty, wskutek czego sa¬ siednie plyty po stwardnieniu zaprawy w wy¬ zlobieniach sa zmuszone do wspólnego przeno¬ szenia ciezaru przy obciazeniu jednej krokwi.Aby ciezar krokwi z plyta utrzymac mozli¬ wie najmniejszy przy kazdych wielkosciach, srodek belki miedzy dolnym jej obrzezem i ply¬ ta jest zwezony (fig. 5) i zaopatrzony w otwory (fig. 1). Zazebianie sie belek lezacych obok sie¬ bie, jak tez belek lezacych naprzeciw siebie i wzajemne powiazanie plyt ma duze znaczenie, gdyz powoduje ono wspólprace wszystkich plyt i zwieksza statecznosc ich ulozenia na murach podpierajacych. Celowe jest dociagniecie plyty do plaszczyzny posadowienia belki, gdyz zapo¬ biega to przekantowywaniu belki przez dolne krawedzie srodnika, a przez to unika sie odlu¬ pania posadowienia belki. Aby odciazyc silniej naprezone strefy elementu budowlanego \v sto¬ pie srodnika i plycie (fig. 5) moze byc przewi¬ dziana w koncach ramion krokwi lub belki wkladka stalowa, wykonana z wielu drutów. Na jednej takiej belce dachowej o ciezarze 200 kg, dlugosci 4,5 m, odleglosci miedzy punktami pod¬ parcia 4,38 m i o wysokosci srodnika w nizszym koncu 9 cm, w wyzszym koncu 32 cm, z plyta o szerokosci 40 cm i grubosci 5 cm przeprowa¬ dzono badanie na zginanie po uplywie 28 dni po wykonaniu i otrzymano ponizej podane rezulta¬ ty, które i w dalszych badaniach zostaly po¬ twierdzone. Przy ciezarze. 480 kg, umieszczo¬ nym w srodku rozpietosci, otrzymano ugiecie 14 mm bez wywolania ujemnych skutków, do¬ piero przy podwyzszonym obciazeniu, a miano¬ wicie przy obciazeniu 504 kg, rozpoczela sie de¬ formacja belki, która z poczatku wystapila w srodku rozpietosci, a przy ugieciu 16 mm wysta¬ pila w postaci rysy, przebiegajacej prostopadle w srodniku. Plyta zalamala sie dopiero przy ugieciu 120 mm na skutek rysy, bedacej prze¬ dluzeniem rysy na srodniku. Na skutek scina¬ nia nie wystapily rysy miedzy plyta i sredni¬ kiem. Srodnik byl uzbrojony dwiema wkladka¬ mi zelaznymi o srednicy 8 mm, a plyta dwiema . wkladkami zelaznymi o srednicy 5 mm. Obciaze¬ nie o wielkosci 234 kg jednostajnie rozlozone na krokwi spowodowalo ugiecie 3,3 mm. Gdyby w celu porównania chciano poprzedni dzwigar obciazyc zamiast ciezarem skupionym, takim ciezarem równomiernie rozlozonym, przy któ¬ rym wystapilaby deformacja belki, to otrzyma- noby z przeliczenia obicazenie równe szescio¬ krotnemu ciezarowi uzytecznemu, to jest zamiast przyjetego obciazenia sniegiem 135 kg — obcia¬ zenie 810 kg.Na fig. 6 i 7 przedstawiono w widoku i prze¬ kroju zastosowanie krokwi dachowych przy pla¬ skim dachu, a na fig. 8 — ich zastosowanie do 2 —dscbu szopy o spodku jednokierunkowym, pod¬ czas gdy fig. 10 uwidacznia zastosowanie kro¬ kwi do dachu podobnego do dachu na fig. 6, jed¬ nak z ta róznica, iz pod kalenica znajduje sie przelot srodkowy. Na fig. 9 i 11 przedstawiono ;w jaki sposób krokwie o róznych wymiarach wysokosciowych moga byc uzyte do wiazania dachowego przez proste podlozenie cegiel, np. do dachu szopy odpowiednio do rozwiazania po¬ danego na fig. 8. i PL