Najdluzszy czas trwania patentu do 22 grudnia 1962 r.Przedmiotem patentu nr. 34418 jest urzadze¬ nie do wylaczania posuwu suportu za pomoca zderzaków, które w mechanizmie posuwowym za¬ wiera beben rozrzadczy uruchomiajacy dzwignie do wylaczania w taki sposób, iz dzwignia w za¬ danej chwili styka sie ze zderzakiem bebna wy¬ laczajacego, obracajacego sie z wieksza predkos¬ cia niz beben rozrzadczy i równiez napedzanego przez mechanizm posuwowy, który wskutek tego zostaje wstrzymany.Przy wiekszej ilosci zderzaków jest dosc trudne nastawienie w odpowiednie polozenie zde¬ rzaków bebna wylaczajacego oraz wykrojów w tarczach bebna rozrzadczego. Konieczne jest bo¬ wiem nastawienie wszystkich wykrojów w tar¬ czach bebna rozrzadczego w odpowiednie poloze¬ nie wyjsciowe w odniesieniu do zeba dzwigni wylaczajacej. Nastawianie zderzaków uskutecz¬ nia sie w ten sposób, ze po ich zwolnieniu na¬ stawia sie beben wylaczajacy i beben roz¬ rzadczy i odpowiednia tarcze bebna rozrzad¬ czego, tak jz wykrój tarczy znajduje sie w takim polozeniu, ze zab bebna wylacza¬ jacego wpada w ten wykrój. Nastepnie prze¬ suwa sie suport z jego polozenia poczatkowego w miejsce, w którym ma on byc wylaczony z po¬ suwu, przy czym zderzak bebna wylaczajacego umieszcza sie na, zebie dzwigni wylaczajacej i tarcze obu bebnów zabezpiecza sie przed wza¬ jemnym przekreceniem sie. Uskutecznia sie to w ten sposób, ze po zwolnieniu tarcz bebna roz¬ rzadczego i prziy jednoczesnym przytrzymaniu tych tarcz, które trafily do swego wlasciwego polozenia, obraca sie pozostale. Poniewaz w wczesniejszych urzadzeniach nie bylo mozliwe bezposrednie obrócenie bebna rozrzadczego, a tylko posrednio za pomoca bebna wylaczajacego i poniewaz przekladnia miedzy bebnem wylacza¬ jacym, a bebnem rozrzadczym. zmniejsza znacz¬ nie ruchy, dajac bardzo wolny posuw, bylo za-tern bardzo niewygodnie nastawiac poszczególne wykroje w tarczach bebna rozrzadczego przez reczne pokrecanie mechanizmu posuwowego.Urzadzenie wedlug wynalazku usuwa powyz¬ sza wade przez to, iz pozwala na wylaczenie przekladni miedzy bebnem wylaczajacym i be¬ bnem rozrzadczym i 'przez bezposrednie prze¬ krecenie bebna rozrzadczego za pomoca specjal¬ nego przyrzadu na nastawienie wykrojów po¬ szczególnych tarcz tego bebna w polozenie wyj¬ sciowe w odniesieniu do zebów dzwigni wy¬ laczajacej. x Przyklad wykonania takiego urzadzenia przedstawiony jest schematycznie na rysunku.Fig. 1 przedstawia urzadzenie w rzucie piono¬ wym, czesciowo w przekroju, fig. 2 — w rzucie poziomym, czesciowo w przekroju, fig. 3 — prze¬ krój wzdluz osi bebna wylaczajacego, fig. 4 — prze_ krój wzdluz osi slimaka, fig. 5 — przekrój wzdluz osi walu wylaczajacego, fig. 6 — przy¬ klad obróbki.Beben wylaczajacy 60 napedzany przez me¬ chanizm posuwowy za pomoca przedluzonego walu 30 sklada sie z poszczególnych tarcz 31, które na obwodze posiadaja- po jednym zderza¬ ku 32. Zderzaki te mozna dowolnie nastawiac i tarcze 31 zabezpieczyc przed obróceniem na wale 30 przez zakleszczenie wkladkami 36, tuleja 35 oraz nakretka 33.Wal bebna rozrzadczego 61 (fig. 1) napedza¬ ny jest przez przekladnie srubowa walu 30 i sam beben 61 sklada sie podobnie jak beben 60- z po¬ szczególnych tarcz, posiadajacych po jednym wykroju 42. Wykroje te mozna dowolnie nasta¬ wiac i zabezpieczyc tarcze przed obróceniem sie na wale 80 za pomo«a nakretki 43 (fig. 2) w po¬ dobny sposób jak przy bebnie 60. Do odczytywa¬ nia i sledzenia drogi sanek sluza skalowane gal¬ ki nastawne z podzialka 37, 44 (fig. 2)., Dzwignie wylaczajace 45, których ilosc odpo¬ wiada ilosci tarcz obu bebnów, osadzone sa obro¬ towo w podstawie^ san albo w oslonie 90 pola¬ czonej z saniami.Przekladnia srubowa miedzy obu bebnami 60, 61 jest tak wykonana, iz kolo srubowe 91 ze sli¬ makiem 93 jest zaklinowane na wspólnym wale 94., osadzonym w specjalnym lozysku 95, wychyl - nym okolo osi utworzonej przez kly srub 106, przy czym przez to wychylenie zostaje zazebienie