Wynalazek dotyczy norwego sposobu zmniejszania zaklócen, spowodowanych przy komunikacji radiotelegraficznej prze*, interferencje, wywolana zaburzeniami at- mosferycznenii, znanemu pod nazwa zabu¬ rzen „statycznych" lub zaburzen „xM, oraz urzadzenia dla wykonania tego sposobu.Wedlug wynalazku zmniejsza sie inter¬ ferencje przez przejmowanie zaburzen star tycznych w róznych punktach ukladu od¬ biorczego oraz przez takie laczenie dzia¬ lan, wywolanych temi zaburzeniami, ze nie maja one zadnego wplywu na obwody pradów detektora* W tym oelu w ukladzie odbiorczym stosuje sie kilka anten i laczy dzialania wywolane w tych antenach przez zaburzenia statyczne oraz przez fale znar kowe w ten sposób, ze tylko dzialania znajkowe wywieraja wplyw na dletektor, polaczony z urzadzeniem odbiorczem, dzialania statyczne natomiast zostaja zrów¬ nowazone, Powyzszy sposób laczenia dzia¬ lan statycznych i znakowych opiera sie na rozróznianiu fal statycznych, które docho¬ dza przewaznie w tym samym czasie do róznych czesci ukladu odbiorczego, od fal znakowych, które pofcoleiJ wywieraja wplyw nai te czesci, przyczem równocze¬ sne dzilallanfe mozniai laczyc przez odejmo- wtarnie, kolejmo zas po sobie nastetpwjajce — przez dodlajwanile.Osobne anteny, stosowane wedlug wy¬ nalazku, sa rozmieszczone w poziomych odstepach od siebie w takim kierunku, zeotrzymuja impulsy znakowa pokolel.Przez odpowiednie nastawienie ob^ojlów pradów w tych antenach dzialania sta¬ tyczne wytwarzaja wi niolj prady o zgodnych fazach, które moga tak wspóldzialac, ze nie wywra zadnego wplywu na detektor, polaczony z obwodami tych pradów. Prze¬ wody, prowadzac© od anten do urzadzenia odbiorczego, sa przewaznie rozmieszczone w ten sam sposób wzgledem ziemi. W prze¬ wodach tych umieszczono symetrycznie przyrzady przeznaczone do przestawiania jednej lub kilku anten. Urzadzenie odbior¬ cze skladia sie z pary cewek, których pole magnetyczne dziala na inna cewke, pola¬ czona z obwodem detektora i wskaznika ukladu. Cewka ta moze byc obrotowa, aze¬ by móc zmieniac wplyw pól magnetycz¬ nych; Celem usuniecia gwaltownych zaburzen statycznych nalezy zrównowazyc natural¬ ne polaczenie anten, oddallonych od siebie.Osiagnac to mozna cewkaipi; rozmieszczo^ nemi wzgledem siebie indukcyjnie, wsku¬ tek czego obwody antenowe sa sprzezone i dzialania wywiolywaae tern sprzezeniem sa naogól równe i przeciwlegle wzgledem sprzezenia naturalnego miedzy antenami.Na rysunkach przedstalwiono schema¬ tycznie dwa przyklady konstrukcyjne wy- najlazJcu, fig, 1 wyobraza schemat polaczen stacji odbiorczej wedlug wynalazku, fig. 2 —zmienione urzadzenie z zastosowaniem anten innego ksztaltu i z uzyciem innego przyrzadu najsljaiwnego oraz urzadzenie do zrównowazenia sprzezania, fig. 3—najodpo¬ wiedniejsze umieszczenie aparatu odbiorcze¬ go wzgledem aparatu nadawczego.Wynalazca stwierdzil podczas badania zaburzen statystycznych, ze nawet dlaleko od siebie umieszczone anteny podlegaja wply¬ wom zaburzen naogól równoczesnie, jak gdyby zaburzenia byly spowodowane przez fale lub impulsy elektromagnetyczne, roz¬ chodzace sie pionowo do powierzchni zie¬ mi i nie wykazujace zadnej skladowe} w kierunku poziomym. Dzialanie jest takie, jalkigdyby zaburzenia pozostaly przewaz¬ nie bardzo wysoko ponad ziemia, a równo¬ wazyly sie ich poziome skladowe; skut¬ kiem tego przestrzeniowe daleko od siebie