Lozyska, tlumiace drgania walków, osadzonych w nich, np. walków, dzwigajacych sita wibracyj¬ ne sortowników wegla, posiadaja wkladki gu¬ mowe, umieszczone miedzy metalowymi tulejami i zuzywajace sie stosunkowo szybko, co ze wzgledu na ich pochodzenie zagraniczne jest nader niepozadane.Wobec tego próbowano juz zastepowac w nie¬ uzytecznych lozyskach elastycznych zuzyta wkladke gumowa warstwa gumy, która opasy¬ wano wewnetrzna tuleje lozyska, przy czym warstwa ta posiadala taka grubosc, iz mozna bylo na nia naciagnac latwo zewnetrzna tuleje.Lozyska, odnowione w ten sposób, wykazywaly jednak zmniejszona elastycznosc, a zwlaszcza bardzo mala trwalosc. Jak wykazaly badania, pierwotna wkladka gumowa lozyska elastycznego posiada dosc znaczna sprezystosc wewnetrzna, nieosiagalna w przypadku zastepczych warstw gumowych.W wyniku usilowano zaopatrywac zuzyte lo¬ zyska w nowe wkladki gumowe o odpowiednim naprezeniu wewnetrznym.Sposób wedlug wynalazku dotyczy wlasnie jednego z rozwiazan tego zagadnienia, przy czym jako wkladke lozyskowa stosuje sie pierscien gumowy, posiadajacy w stanie swobodnym gru¬ bosc niemal dwukrotnie wieksza, niz po zalozeniu go miedzy tuleje lozyska, podczas gdy szerokosc pierscienia jest poczatkowo niemal dwukrotnie mniejsza.Pierscien taki wtlacza sie za pomoca specjalnej prasy hydraulicznej miedzy dwie tuleje metalo¬ we lozyska poprzez pierscieniowy kanal prowad- niczy o zwezajacym sie ku dolowi przekroju, utworzony przez dwie pomocnicze tuleje pro¬ wadnicze, zakonczone stozkowo i umieszczone wspólsrodkowo nad tulejami lozyskowymi, przy czym górna szerokosc kanalu odpowiada pier¬ wotnej grubosci pierscienia gumowego przedwtloczeniem go miedzy tuleje lozyska, dolna zas szerokosc równa sie grubosci pierscienia gumo¬ wego, Jaka posiada po zalozeniu go. Szerokosc wtórna pierscienia gumowego pokrywa sie z dlu¬ goscia zewnetrznej tulei lozyskowej.Sposób zakladaniapierscieni gumowych wedlug wynalazku dotyczy lozysk elastycznych, zaopa¬ trzonych w trzy tuleje metalowe miedzy którymi znajduja sie dwie wkladki gumowe.Na rysunku fig. 1 przedstawia prase hydrau¬ liczna podczas wtlaczania pierwszej wkladki gu¬ mowej, f!ig. 2 — ta sama prase podczas wtlacza¬ nia drugiej wkladki, fig. 3 zas — przekrój po¬ przeczny gotowego lozyska.Prasa powyzsza skladajaca sie ze skrzynki 5 0 ksztalcie cylindra z nakrecona nan pokrywa 7 i zaopatrzona z boku w rurke 6, doprowadzajaca do jej wnetrza wode pod cisnieniem, dochodza¬ cym do 250 atm a nawet 350 atm i uzysikiwanym najlepiej recznie, za pomoca pompy, zawiera podstawke krazkowa 4, nalozona na jej dno przed rozpoczeciem wlasciwych zabiegów. Na pierscieniowym wystepie podstawki 4 ustawia sie krótsza tuleje zewnetrzna 13, we wglebienie zas podstawki wprowadza sie srodkowa tuleje lozyskowa 13a, po czym na górnym obrzezu tulei lozyskowej 13 opiera sie tuleje prowadnicza 1, na obrzezu zas tulei lozyskowej 13a zawiesza sie na odpowiednim wystepie tuleje prowadnicza 3, do¬ pasowana do wymienionej tulei lozyskowej. Tu¬ leja i posiada w miejscu, odpowiadajacym do¬ plywowi wody pod cisnieniem, opasujace ja na zewnatrz wydrazenie pierscieniowe, od którego prowadzony jest ku górnemu jej obrzezu jeden lub kilka rowków y.Dolny koniec tulei 1, polozony ponizej wspom¬ nianego wydrazenia, tworzy lacznie z górnym koncem tulei 3, wystajacym ponad tuleje lozy¬ skowa 13a, kanal 10, zwezajacy sie ku dolowi.W ujscie tego kanalu wprowadza sie zakladany pierscien gumowy 11 o grubosci, odpowiadajacej szerokosci wspomnianego ujscia.Do górnej powierzchni pierscienia 11 dociska swym obwodowym wystepem pierscieniowym 2a tlok 2, przesuwany wewnatrz tulei prowadniczej 1 i prowadzony przy przesuwie trzonem 2b, wchodzacym do tulei prowadniczej 3. Woda pod cisnieniem, doprowadzona przez kanal y tulei 1 ponad górna powierzchnie tloka 2, wywiera za jego posrednictwem równomierny nacisk na pierscien gumowy 11, umieszczony u ujscia ka¬ nalu pierscieniowego miedzy tulejami prowadni- czymi 1 i 3, którego dolna szerokosc odpowiada odleglosci promieniowej miedzy tulejami lozy¬ skowymi 13 i 13a.Górna powierzchnia tloka 2 jest zaopatrzona w otwory 2c, przez które woda przedostaje sie pod tlok, oddzialywujac na pierscien gumowy 11 równiez z boku. W zwiazku z tym pierscien ten zostaje wtloczony w stozkowaty kanal miedzy tulejami 1 i 3, a nastepnie w pusta przestrzen miedzy tulejami lozyskowymi 13 i 13a, ulegajac przy tym odpowiedniemu promieniowemu zgnio¬ towi sprezystemu.Na fig. 2 uwidoczniono te sama prase hydrau¬ liczna z ustawionymi juz tulejami lozyskowymi 13 i 13a, sciskajacymi pierscien gumowy U, przy czym w górnej czesci prasy osadzona jest teraz odmienna tuleja prowadnicza 12, opierajaca sie na górnych obrzezach tulei 13 i 13a i tworzaca z górna czescia tulei prowadniczej 14, opierajacej sie na górnym obrzezu trzeciej wewnetrznej tulei lozyskowej 15, stozkowaty kanal 16, przez który za pomoca tloka 2 jest wtlaczany w przestrzen miedzy tulejami 13a i 15 pierscien gumowy 17, przyjmujacy po zalozeniu go dlugosc srodkowej tulei lozyskowej 13a.W celu ulatwienia wyjmowania gotowego lo¬ zyska z prasy hydraulicznej podstawka 4 spo¬ czywa na wkreconej w dno prasy srubie 8, która przy przekreceniu unosi podstawke, a wraz z nia wszystkie czesci skladowe, znajdujace sie we¬ wnatrz prasy.Do wyrobu lozysk elastycznych, zaopatrzonych w pojedyncza wkladke gumowa, wystarcza urza¬ dzeniewedlug fig. 1 z przedstawionymi tam cze¬ sciami skladowymi. PL