PL32533B1 - Sposób zwiekszania odpornosci stali stopowych na nadzeranie miedzykrystaliczne - Google Patents

Description

Jak wiadomo, odporne na nadzeranie stale austenitowe, np. stale chromo-niklo- we, przy ogrzewaniu ich do temperatury 500—800°C, np. przy spawaniu, w miejscu spawania i w jego sasiedztwie traca swa odpornosc na dzialanie czynników powo¬ dujacych nadzeranie. Powodem tej wady jest ta okolicznosc, ze wskutek ogrzewania stali podczas spawania wystepuje glównie na powierzchni ziarn wydzielanie sie we¬ glików chromu, które z czasem ulegaja roz¬ puszczeniu pod dzialaniem czynników na¬ gryzajacych. Istnieje wprawdzie mozliwosc przywrócenia pierwotnej budowy stali przez nastepna obróbke cieplna, polaczona z naglym ochladzaniem, lecz przy obróbce przedmiotów o wiekszych rozmiarach prze¬ prowadzanie tego zabiegu napotyka znacz¬ ne trudnosci, gdyz wymaga stosowania po¬ trzebnych do tego celu urzadzen o zbyt duzych wymiarach, a nadto obróbka taka powoduje odksztalcanie sie przedmiotów wskutek ich wydluzania sie.

W celu zapobiezenia tym wadom pró¬ bowano juz stosowac stale o zawartosci wegla ponizej pewnej okreslonej wartosci lub tez przez wprowadzanie do stali od¬ powiednich skladników stopowych, wiaza¬ cych wegiel, zapobiegac rozkladowi mie- dzykrystalicznemu. Sposób ten próbowano równiez stosowac w celu zapobiezenia nad- zeraniu miedzykrystaliicznemu przy stoso¬ waniu czysto ferrytowych stali chromo¬ wych.itóbowano równiez zapobiegac nadze- franiu miedzykirystalicznemu przez zwiek¬ szanie zawartosci ferrytu w stalach auste- nitowych. Zwiekszenie zawartosci ferrytu daje sie ulzysleac przez zwiekszenie zawar¬ tosci W stalli chromu wzglednie przez wpro¬ wadzenie dostali krzemu, aluminium lufo podobnych skladników stopowych,- sprzy¬ jajacych powstawaniu ferrytu.

Wiadomo wreszcie, ze przez poddanie stali pewnym posrednim zabiegom Obrób¬ ki na zimno mozna zapobiec nadzeraniu rmiedzykrysitaliGznemu, * W mysl wynalazku stwierdzono nia pod¬ stawie prób, ze sklonnosc stali stopowych do rozpadu miedzykrystalicznego mozna znacznie zmniejszyc w bardzo prosty spo¬ sób, polegajacy na tym, ze stail, przed dal¬ sza obróbka jej poddaje sie dlugotrwale¬ mu ogrzewaniu, a nastepnie naglemu chl<> dzeniu. Wiec np. próbne kawalki austcni- towej, dtoomonifclowej stali typu 18/8 o zawartosci 0,09 wegla poddano obróbce cieplnej wedlug wynalazku nimiejiszeigo w ciagu okolo 5 godzin w temperaturze okolo 1050aC, nastepnie poddano ja po¬ nownie ogrzaniu w ciagu 10 minut do 3 go*- dzin w temperaturze 700°C, a nastepnie gotowano je w znanym srodku probier¬ czym* (roztworze Straussa) czesciowo az do 160 godzin, przy czym nie wystepowaly zjawiska rozpadu miedzykrystalicznego.

Równiez podczas spawania takiej* stali nie wystepowala sklonnosc do nadzerania mie- dzykrystalicznego, jezeli stal ta byla pod¬ dana dlugotrwalej obróbce technicznej w mysl wynalazku.

Wyjasnienie takiego zachowywania sie stali auisteniltowych stanowic moze okolicz¬ nosc nastepujaca.

W zakresie tempeiratur powyzej okolo 95ÓQC budowe stali tworzy roztwór staly.

Wskutek dlugiego przetrzymywania stali w tych wysokich temperaturach zawiazki chemicznje, na których podczas -spawania wzglednie odpuszczania stali osadzaja sie wydzielajace sie wegliki chromu, ulegaja prawdopodobnej koagulacji lub przecho¬ dza do wnetrza ziarn. Wskutek powiek¬ szenia objetosci ziarn przedluza sie poza tym droga dyfuzji weglików chromu. Ogól¬ nie biorac zachodzi zatem stabilizacja trwalego roztworu.

Powiekszenie jziarri, uzyskane wskutek obróbki cieplnej wedlug wynalazku, jest jedtaidkowoz bardzo male. Zatem .oddzialy¬ wanie tego zwiekszenia ziarn na wlasci¬ wosci przeróbcze i wytrzymalosciowe stali posiada znaczenie podrzedne. .

Z ia iS trz e zen i a p a t e n t o w e. 1. Sposób zwiekszania odpornosci stali stopowych na nadzeranie miedzykrysita- liczne, znamienny tym, ze stale te przed spawianiem lufo odpuszczaniem ich, .jedno¬ znacznym ze spawaniem, poddaje sie dlu¬ gotrwalej Obróbce cieplnej a nastepnie na¬ gle chlodzi sie, 2, Sposób wedlug zastrz. 1, w zastoso- wapiu do ausitenitowych stali chnomoniklo- wych, zawierajacych nieznaczna ilosc mo- libdienu, miedzi i wolframu, dodanych Osobno lub lacznie, oraz o zawartosci we¬ gla =' 0,07—0,1%, znamienny tym, ze obróbke cieplna przeprowadza sie co naj¬ mniej w ciagu 5 godzin w temperaturze 1050°C.

S t a h 1 w e r k e R 6 c h 1 i n g- B u d e r u s A.-G.

Zastepca: inz. St. Pawlikowski rzecznik patentowy