oddalone anteny podlegaja wplywom! tych zaburzen równoczesnie, O' ile znajduja sie na tej samej wysokosci.Niezaleznie od tego czy pgjpyzsize obja¬ snienia, bedace wynikiem licznych do^ swiadczen, sa prawidlowe czy nie, uzycie odpowiedniej kombinacji osobnych anten doprowadzaj jednak cljp tego, ze mozna w powaznym stopniu usunac skutki zaburzen atmosferycznych, najwiecej ziaklócajacych odbiór znaków.Doswiadczenia wskazuja na to, jakoby fale wywolane przez zaburzenia nie byly okreslonej dlugosci lub okreslonego de¬ krementuj zaburzenia wzbudzaja natomiast w antenach drgania o czestotliwosci oraz dekremencie samych anten. Przy odpo- wiledniem nastawieniu mozniaj wiec sily elek¬ tromotoryczne, powstajace w dwóch lub kilku antenach pcdi wplywem zaburzen at¬ mosferycznych, uzyc do wytwarzania pra¬ dów o falach tej samej dlugosci i tym sa¬ mym dekremencie i tej same) fazie i przez wlaczenie przeciwne ich dzialaniom osia¬ gnac w obwodzie detektora naogól calko¬ wite ich zrównowazenie- Natomiast dzia¬ lania, spowodowane w dwóch antenach przez fale znakowe, nie sa w fazie ze soba z wyjatkiem przypadku, w którym odbiera¬ my znak w kierunku, prostopadlej do pla^ szczyzny, wspólnej dla obu anten. Rózni¬ ca faz jest najwieksza, gdy anteny leza w tej samej plaszczyznie, przechodzacej rów¬ niez przez punkt wyjsciowy znaku.Zapomoca takiego urzadzenia mozna dzialania, wywolane w kilku antenach, po¬ laczyc w jednym obwodzie w ten sposób, ze dzialania oparte na zjawiskach statycz¬ nych, oraz dzialania spowodlowane przez — 2 —znaki, nadchodzace w kierunku prostopa¬ dlym do plaszczyzny anten, zostaja zrów¬ nowazone lub zlaczone przez odejmowa¬ nie, natomiast dzialania, wywolane znaka¬ mi, przychodzacemu we wspólnej plaszczyz¬ nie anten lub w kierunku, nie bardzo zbli¬ zonym do prostokatnego, laczy sie przez dodawanie.Róznica w fazach sil elektromagnetycz¬ nych, wytworzonych przez impulsy znako¬ we, zalezy takze od odleglosci czynnych srodków anten, mierzonej w kierunku roz¬ poscierania sie fal.Przy wykonaniu wynalazku w prakty¬ ce okazalo sie korzystnem doprowadzic przewody wprowadzajace od anten do Wspólnego punktu, który przewiaznie jest srodkifem ukladu anten. Przy zastosowaniu anten ze zwyklym otwartym obwodem, przewody te dzialaja jak czesc ainten, po¬ niewaz absorbuja energje z fal posrednich; skutkiem tego czynna odleglosc anten sta¬ je sie mniejsza, niz to odpowiada przestrze- niowemu odstepowi pomiedzy górnemi przewodami. Wade te mozna usunac przez uzycie anten w ksztalcie petlic pionowych.Nieuziemiona pionowa antena petlicowa pod wplywem zaburzen atmosferycznych wytwarztt sily elektromagnetyczne, które dla okreslomego poziomego wymiaru sa za¬ lezne od sredniej piioniowej odleglosci po¬ miedzy poziomemi czesciami petlic. W prostokatnej petlicy, np. z dwoma pozio¬ memi bokami, wielkosc czynnych sil elek¬ tromotorycznych zalezy od pionowej odle¬ glosci pomiedzy czesciami poziomemi pe¬ tlicy.Z drugiej strony dzialanie, wywolane irnp^lseim znakowym na pojedyncza ante¬ ne petlicowa, zalezy od kierunku, z które¬ go przychodzi znak, a przy okreslonym wy¬ miarze pionowym od odleglosci pomiedzy bokami pionowemi.Dzialania w antenie sa najsilniejsze, gdy jej plaszczyzna przechodzi przez punkt wyjsciowy odbieranego znaku, poniewaz czynna sila elektromotoryczna w takiej petlicy jest zalezna od róznicy faz w obu