Wynalazek dotyczy samoczynnej ce¬ wiarki kopkowej, w której po zakonczonym przebiegu cewienia "Wymiana pelnej cewki na prózna zachodzi calkowicie samoczyn¬ nie.Samoczynne cewiarki kopkowe mozna podzielic na dwie glówne gjrupy, a miano- wicie na cewiarki wielo- i jednowrzeciono¬ we, to jest na takie, w jakich zmiana ce¬ wek uskutecznia sie przy kilku wrzecionach równoczesnie za pomoca wspólnego, urza¬ dzenia rozrzadzanego, i na takie, w jakich k&zde miejsce cewienia posiada oddzielne urzadzenie rozrzadcze, tak ze zmiana ce¬ wek moze sie odbywac calkowicie nieza¬ leznie od innych miejsc cewienia. Stosow¬ nie do przedzy cewionej korzystniejszy jest jeden lub drugi uklad.Samoczynne cewiarki jednowrzeciono^ we mozna znów podzielic na dwie grupy, a mianowicie na takie, w jakich naped roz¬ rzadu urzadzenia do zmiany cewek i na¬ ped wrzeciona oraz ruch prowadników ni¬ tek jest uskuteczniany walkami oddzielny¬ mi, ale wspólnymi dla kilku wrzecion, oraz na takie, w jakich kazde miejsce cewienia stanowi calkowity zespól, który mozna na¬ pedzac z jednego tylko miejsca. Ten ostat¬ nio wymieniony uklad jest korzystniejszy, gdyz przekladnia, która stosownie do ce¬ wionej przedzy musi 'byc odpowiednia do wykonywania az do 30 zmian cewek na godzine i wiecej, moze byc umieszczona w jednej zamknietej skrzynce, przy czym wszystkie jej czesci sa obficie smarowane za pomoca oleju wyrzucanego na okoloniej. Te skrzynki sa oprócz tego calkowi¬ cie szczelne na pyl, tak ze czule narzady sa dobrze chronione. Poniewaz poszczegól¬ ne zespoly moga byc latwo odlaczane od cewianki, wiec takze i reperacje daja sie latwo uskuteczniac.Znane sa juz takze samoczynne jedno¬ wrzecionowe cewiarki kopkowe, lecz nie uwzglednione w nich sa pewne wazne za¬ lozenia dotyczace prawidlowej pracy. Do , zalozen tych nalezy miedzy innymi takze" i unieruchomianie wrzeciona podczas zmia¬ ny ce\yek, gdyz inaczej pelna cewka pod¬ czas wyrzucania zostaje odrzucona sila od¬ srodkowa i nie opada do zbiornika.Przedmiotem wynalazku jest cewiarka kopkowa, w której kazde miejsce cewienia stanowi calkowicie samoczynnie pracujacy zespól, przy czym kazdy zespól posiada skrzyrike przekladniowa, zamknieta szczel-, nie na olej, tak iz pyl nie moze do niej przenikac, oraz jest napedzany z jednego tyllko miejsca; ponadto zespól ten oprócz zwyklego samoczynnego wylaczania w ra- ' zie zerwania nitek posiada takze calkowi¬ cie samoczynnie pracujace urzadzenie do zmiany cewek, uruchomiane za pomoca walu rozrzadczego, zastosowanego w kaz¬ dym zespole. Cecha charakterystyczna ce¬ wiarki tego rodzajju polega przede wszyst¬ kim na zastosowaniu glównego walu nape¬ dowego, umieszczonego w kazdej skrzynce przekladniowej i napedzajacego wal roz- rzadczy do samoczynnej zmiany cewek, a poza tym beben zlobkowy do porusza¬ nia prowadnika nitek, oraz napedzajacy wrzeciono do nawijania, w polaczeniu z narzadami rozrzadczymi w ten sposób, ze za pomoca tych narzadów podczas zmiany cewek wrzeciono do nawijania i beben zlobkowy sa unieruchomiane za pomoca walu rozrzadczego, podczas gdy sam wal rozrzadczy biegnie niezaleznie dalej i do¬ piero po zakonczeniu zmiany cewek zosta¬ je wylaczony ponownie niezaleznie od na¬ pedu wrzeciona- Na rysunku przedstawione sa przykla¬ dy wykonania przedmiotu wynalazku. Fig. 1 przedstawia skrzynke przekladniowa w przekroju wzdluz glównego walu napedo¬ wego, fig. 2 — widok z góry skrzynki prze¬ kladniowej, fig. 3 — skrzynke