Plerwszenttwo: 17 wnesnli 1938 (Niemcy) Wynalazek dotyczy pedni hydraulicz¬ nej, skojarzonej z (rozrzadzanym* hydrau¬ licznie sprzeglem ciernym, zwlaszcza do pojazdów silnikowych. W znanych urza¬ dzeniach tego (rodzaju hydrauliczne stero¬ wanie ich jest zwiazane z niedogodnoscia¬ mi, przy czym z jednej strony doprowadza¬ nie roboczego czynnika pod cisnieniem W celu rozrzadzania sprzegla ciernego jest zwiazane z trudnosciami, z drugiej zas stro¬ ny konstrukcja1 sprzegla ciernego jest dbsc zawiklana, poniewaz dzialanie sil, wytwa¬ rzanych droga hydrauliczna, musi byc prze¬ kazywane- wzglednie przenoszone na wla¬ sciwe powierzchnie denne sprzegla np. za pomoca zespolu dzwigniowego.Wedlug wynalazku niniejszego wiruja¬ ca czesc pedni hydraulicznej zawiera w so¬ bie komory wzglednie przestrzenie tloczne, potrzebne do wlaczania wzglednie wylacza¬ nia sprzegla ciernego, a czynnik roboczy wzglednie ciecz pod cisnieniem jest dopro¬ wadzana do sprzegla ciernego przez wal pedni hydraulicznej.Korzystnie jest doprowadzic ciecz pod cisnieniem do sprzegla ciernego przez nie¬ ruchoma os, wstawiona w wal pedni hy- dirauliczmej.Przedmiot wynalazku stanowi równiez ta okolicznosc, ze pednia hydrauliczna jest wykonana w postaci sprzegla hydraulicz¬ nego do przenoszenia momentu obrotowegoi ze przez os wienca lopatek kierowniczych te^o sprzegla hydraulicznego prowadzona jest ciecz pod cisnieniem zarówno do sprze¬ gla ciernego, jak do obiegu kolowego samej pedni hydrauliczniej.Na rysunku przedstawiony jest schema¬ tycznie przyklad wykonania przedmiotu wynalazku, przy czym fig. 1 przedstawia widok z boku oraz czesciowy przekrój, a fig- 2 — przekrój w plaszczyznie tloczków sprzegla, prostopadlej do osi podluznej urzadzenia* Na obydwóch figurach obie polówki, górna i dolna, wirujacej czesci pedni hy¬ draulicznej, zawierajacej przestrzenie tlo¬ czne, sa przedstawiane jako wykonane od¬ miennie. Polówka górna A przedstawia po¬ stac podzielana na czesci, a polówka dolna B — postac jednolita.Cyfra 1 oznacza silnik spalinowy, który za posrednictwem kól zebatych 2 i 3 wpra¬ wia w ruch obrotowy - wirnik pompowy 4 pedni hydraulicznej wzglednie sprzegla hy¬ draulicznego, przenoszacego moment obro¬ towy. Kolo zebate 2 posiada celowo sredni¬ ce wieksza niz kolo zebate 3 i tworzy z tym kolem tak zwany bieg, przyspieszajacy obroty czesci napedzanej. Cyfra 6 oznacza wieniec lopatek kierowniczych pedni hy¬ draulicznej, umocowany sztywno na nieru¬ chomej osi 7. Os 7 jest zaopatrzona w kanal 8, który sluzy do napelniania ciecza obiegu kolowego pedni. Cyfra 9 oznacza drugi ka¬ nal, wykonany'W osi 7 i sluzacy do dopro¬ wadzania cieczy pod cisnieniem do sprze¬ gla ciernego. Liczba 12 oznacza wirnik tur¬ binowy pedni. Postac A wirnika turbinowe¬ go zawiera przestrzenie tloczne 16* i 17, po¬ trzebne do rozrzadu sprzegla ciernego, w dolaczonej don czesci 12a. Przestrzenie tloczne 16' sa przy tym wykonane w postaci osobnych kanalów. W postaci B przestrze¬ nie, tloczne 16 i 17 sa wykonane w samym wirniku 12.Lewa czesc koncowa wirnika 12 wzgled¬ nie jego nasada. 