pionowych bokach anteny.Powyzsze zjawiska wykorzystano dla usuniecia dzialan w wymienionych prze¬ wodach i otrzymania czynniego oddzielenia! równajacego sie przestrzeniowej odleglosci pomiedzy srodkami petlic. Wystarczy u- miescic oba przewody dwóch anten petli¬ cowych w tern samem polozeniu wzgledem ziemi, a wiec np. na masztach teji samej wy¬ sokosci, azeby zrównowazyc dzialania, wywolane w tych przewodach przez zabu¬ rzenia atmosferyczne oraz fale znakowe, plaszczyzna bowiem, zawierajaca przewo¬ dy, lezy pod prostym katem do piomiowego przewodnika drgajacego, z którego wycho¬ dza znaki. Przeprowadzone doswiadczenia potwierdzily tez w zupelnosci, ze w pozio¬ mych przewodach niema zupelnie pradów, spowodowanych przez zaburzenia atmosfe¬ ryczne.Przez polaczenie dwóch takicli anten i sprowadzenie przewodów doprowadzaja¬ cych do jednego wspólnego punktu, znaj¬ dujacego sie przewaznie, lecz nie koniecz¬ nie, w tej samej odleglosci ód obu antCii, mozna polaczyc w jednym instrumencie lub w jednej grupie instrumentów wrecz prze¬ ciwne dzialania, wywolane przez zaburze¬ nia statyczne na obie anteny i przez ich zrównowazenie calkowicie wyzyskac czyn¬ na odleglosc miedzy antenami.# Pzipki zastosowaniu niniejszego' wyrobu ^^na hvlo odbierac transatlanlvckie zna¬ ki rrzy tak silnych i dlugotrwalych zabu¬ rzeniach atmosferycznych, przy których zwykla droga nie moznaby nawet zauwa¬ zyc istnienia tych znaków.W ukladzie, podanym na fig. 1 i 3, za¬ stosowano dwie anteny petlicowe A A1, lezace przewaznie w tej samej plaszczyz¬ nie oraz w plaszczyznie stacji wysylajacej T (fig. 3). Lecz zachowanie tego polozenia nie jest konieczne. Dwie pary przewodów — 3 —BB1 lacza aiiiteny ze stacja odbiorcza, u- mieszczona przewaznie, lecz nie koniecz¬ nie w srodku miiedlzy amteniatmi. Przewody sa po wiekszej czesci zawieszone na masztach (fig. 3) w tej samej odleglosci od ziemi.Zaleca sie by odlcgtoisc miedzy drutami kazdej pary przewodów byla o ile mozno¬ sci taka sama.Kazdy przewód! BBl jest zaopatrzo¬ ny przeiwiazmie w kazdym drucie w sa- nnoimdukcje CC1 dlo niajsfcraljaniia, po- lajczone poprzez zmienne pojemnosci z aparatem dla iacaenia dzialan w spo¬ sób wyzej opisany. Przedstawiony apa¬ rat obejmuje pare cewek DD1, polapzo- inych z cewkami CC1. Obwód jest uzupel¬ niony zmiennemi kondiensaioratmi EE1 Skutkiem teg^ uklad jest symetryczny, da¬ jacy wedlug spostrzezen wynalazcy wyniki najlepsze, Miejsce umieszczenia kondensa¬ tora w obwodzie anteny moze byc dowol¬ ne. Mozna tez stosowac W kazdym drucie po jednym kondensatorze. Rozmieszczenie symetryczne zdaje sie dawac najlepsze wy¬ niki.Odleglosc pomiedzy cewkami kazdej p&lry cewek CC1 moze byc zmienna1; cewki dzialaja równiez dobrze, jezeli posiadaja uzwojenie wspólne, przytem moga byc o- kragle, czworokatne i tym podobne.Naokolo osi równoleglej doi (plaszczyzn cewek DD1 obraca sie cewka F w polu linji sil tych cewek i jest polaczona z ob¬ wodami detektora oraz obwodami wskaz¬ nika. Przez odpowiednie polaczenie cewek* i nastawienie cewki! F w polozenie katowe, dzialania zaburzen statycznych równowaza sie lub lacza w cewce T przez odejmowa¬ nie. Natomiast dzialania, wzbudzone przez fale znakowe, wytwarzaja przez laczenie w cewce prad wfypajdlkowy. Tym sposobem udaje sie calkowicie usunac najwiecej szko¬ dliwe zaburzenia statyczne.Sily elektiromotfairyczine, wzbudzone: w obu antenach przez zaburzenia statyczne, znajduja sie jakby w fazie, a przy odpo- wtednieim nastawieniu stalych obwodu pra¬ dy beda równiez w fazie. Skutkiem tego wytwarzaja one w cewkach DD1 pole ma¬ gnetyczne o przewaznie niezmiennym kierunku. Odebrane impulsy znakowe na¬ tomiast wytwarzaja prady o róznych far zach, które przechodzac przez cewki DD1 wzbudzaja skutkiem róznicy albo wypad¬ kowe wirujace pole magnetyczne albo tez nieruchome, wzglednie stale pole magne¬ tyczne pod prostym katem do pola, Wzbu¬ dzonego przez zaburzenia statyczne. Przez umieszczenie cewki F w plaszczyznie pola magnetycznego, wytworzonego przez zabu¬ rzenie statyczne, dzialania tych zaburzen na] cewke F ulegaja zrównowazeniu, pod¬ czas gdy dzialania odebrane znaków la¬ cza sie na wypadkowa tych dzialan. Przez przestawienie cewki F z polozenia, w którem jej plaszczyzna Jest rówtiolegla do pola, wzbudzonego przez zaburzenia, w poloze¬ nie prostopadle do poprzedniego zmienia sie interferencje najmniejsza na najwiek¬ sza, pomilewtaz na cewke F dziala wtedy wypaidkolwa zaburzen interferencyjnych.Jezeli róznica w fazie pradów znako¬ wych jest mniejsza niz 180°, wtenczas po¬ lozenie cewki Ff dajace sygnlal najsilniej¬ szy, nie jest polozeniem najmniejszej inter¬ ferencji, w rzeczywistem bowiem poloze¬ niu najmniejszej interferencji sygnaly moga byc znacznie silniejsze.Odleglosc miedzy antenami AA1, mie¬ rzona od srodka do srodka! petlicy, moze byc dowolna pdd warunkiem, ze róznica faz miedzy wypadkowa sil elektromoto¬ rycznych i wypadkowa pola magnetyczne¬ go (albo elektrostatycznego), wytfWairzaJja- cego detekcyjne prady znakowe, jest dosta¬ tecznie wielka. Zbyt mala róznica faz u- trudniala bowiem obsluge stacji i zmuszala do zastosowania zbyt czulych instrumen¬ tów.Odleglosc, równajaca sie polowie dlu-gosci fali, jest najwiecej dogodna, poniewaz Wzbudzone prady znakowe sa wtedy sci¬ sle w fazach przeciwnych. Jezeli przeto obwody pradów sa tak zlaezione, ze dziala¬ nia statyczne równowaza sie wzajemnie, to 'sumujace sile dWafemiteu zmiafcowe wytwa¬ rzaja stale pole magnetyczne o zmiennej biegunowosci, wywierajace wplyw na cew¬ ke F lokalnego obwodu.Jezeli odlegjosc jest mniejsza niz polo¬ wa dlugosci fali, równa sie np. tylkoi cwier¬ ci dlugosci fali, wtedy dzialania, sumu¬ jac sie geometrycznie, tworza przewaznie równomierne wypadkowe pole wirujace.Jezeli odleglosc jest mniejsza lub wieksza niz cwierc dlugosci fali, pole wirujace sta¬ je sie eliptycznem. Dzialania sa najwiek¬ sze, jezeli plaszczyzna cewki F lezy pro¬ stokatnie do duzej osi elipsy. W tak zwa¬ nym gcmilometirycznym ukladfefe, podanym na fig. 2, otrzymujemy pole wirujace tylko dodatkowo, gdyz cewki DD1 sa ustawione pod prostym katem. W praktyce taki u- klad1 pracuje dobrze.Uklad powyzszy, pracujacy jako wy¬ lacznik interferencji statycznej, moze tak¬ ze sluzyc jako wskaznik kierunku wyjscia fal. Ustalajac bowiem poltazenie katowe cewki F, w któnem sygnaly sa najsilniejsze, oraz znajac odleglosc anten i dlugosc fali, mozna obliczyc kierunek przesylania od¬ bieranych znaków.W ukladzie, podanym na fig. 1, cewka F jest polaczona z detektorem poprzez samoindiukcje obciazajace G, kondensator H i cewke sprzezona /. Przy rozmieszcze¬ niu, wskazanem na rysunku, obwód F, G, H, I jest zestrojony z iloscia drgan odbie¬ ranego znaku.Detektor w postiaJci) ttrójelektoodbwej