przeklad¬ niowa w przekroju wzdluz wrzeciona do nawijania, fig. 4 — urzadzenie zabezpie¬ czajace przed zbyt duzymi oporami, fig. 5 — widok z boku i czesciowy przekrój skrzynki przekladniowej z urzadzeniem rozruchowym i oddzielnym urzadzeniem napedowym.Wal napedowy 1 jest umieszczony obro¬ towo w lozyskach 3 i 4 oslony 2 skrzynki przekladniowej i przesuwnie w kierunku osiowym o kilka milimetrów; posiada on przy zewnetrznym koncu tarcze cierna 5, napedzana kolem napedowym 6, zamoco¬ wanym na wale napedowym 7, wspólnym dla kilku wrzecion. Docisk cierny, potrzeb¬ ny do napedu, wytwaarza sie sprezyna 8, opierajaca sie z jednej strony o zgrubie¬ nie 9 walu 1, a z drugiej ctrony — o pierscien biezny 10 stopowego lozyska kul¬ kowego 11, które ze swej strony przylega do pierscienia zlobkowego 12. W zlobek 12a tego pierscienia wchodza widelki - sprzeglowe 13, osadzone na stale na osi 15, polaczonej na stale z dzwignia wlaczaja¬ ca 14. Do dzwigni wlaczajacej 14 (fig. 5) przy tylnym jej koncu przymocowana jest sprezyna ciagnaca 17, której drugi koniec jest zawieszony na trzpieniu 33', zamoco¬ wanym w skrzynce 1; sprezyna ta stale usiluje pociagac dzwignie 14 w polozenie wylaczenia.W^polozeniu wylaczenia pierscien zlob¬ kowy 12 opiera sie o slimak 18 zamocowa¬ ny na wale napedowym /, dzieki czemu wskutek nacisku sprezyny 17 pierscien ten naciska wal / ku przodowi; wskutek tego tarcza cierna 5 przestaje sie stykac z cier¬ nym kolem napedowym 6, a cewiarka po-' zostaje nieruchoma. — 2 —Jesli dzwignie wlaczajaca 14 nacisnie sie recznie ku dolowi, to widelki sprzeglo¬ we^ 13 przesuwaja pierscien zlobkowy 12 ku tylowi tak, ze zaczynajaca dzialac spre¬ zyna 8 dociska tarcze cierna 5 do kola na¬ pedowego 6 uruchomiajac wal /, a wraz z tym i przekladnie.W polozeniu wlaczenia dzwignia wla¬ czajaca 14 jest utrzymywana za pomoca umieszczonego na niej przestawnego opor- ka 19, przylegajacego do nasady pólksie- zycowej 20 palaka 21, umieszczonego obro¬ towo w lozyskach oslony 2.Do palaka 21 przymocowany jest spre¬ zynujacy prowadnik 22 nitek, do którego przymocowany jest obrotowo krazek 23, po którym biegnie nitka 24. Wskutek cia¬ gnienia nitki palajk 21 zostaje utrzymany w polozeniu 'wedlug fig. 1 i 5, Jesli nitka urywa sie, to palak 21 wskutek swego wla¬ snego ciezaru przechyla sie ku dolowi tak, ze wskutek przekrecenia nasady pólksie¬ zycowij 20 oporek zostaje zwolniony, a dzwignia wlaczajaca zostaje pociagnieta sprezyna 17 w polozenie jej wylaczenia.Na wale / osadzone jest obrotowo i przesuwnie osiowo w lozyskach kolo po¬ dwójne (kolo srubowe 26 i zebate kolo czo¬ lowe 27), napedzane walem 1 za pomoca sprzegla warstwowego 25, Sprzeglo to, znanej 'budowy, posiada dwie grupy ply¬ tek, z których jedna jest uruchomiana wy- frezowana czescia 31 walu napedowego 1, a druga jest prowadzona w szczelinie 32 nasady rurowej 30 kola podwójnego 26, 27.Powierzchnia boczna kola 26 i powierzch¬ nia boczna slimaka 18 dociska grupy ply¬ tek db siebie w celu wytworzenia potrzeb¬ nego nacisku, ciernego. Kolo srubowe 26 + napedza za pomoca kola srubowego 28 be- *beo zlobkowy 29, powodujacy ruch skoko¬ wy prowadnika nitek (co nie jest wyjas¬ nione za pomoca rysunku). Kolo zebate 27 napedza poprzez kolo zebate 34 glowice zabierakowa 35 w celu uruchomiania cew¬ ki! umieszczonej obrotowo w tulei 36, która jest umieszczona przesuwnie osiowo w oslonie 2 przekladni.Slimak 18 napedza za pomoca przekla¬ dni 37, 