12a jest oznaczona liczba 13 i jest wykonana jako jedna polowa sprze¬ gla ciernego, zaopatrzona w pierscienie cierne 14. W przestrzeniach tlocznych 17 przesuwane sa za pomoca cieczy pod cisnie¬ niem tloczki 18.Liczba 20 oznacza druga polowe sprze¬ gla ciernego, zaopatrzona w pierscienie cierne 21. Liczby 24, 25, jak równiez 26, 27 oznaczaja dwie pary kól zebatych przed¬ stawionej w przekroju przekladni zmiennej dowolnej budowy, przy czym pomiedzy ko¬ lami 24 i 26 umieszczona jest nasuwka sprzeglowa 28; Liczba 30 oznacza przewód do cieczy pod cisnieniem, od którego odga¬ lezione sa muld 34 i 32, przy czym* rurka 31 jest doprowadzona do kanalu 8, a rurka 32 — dó kanalu 9. Liczby 33 i 34 oznaczaja zawory, sluzace do rozrzadu doplywu cie¬ czy pod cisnieniem.Urzadzenie wedlug wynalazku dziala tak, ze po otworzeniu zaworu 33 ciecz pod cisnieniem plynie z przewodu 30 przez rur¬ ke 31 i kanal 8 do wnetrza pedni hydraulicz¬ nej. Wirnik turbinowy 12 zostaje wprawio¬ ny w rudhf obrotowy. Przekladnia zebata 24, 25, 26, 27 jeszcze nie zostaje uruchomiona, poniewaz polówki 13 i 20 sprzegla ciernego nie zostaly jeszcze polaczone ze soba. Je¬ zeli nastepnie przez otworzenie zaworu 34 ciecz pod cisnieniem zostanie wpuszczona do rurki 32, to ciecz ta doplywa kanalem 9 do przestrzeni tlocznych 16' wzglednie 16, a stad do poszczególnych przestrzeni tlocz¬ nych 17. Tloczki 18 zostaja posuniete w kie¬ runku, na zewnatrz i dociskaja do siebie pierscienie cierne 14 i 21. Dzieki temu sprze¬ zone zostaja ze soba polówki 13 i 2Q sprze¬ gla ciernego. Polówka 20, która jest pola¬ czona sztywno z kolem zebatym 24 prze¬ kladni zebatej, obraca sie z szybkoscia, od¬ powiadajaca szybkosci obrotu wirnika tur¬ binowego 12 pedni hydraulicznej.Jezeli zamierzone jest przelaczenie przekladni zebatej, to nie potrzeba calko¬ wicie oprózniac pedni hydraulicznej; wy¬ starczy wylaczyc sprzeglo cierne przez - 2 —zamkniecie zaworu 34, zaopatrzonego w odpowiednie urzadzenie odpowietrzaja* ce. Po rozpoczeciu zabiegu wlaczania biegu sprzeglo cierne moze byc niezwlocznie wla¬ czone ponownie w ten sposób', ze przez run* ke 32 ponownie doprowadza sie do niego ciecz pod cisnieniem.Zamiast uwidocznionego na rysunku za¬ woru 34 moze byc zastosowany narzad ste¬ rujacy, który w pewnych okolicznosciach bedzie jednoczesnie rozrzadzal hydraulicz¬ nie równiez i proces wlaczania wzglednie przelaczania biegów.Przedmiot wynalazku wyróznia sie pro¬ stota budowy, malym zapotrzebowaniem miejsca, duza pewnoscia dzialania oraz jest prosty w obsludze. Dzieki temu, ze obieg kolowy pedni hydraulicznej pozostaje stale wypelniony ciecza, wykluczone sa w znacz- nej mierze zaklócenia w pracy tej czesci urzadzenia.Ponadto urzadzenie powyzsze moze byc wykonane tak, iz przy wylaczaniu sprzegla ciernego przestrzenie tloczne i inne czesci sprzegla! ciernego nie zostaja calkowicie po¬ zbawione czynnika roboczego* Dzieki temu wlaczanie sprzegla ciernego moze zacho¬ dzic w krótkim okresie czasu. PL