lampy M jest polajczony z obwodem drga¬ jacym /, K, sprzezonym z cewka F.Szczególy budowy detektora lub jego obwodów maja dla wynalazku znaczenie drugorzedne. W detektorze przedstawio¬ nym na rysunku, prócz zwyklego obwodu P, 0, R, S jest jelsfccze obwód dtrg|a[ja£y Pf U9 W, S. Detektor tego rodzaiju mozna stosowac do odbierania znakowych fal ga¬ snacych lub nie gasnacych.Podlczas dzialania stacji jest pozada¬ ne, aj prtzy silnych ' zajburzfeniila nych czesto nawet koniecznie, zeby an¬ teny byly o ille moznosci1 równe pod wzgle¬ dem dlugosci fal ii dekremenjtu oraz zeby skutkiem odpowiedniego ustalenia stalych prady w antenach byly w faizie, a tern sa¬ mem rozdzial pradów byl jednakowy.Do nastawiania anten w mysl powyz¬ szych wymagan sluza zmiennie samoinduk- cje CC1 i konjdetnisattory E. Nastawienie an¬ ten lylko na te sama dlugosc fal zwykle nie jest wystarcziaijace, czesto prowadzi do stosunkowo nieznacznego usuniecia zabu¬ rzen statycznych. Natomiast juz przez nie¬ wielka zmiane stosunku stalych i zmiane sprzezenia z zachowaniem o ile moznosci tej samej dlugosci fali mozna czesto calko¬ wicie usunac zaburzenia lub przynajmniej zmniejszyc je znacznie. Nastawianie samo odbywa sie w wajskibh gralnicach i po usta- loinem polozeniu zmiany sa zwykle tylko niewielkie. Zastosowanie zmiennych ele¬ mentów w kazldej antenie dilai zuniainy sa- moindWtcji i pojemnosci nie jest konieczne, lecz jest korzystne i pozadane.Nie jest równiez bezwarunkowo ko¬ nieczne zastosowanie obwodlu posredniego w tym rodzaju, jak pokazano na rysunku, gdyz mozna go równiez dobrze zastapic przez inne dogoidbe urzadzienie, lecz zale¬ ca sie uzycie tego obwodu. Równiez opi¬ sane poszczególne urzadzenie dio laczenia obwodów obu anten mozna zastapic in- nemi.W ukladzie, podanym na fig. 2, zastoso¬ wano pewne zmiany w budowie anten i polaczeniu przyrzadów nastawnych oraz pewne dlalsze srodki dla) zimniej szenia inter¬ ferencji, a tern samem ulepszenia calej stacji.Aarteny AA1 sa zbudowanie z kilku izo¬ lowanych zwojów drucianych, umieszczo¬ nych mniej wiecej pionowo jeden nad dru¬ gim. Dzialanie takiej anteny nie rózni sie od wyzej opisanej, lecz tutaj przy tych sa¬ mych wymiatach wytwarzaja sie wieksze sily elektromotoryczne wskutek zwiekszo¬ nej ilosci zwojów i dlatego mniejsza petlica moze wystarczac dla otrzymania dlostdtecz- nej sily elektromotorycznej. Sposób lacze¬ nia przyrzadów ntaistafwmyeh G, C1 i EE1 rózni sie od pokazanych na fig. 1 tem^ ze cewki CC1 sa przewaznfe wielkie, mniej wiecej równe calej samoihdukeji anteii pe¬ tlicowych. Prócz tego kondensatory EE1 sa laczone nie szeregowo, lecz równjolsgle do petlic anten. Takie polaczenie jest Wten¬ czas bardzo korzystne, gdy przewody do¬ prowadzajace, wzglednie wprowadzajace sa dlugie, lub jezeli odbierane fale sa krót¬ sze niz normalne.W ukladzie, podanym na fig, 2 rozdzie¬ la sie zapomoea przyrzadów nastawnych cala samoindukcje obwodu anten na dwie, mmibj wiecej róWfeie, rówtniolegjle wlapzone saimoindukcfe, ptrzycziem pojemnosc koondenr satora E jest wlaczona równolegle dta po¬ jemnosci przewodów. Przy dlugich przewo¬ dach wzialjettirta pojemmiosc Uch jest wielka, oo w ukladlzie, podanym rai fig. 1 jest szko¬ dliwe i dlategb nie nalezy przewodów u- mtezczac zbyt blislko sfebde, W okladzie wedlug fig. 2 zbyt wielka pojemnosc prze¬ wodów nie jest szkodliwa, o