38, osadzonej obrotowo na wale 39, kolo zebate 40, osadzone obrotowo na wa¬ le 41 i posiadajace szesc trzpieni zabiera- kowych 42. Na wale 41, umieszczonym obrotowo w lozyskach oslony 2, zamoco¬ wana jest tarcza 43, zaopatrzona w zabie- rak 45, umieszczony obrotowo okolo trzpie¬ nia 44 i stale dociskany do wewnatrz spre¬ zyna srubowa 46. Na wale 39, równiez umieszczonym obrotowo w lozyskach w oslonie 2, zewnatrz oslony 2 zamocowana jest dzwignia 47, do której przymocowany jest przegubowo drazek 48, uruchomiany nieprzedstawionym na rysunku urzadze¬ niem przy zakonczonym przebiegu cewie- nia. We wnetrzu skrzynki na tym samym wale 39 zamocowana jest zapadka 49, któ¬ ra przy uderzaniu o nosek 50 zabieraka 45 wyprowadza go z polozenia zaczepiania o trzpienie zabierakowe 42 tak, ze wal roz- rzadczy 41 musi pozostawac nieruchomy.Na wale rozrzadczym 41 zamocowane sa rózne krzywki do uruchomiania samo¬ czynnego urzadzenia do zmiany cewek; z krzywek tych na rysunku przedstawione sa tylko krzywka 51 do rozrzadu sprzegla warstwowego 25 i krzywka 52 do odciaga¬ nia wstecz glowicy 35 zabieraka cewki w celu wyrzucania pelnej cewki.Dzwignia rozrzadcza 53, 54 jest osa¬ dzona obrotowo w lozysku na wale 39 i po¬ siada dwa ramiona; koniefc 53 jednego ra¬ mienia slizga sie po krzywce 51, natomiast rozwidlony koniec 54 drugiego ramienia jest prowadzony w palaku 55, osadzonym na drazku 59 miedzy nakretkami 56 i 57 i sprezyna cisnaca 58. Drazek 59 jest na drugim1 koncu polaczony przegubowo z dzwignia 60, osadzona obrotowo okolo czo¬ pa 61 w lozysku oslony 2, przy czym dzwi¬ gnia 60 posiada trzpien 62, na którym osa¬ dzony jest obrotowo krazek prowadniczy 63. Krazek ten jest prowadzony w zlobku — 3 -pierscieniowym 64 miedzy kolami Z6 i 27.Dzwignia 53 jest stale dociskana- swym koncem do krzywki 51 za pomoca sprezy¬ ny ciagnacej 72, zawieszanej na ramie- ~ niu 54 oraz na palaku drucianym 73, za¬ mocowanym w oslonie 2.v Dzwignia roz- rzadcza 65, 66 jest równiez osadzona obro¬ towo na wale 39 i jxsiada dwa ramiona; koniec jednego ramienia slizga sie po krzywce 52, rozwidlony zas koniec drugie¬ go "— pó palaku 67, osadzonym miedzy na¬ kretkami 68 i 69 *na drazku 70. Drazek ten jest na drugim koncu polaczony przegubo¬ wo z czopem 71 wsrubowanym w tuleje 36.Dzwignia 65, 66 jest stale dociskana swym koncem ramienia 65 do krzywki 52 (fig. 3) za pomoca sprezyny ciagnacej 74, zawie¬ szonej na ramieniu 66 i w palaku drucia¬ nym, zamocowanym w oslonie 2. Skrzynka przekladniowa jest zamknieta Szczelnie na powietrze i pyl za pomoca nieprzedstawio¬ nej na rysunku pokrywy.Sposób dzialania urzadzenia jest na¬ stepujacy.Przekladnie wlacza sie recznie za po¬ moca dzwigni 14 w ten sposób, ze za po¬ srednictwem widelek sprzeglowych 13, pierscienia zlobkowego 12, lozyska stopo¬ wego 11, 10, sprezyny cisnacej 8 i walu 1 dociska sie tarcze cierna 5 do stale obraca¬ jacego sie kola 6. Dzwignie reczna utrzy¬ muje sie* w polozeniu wlaczenia za pomoca zaryglowania 19, 20, polaczonego 2: czujni¬ kiem nitki. Gdy nitka urywa sie, zaryglo¬ wanie to zostaje uwolnione tak, ze dzwig¬ nia reczna zostaje pociagnieta sprezyna 17 ku górze i za pomoca widelek sprzeglo¬ wych 13 odsuwa wal 1 od kola ciernego 5.Przekladnia zostaje wtedy unieruchomiona.Jesli przy normalnym zabiegu robo- czym przebieg cewienia zostal zakonczony, to urzadzenie nieprzedstawione na rysun¬ ku pociaga drazek 48 ku przodowi tak, ze zapadka 49 zostaje