W znanych dotychczas urzadzeniach do oczyszczania starych cegiel z resztek wyprawy wystepuja liczne niedogodnosci. Ostrza narza¬ dów rozmieszczonych np. na wirujacej tarczy podlegaja stosunkowo szybkiemu zuzyciu i ob¬ nizaja w ten sposób wydajnosc maszyny. Po¬ nadto bylo konieczne dociskanie cegiel z wielka sila do stepionego narzadu, aby wogole uzyskac jego dzialanie. Próbowano juz uniknac tych nie¬ dogodnosci przez zastosowanie wysokich i cien¬ kosciennych krawedzi narzadów roboczych, jed¬ nak bez zadowalajacego wyniku. O ile nawet takie odpowiednio usztywnione wysokoscienne narzady robocze byly mniej narazone na szyb¬ kie zuzycie, to jednak zachodzila obawa, ze na skutek swej wysokosci narzady te mogly zbyt silnie naciskac na cegle na jednym z jej brze¬ gów i powodowac zgniecenie, odlamki zas mogly jednoczesnie poranic obsluge i uszkodzic ma¬ szyne.Przedmiotem wynalazku jest maszyna nie posiadajaca wymienionych niedogodnosci. Na ry¬ sunku przedstawiono przyklad jej wykonania.Fig. 1 przedstawia widok maszyny wedlug wynalazku z przodu, fig. 2 — przekrój jej wzdluz linii / — 7 na fig. 1, fig. 3 — szczegól maszyny w zwiekszonej podzialce, fig. 4 — przekrój wzdluz linii II — II na fig. 3, rozwi¬ niety na plaszczyznie rysunku.Maszyna wedlug wynalazku zawiera obroto¬ wa tarcze 1, zaopatrzona w okienka 3, 3\ W okienkach tych na promieniowych osiach 4 osa¬ dzone sa obrotowe narzady toczne 5, np. z twar¬ dego zeliwa, z których kazdy zawiera tarczowa czesc 6, posiadajaca powierzchnie walcowa o ksztalcie falistym lub zygzakowatym • w prze¬ kroju wzdluz linii II — II (fig. 3). Narzady toczne 5 wystaja swymi obwodami z tarczy 1.Narzady toczne moga byc ewentualnie polaczone w jeden sztywny narzad toczny. Okienka 3 sa przesuniete wzgledem okienek 3y w kierunku promieniowym, aby przy obracaniu tarczy 1 za¬ pewnic równomierne dzialanie wszystkich na¬ rzadów 5 na calej powierzchni cegly 9. Cegle 9 kladzie sie na stole 7 mogacym sie wychylac na podporach 8.Podczas pracy tarcza 1 jest napedzana przez wal 2 w kierunku strzalkiAS, przy czym cegla na odchylonym stole 7 jest dociskana z sila P do tarczy 1 i tym samym do narzaclów tocznych 5.Narzady, toczac sie po powierzchni cegly 0, wglebiaja sie w nia swym falistym obwodem i usuwaja przylegajace resztki zaprawy, które zo¬ staja odrzucone czesciowo juz z przedniej stro¬ ny tarczy 1, a czesciowo przechodza przez okien¬ ka 3, 3' i na odwrotnej stronie tarczy 1 zostaja wessane przez wentylator nie przedstawiony na rysunku.Chociaz promieniowa wysokosc h falistej czesci tarczowej 6 jest dosc znaczna, nie ma zad¬ nej obawy, zeby nastapilo zbyt gwaltowne wgle¬ bianie sie w cegle, niepozadane ze wzgledu na skutki, gdyz narzad toczny 5 wglebia sie zawsze powoli w cegle. Znaczna wysokosc h narzadów 5 i ich rozmieszczenie w okienkach 3, 3' nie pozwa¬ la na zatkanie szczelin miedzy ostrzami, nawet £dy cegly sa wilgotne lub zmarzniete, przy <;zym dzialanie to jest wzmozone jeszcze wsku¬ tek tego, ze poszczególne narzady 5 wiruja z róznymi szybkosciami, a ich falista powierzchnia rozluznia nieprzerwanie osiadajace miedzy ni¬ mi zanieczyszczenia, które z-ostaja odwirowane przed i za tarcza 1. Stepienie narzadów 5 nie nastepuje nawet przy znacznym zuzyciu gdyz falista czesc tarczowa 6 wzdluz calej promienio¬ wej wysokosci h posiada stala grubosc t, tak iz stale tylko waska powierzchnia obwodowa w po¬ staci falistego ostrza zaglebia sie w powierzch¬ nie cegly bez wzgledu na to, czy wysokosc h juz sie zmniejszyla, czy tez jeszcze nie. W kazdym badz razie ostrzenie narzadów jest zbyteczne.Poniewaz do prawidlowego oddzialywania narzadów 5, pracujacych jako dluta na powierz¬ chni cegly 9, trzeba dociskac z pewna sila cegle do narzadów 5, która to sila ma byc wywierana przez osobe obslugujaca, przeto stosuje sie ru¬ chomy , stól. Przez zastosowanie tego wychylnego stolu 7 stosunkowo duze tarcie chropowatej ceg¬ ly, jakie wystepowaloby przy przesuwaniu jej po stalym stole, jest zastapione znacznie mniej¬ szym tarciem w przegubach podpór 8 wychylne¬ go stolu. Dzieki temu obslugiwanie maszyny jest ulatwione a tempo pracy zwieksza sie.Wychylny stól mozna byloby zastapic stolem przesuwnym, jednak wychylne osadzenie za po¬ moca podpór 8, które ewentualnie moga byc po¬ laczone wspólnym walem, jest szczególnie pro¬ ste, tanie i niezawodne.Dlutowe dzialanie narzadów 5 moze byc ko¬ rzystnie polaczone z dzialaniem zdzierania, je¬ zeli osie U nie sa osadzone promieniowo, lecz sa nachylone wzgledem promieniowego kierunku w plaszczyznie obrotu tarczy 1. W tym przypadku zachodzi nie tylko ruch toczenia sie, lecz i jedno¬ czesnie ruch poslizgowy krawedzi po. powierz¬ chni cegly.Podobne dzialania moga byc uzyskane, jeze¬ li kilka narzadów 5 polaczy sie w jeden sztyw¬ ny narzad toczny, którego toczenie odbywa sie tylko w jednym miejscu, natomiast we wszyst¬ kich innych miejscach wystepuje ponadto ruch slizgowy.Krawedz narzedzia 5 moze nie byc falista; mo¬ ze ona miec dowolny lamany ksztalt, posiadac u- sztywniajace przegrody i zawierac ostrza lub in¬ ne wystepy. Ksztalt falisty ma jednak, jak stwierdzono doswiadczalnie, zalete szczególnej prostoty i trwalosci. PL