ile calkowita pojemnosc obwodów anten Umozliwia na¬ stawianie kondensatora E w dostatecznych granicach; Przyrzady nastawne podane na fig. 2 mozna tez stosowac do anten ukladu, przedstawionego na fig. 1, a przyrzady te¬ go ukladu stosowac do anten wedlug fig. 2.Opisane uklady usuwaja zwykle cal¬ kowicie syki i szumy, spowodowane przez zaburzania, a wiec zdaniem wynalazcy, odglosy najwiecej szkodliwe. Przy zaburze¬ niach o charakterze wybuchowym riato^ miast pozostaja niekiedy jeszcze pewne dzialania statyczne, utrudniajace nalezyty odbiór znaków.Doswiadczenia wynalazcy wskazuja na to, ze pozostajace dzialania nie sa spowo¬ dowane lub przynajmniej nie sa spowodo¬ wane w silniejszym stopniu przez poziome skladowe fal statycznych ani przez drga¬ nia harmoniczne w antenach, lecz predzej przez naturalne sprzezenie obu anten.Wychodzac z tego zalozenia, mozna przez usuniecie lub zmniejszenie natural¬ nego sprzezenia anten wylaczyc takze dzialania, spowodowane przez gwaltowne zaburzenia statyczne.Prowadzacy do tego celu srodek poda¬ no na fiig. 2.Cewki XX1 sa umieszczone wzgledem siebie w stosunku indukcyjnym, wytwarza¬ ja przeto' miedzy obwodami w antenach dzialania sprzegajace, które sa przewaznie równe i przeciwlegle sprzezeniu naturalne¬ mu obu petlic.O ile zdolano stwierdzic w praktyce, przewody obu anten nie wywoluja wtedy powazniejszych zaburzen, a przez usuniecie naturalnego sprzezenia petlic, np. zapomo¬ ca cewek XX1, zwykla statyczna interfe¬ rencje mozna usunac calkowicie.Pod tym wzgledem zastosowanie opisa¬ nego urzadzenia goniometrycznego jest bardzo korzystne. Mozna to objasnic tern, ze cewki Z), D1 leza pod prostym katem do siebie i z tej przyczyny bezposrednio nie wywieraja zadnego wplywu na sprzezenie oibu nrzyrzadów antenowych ze soba, Po¬ niewaz sprzezenie tych cewek z cewka F moze i poziomo nawet byc stosunkowo luz¬ ne, sprzezenie obu anten jest takze slabe.Cewki XX1 moga wiec sluzyc do wyrówna¬ nia sprzezenia anten petlicowych.Uzycie cewek XX1 jest zupelnie nieza¬ lezne od ustroju anteny, tern mniej od za¬ stosowania anteny o wielu zwojach, z któ¬ ra te cewki sa na rysunku przypadkowo zlaczone. — 6 —Wynalazek nie ogranicza sie takze na zastosowaniu tylko dwóch anten. Zamiast pianowych anten uklad! moze tez zawierac skosne anteny, pochylone pod katem mniej¬ szym niz 45°. Nile sja tez konieczne anteny tych samych wymiarów lufa tego saimego ksztaltu. Jednak opisane powyzej uklady ofcaiaaily sie nialjwilecej kotrzysttnemi.Zamiast anten petlicowych mozna tez stosowac zwykle anteny z uziemieniem.Nalezy jednak w tym wypadku unikac bez¬ posrednio polaczonych przewodów lub przynajmniej umieszczac przewody tak, ze¬ by nadchodzace znaki nie wzbudzaly w nich zadnych lub prawie zadnych pradów.W przeciwnym naizie przestirzeniowa odle¬ glosc miedzy antenami nie odpowiadalaby faktycznemu czynnemu odstepowi. W ta¬ kich wypadikaich zaistiosowainie i doklaidne u- zycie pUzyrzajdlów do nalstiaiwiianiJa faiz na¬ biera duzego znaczenia.Wynalazek dotyczy ogólnie wszelkich srodków do rozrózniania fal i impulsó at, rozposcierajacych sie pionowo lub przy¬ najmniej nie wykazujacych prawie zadnej poziomej skladowej, od fal i impulsów zna¬ kowych,'które rozposcieraja sie przypu¬ szczalnie przewaznie poziomo, oraz doty¬ czy srodków do równowazenia dzialan pierwszych, a zachowania dzialan drugich fal. PL