podniesiona dzwignia 47 i walem 39, a zabierak 45 moze opasc na jeden z trzpieni zabierakowych 42, wskutek czego wal rozrzadczy zostaje wprawiony w obrót przekladnia 18, 37, 38, 40 1 tarcza zabierakowa 43. Podczas obro¬ tu walu rozrzadczego 41 najpierw krzyw¬ ka 51 powoduje, ze za pomoca dzwigni 53, 54, drazka 59, dzwigni 60 i krazka pro-, wadniczego 63, kolo podwójne 26, 27 zo¬ staje przesuniete w lewo (na fig. 1), wsku¬ tek czego ustaje nacisk cierny na obie gru¬ py plytek 25. Kolo podwójne 26, 27 zosta¬ je wtedy jeszcze dalej przesuniete w le¬ wo, az nasada stozkowa 75 wejdzie we wglebienie stozkowe 76 lozyska 3, wskutek czego kolo podwójne 26, 27 zostaje zaha¬ mowane. Wraz z nim unieruchomiona zo¬ staje takze glowica zabierakowa 35 cewki.Nastepnie tarcza krzywkowa 52 za posred¬ nictwem dzwigni 65, 66, drazka pociagowe¬ go 70, sworznia 71 i tulei lozyskowej 36 powoduje odciagniecie wstecz glowicy za- bierakowej 35 tak, ze calkowicie nawinieta cewka 77 moze opasc. Na wale rozrzad- czym 41 zamocowane sa ponadto inne krzywiki, wykonywajace inne.czynnosci po¬ trzebne do samoczynnej zmiany cewek; krzywki te nie sa jednak przedstawione ria rysunku, gdyz nie tworza przedmiotu wy¬ nalazku.Po wprowadzeniu próznej cewki pod¬ czas dalszego obrotu walu rozrzadczego 41 najpierw glowica zabierakowa cewki prze¬ suwa sie ponownie naprzód i zaciska sil¬ nie prózna cewke, po czym kolo podwójne 26, 27 zostaje ponownie pociagniete wstecz, az sprzeglo-warstwowe 25 ponownie wpra¬ wi „w obrót wrzeciono 35. Gdy wal rozrzad¬ czy wykona pelny obrót, zabierak 45 ude¬ rza swym noskiem 50 w zapadke 49 i zo¬ staje wyprowadzony z zaczepienia o. od¬ powiedni trzpien 42, co .powoduje ponowne unieruchomienie walu rozrzadczego. Urza¬ dzenie wedlug fig. 4 sluzy do tego by w razie przeciazenia walu rozrzadczego wskutek nadmiernego oporu zapobiec po¬ lamaniu czesci przekladni. W tym celu sli¬ mak 18 jest umieszczony na wale 1 tak, ze — 4 —moze sie swobodnie obracac, jednak zagle¬ bieniem zaczepia o wystep 78 pierscienia 79, zamocowanego na wale 1, i zostaje uru¬ chomiony tym walem.Sprezyna 81, opierajaca sie o kcjlo sli¬ makowe 18 oraz o pierscien 80, równiez zamocowany na wale 1, stale dociska sli¬ mak 18 do pierscienia 79. W razie prze¬ ciazenia walu rozrzadezego 41 nacisk osio¬ wy kola 37 na slimak 18 staje sie tak du¬ zy, ze slimak przestaje sie stykac z pier¬ scieniem 79. Wal rozrzadczy zostaje wte¬ dy unieruchomiony, az usuniety zostanie, opór.W przykladzie wykonania przedmiotu wynalazku wedlug fig. 5 naped kazdego zespolu 'jest uskuteczniany przez bezpo¬ srednie sprzezenie z silnikiem elektrycz¬ nym 82, przymocowanym za pomoca kol¬ nierza. W tym przypadku dzwignia wla¬ czajaca nie dziala juz za pomoca widelek 13 na glówny wal napedowy 1, lecz jest za pomoca drazka 83 bezposrednio pola¬ czona z wylacznikiem 84, wlaczajacym lub wylaczajacym doplyw pradu do silnika 82.W tym przypadku glówny wal napedo¬ wy 1 nie jest umieszczony przesuwnie osio¬ wo w lozyskach oslony 2. Zamiast bezpo- srednio sprzegac silnik 82 z glównym wa¬ lem napedowym 1 mozna takze wbudowac dowolna przekladnie zmniejszajaca szyib- kosc.Przedmiot wynalazku nie jest ograni¬ czony do przedstawionego przykladu wy¬ konania. Poszczególne czesci moga byc umieszczone w najrozmaitszy sposób; rów¬ niez zamiast np. glównego sprzegla cierne¬ go lub sprzegla warstwowego moznaby. wbudowac dowolny inny narzad, spelnia¬ jacy to samo zadanie. PL