Urzadzenia do urabiania wegla wedlug pa¬ tentów 33368 i 33398 posiadaja pewne wady, ograniczajace mozliwosc zastosowania ich do urabiania wegla niezbyt twardego. Przy twar¬ dym weglu sila potrzebna do posuwu urzadze¬ nia wzdluz urabianego pokladu, a wiec naciag liny przy stosowaniu posuwu linowego, jest bar¬ dzo duza. Sila ta przenosi sie w urzadzeniach wedlug wspomnianych patentów na sprezyny, na których zawieszone sa dluta górnicze, i wy¬ wiera niekorzystny wplyw na ich dzialanie.Ruch drgajacy tych dlut powoduje straty sily wskutek tarcia ich o wegiel. Przy urabianiu bardzo twardych i zwiezlych pokladów odlupa¬ nie bloku wegla z calizny, bez podwrebienia go, wymaga bardzo znacznych sil.Urzadzenie wedlug wynalazku posiada dluta umieszczone w wspólnej oslonie w ten sposób, ze podczas pracy wykonuja one ruchy tylko w kierunku posuwu urzadzenia. Sa one napedza¬ ne za pomoca bijaków o ksztalcie ramion, osa¬ dzonych wahliwie dokola osi ulozyskowanej w oslonie.Na ramionach tych rozmieszczone sa znane wirujace masy, które wraz z umieszczonymi w oslonie sprezynami wywoluja drgajace ruchy ramion. Do napedu tych mas sluzy silnik. Sila posuwu calego urzadzenia przenosi sie wprost na dluta za pomoca odpowiednich wystepów i panewek osadzonych w oslonie.Dzialanie bijaków i sprezyn jest wiec zupel¬ nie uniezaleznione od sily posuwu. Przez odpo¬ wiedni dobór wielkosci masy wirujacej, odleglo¬ sci jej srodka ciezkosci od osi obrotu i stalej sprezyny (czyli sily potrzebnej do ugiecia spre¬ zyny o jednostke dlugosci) mozna uzyskac do¬ wolny okres drgan wlasnych ukladu: sprezyna— bijak — masa wirujaca. Z drugiej zas strony przez odpowiednie nastawienie urzadzenia moz¬ na osiagnac dowolna ilosc obrotów masy, a za¬ tem zadany okres wymuszonych drgan wspom¬ nianego ukladu. Drgania te skladaja sie w sily wypadkowe, odpowiadajace wlasnie rzeczywi¬ stym ruchom bijaków. Wypadkowe te zaleza jednak nie tylko od wielkosci drgan sklado¬ wych, lecz takze od wielkosci przesuniecia ichfaz; przesuniecie tó zalezne jest od wielkosci wstepnego napiecia sprezyn. Amplituda ruchów bijaka, szybkosc jego i,skutki uderzenia o dlu¬ to zaleza od doboru wielkosci konstrukcyjnych i daja sie regulowac w prosty sposób przez odpo¬ wiednie napinanie sprezyny nawet podczas pra-. cy urzadzenia.Aby ulatwic prace . i zmniejszyc zuzycie energii potrzebnej do odlupywania wegla, moz¬ na równoczesnie zastosowac jeden lub dwa wrebniki w postaci lancuchów wrebujacyeh, które sluza do podcinania odlupywanej bryly wegla. Dolny wrebnik moze poruszac sie wzdluz spagu, górny zas wzdluz stropu; moga one byc napedzane wspólnym silnikiem napedzajacym bijaki i sluzacym do posuwania urzadzenia wzdluz urabianego pokladu weglowego, np. na plozach, kolach lub gasienicach.Urzadzenie jest przesuwane miedzy przenos¬ nikiem a urabianym pokladem, stanowiacymi boczne jego prowadzenie. Jedna ploza lub kolo przesuwa sie wzdluz korytka przenosnika, a dru¬ ga Wzdluz spagu. Niekiedy moze zachodzic po¬ trzeba lekkiego nachylania calego urzadzenia.W tym celu jedna lub tez obie plozy sa polaczo¬ ne z oslona urzadzenia nastawnie, np. za pomo¬ ca mechanizmu srubowego, klinowego lub po¬ dobnego.Na rysunku uwidoczniono schematycznie, ty¬ tulem przykladu, urzadzenie wedlug wynalazku, przy czym fig. l przedstawia widok z boku, a fig. 2 — widok z góry urzadzenia.. W oslonie 23 urzadzenia umieszczony jest mechanizm napedzany silnikiem 1; sluzy on do napedzania za pomoca nie przedstawionej na ry¬ sunku przekladni zebatej bebna 19 do nawijania liny 25. Lina ta jest przesuwana wzdluz plozy 20 i drugim koncem umocowana jest na odpowied¬ nim slupie zamocowanym miedzy stropem i spagiem.Druga przekladnia zebata 2 — 6, napedzana równiez silnikiem 1, wprawia w ruch obrotowy masy wirujace 7 ulozyskowane na bijakach 8a.Bijaki 8 sa osadzone wahliwie i wykonuja wsku¬ tek dzialania tych mas wirujacych ruchy wah- liwe, przy czym uderzaja o tylne konce dlut 12. Ruchy wahliwe bijaków nastawia sie za po¬ moca sprezyn 13 przez odpowiednie nastawienie nastawki odbojów 14.Dluta 12 sa przesuwane w panewkach 15, po¬ laczonych sztywno z oslona 23. Sila posuwu przenosi sie z oslony 23 przez panewke 15 na wystep 17 dluta 12. W przypadku gdy dluto 12 wysunie sie, w czasie jednego uderzenia, dalej niz posuw urzadzenia, zostaje ono cofniete za pomoca sprezyny 18. Lancuchowe narzady wre- bujace 16 napedzane sa silnikiem 1 za pomo¬ ca przekladni zebatej 2, 9, 10, 11. Beben 19, ma¬ sy 7 i narzady wrebujace 16 sa napedzane wspól¬ nym silnikiem 1.Urabiany wegiel opada na odpowiednio na¬ chylony lemiesz 21, po którym zsuwa sie na przenosnik 22. Cale urzadzenie porusza sie na plozach 20, 24. Ploza 20 przesuwa sie w korytku przenosnika 22, a ploza 24 przesuwa sie wzdluz spagu. PL