miedzy slimakiem 93 i kolem srubowym 96 wlaczone albo wylaczone. Ten naped utrzymy¬ wany jest w zazebieniu za pomoca sprezyny 97, która dociska jedno ramie lozyska 95 do zderza¬ ka 98. Przez obrót sruby 99 przerywa sie zaze¬ bienie napedu 93, 96, dzieki czemu mozna juz recznie obrócic beben rozrzadczy 61 w zaleznosci od potrzeby za pomoca korby 100, osadzonej na wale 80. Po zwolnieniu nakretki 43 i tym sa¬ mym tarcz 12 obraca sie wal 80 w celu nasta¬ wienia tarcz w polozenie zerowe, przy czym rów¬ noczesnie przyrzad nastawczy 101 (fig. 1) zo¬ staje przesuniety w kierunku tarcz przez obra¬ canie kola zebatego 102 wspóldzialajacego z ze¬ batka narzadu nastawczego. Zab narzadu na- stawczego 101 wchodzi przy tym kolejno w wy¬ kroje 10U tarcz 12 (fig. 2) i utrzymuje te tarcze w takim polozeniu ze wykroje 42 zajmuja1 polo¬ zenie wyjsciowe w stosunku do zebów 47 dzwigni 45. Wykroje 10U sa wezsze i glebsze niz wykro¬ je 42, tak iz nie moze nastapic pomylka. Z chwi¬ la gdy narzad nastawczy wejdzie do ostatniej tarczy bebna rozrzadczego, sruba 93 t*2lZ$q\.2l sie przez to ponownie z kolem srubowym 96, a sru¬ be 99 wykreca sie dopóty, dopóki ramie lozyska 95 nie przylgnie znów pod naciskiem sprezyny 99 do zderzaka 98.Kazdej dzwigni wylaczajacej 45 odpowiada okreslone polozenie walu 49 oraz narzadu na¬ stawczego 101. Kazdej dzwigni do wylaczania odpowiada liczba (w danym przypadku 1 — 6) ha podzialce galek 103 i 105, tak iz podaja one odpowiednie polozenie walu 49 oraz narzadu na¬ stawczego 101 dla poszczególnych odcinków ro¬ boczych. Gdy wal 49 obraca sie tak iz naprzeciw dzwigni 45 nie ma zadnego z jego wycinków, to wszystkie dzwignie zostaja uniesione i wylaczo¬ ne.- To polozenie walka jest oznaczone licz¬ ba „O". * Ponizej opisana jest obróbka przedmiotu (fig. 6) trzymanego w uchwycie tokarki i opartego na przesuwnicy tokarki. Kolejno maja byc toczone dlugosci LMt L2, Li i Z/4 w kierunku od konika do glowicy, przy czym najpierw toczy sie' dlugosc Lt, która odmierza sie na przedmiocie albo bez¬ posrednio z rysunku. Po zwolnieniu nakretki 33 zderzaki 32 bebna wylaczajacego 60 nastawia sie w odpowiednie polozenie w zaleznosci od dlu¬ gosci poszczególnych odcinków roboczych obra¬ bianego przedmiotu, narzad nastawczy 101 ustawia sie na odpowiedniej podzialce na cyfre 1, tak samo wal 49, przez co odpowiednia dzwi¬ gnia wylaczajaca 45 wychyla sie do bebna 60.Nastepnie przestawia sie suport w taki sposób, iz nóz zajmuje polozenie, w którym ma sie znaj¬ dowac po obróbce odcinka Li. Podczas ruchu su- portu obracaja sie oba bebny, zab 47 zostaje sta¬ le w wykroju 42 zluznionej tarczy 12 a wystep 48 uderza o zderzak 32, tak iz zwolniona tarcza 31 zatrzymuje sie. Po przejsciu drogi Lt nasta¬ wia sie podzialke 37, -4-4 tarcz na dlugosc L\ narzad nastawczy 101 przesuwa sie do na¬ stepnej tarczy az do polozenia oznaczonego 2 —-cyfra 2 na podzialce galki 103, wal A9 przekreca sie równiez w polozenie 2, a nóz przesuwa sie w polozenie wyjsciowe w kierunku konika az do polozenia gdzie zaczyna sie odcinek Li. Podzialki 37 i UU pokazuja w tym polozeniu zero. To samo powtarza sie przy ustalaniu odcinka roboczego hi z ta róznica, ze po obtoczeniu odcinka L* ska¬ le pokazuja dlugosc L2, a wal U9 jako równiez narzad nastawczy 101 nastawia sie na cyfre 2.W podobny sposób nastawia sie pozostale odcin¬ ki Z/3 i La. O ile nie wykorzystuje sie wszystkich zderzaków (w danym przypadku nr. 5 i 6), roz¬ lacza sie zazebienie narzadu nastawczego 101 z tarczami 12 nakretki 33, U3 dociaga sie, tak iz nastawione tarcza 31, 12 zabezpieczone zostaja na walach bebnów, po czym mozna przystapic do obróbki w poszczególnych odcinkach. Przez obrót walu U9 zostaja uruchomione tylko poszczególne dzwignie U 5.Przekladnia srubowa miedzy bebnami 60 i 61 moze byc zastapiona przekladnia z kól czo¬ lowych i w tym przypadku przerywa sie prze¬ kladnie miedzy dwoma bebnami przez to, iz jed¬ no kolo wylacza sie z zazebienia. PL