PL29292B1 - Sposób nadawania nieprzemakalnosci materialom wlóknistym i innym pochodzenia roslinnego lub zwierzecego. - Google Patents

Description

Stwierdzono, ze materialom wlókni¬ stym dowolnego pochodzenia w postaci luznej lub przerobionej mozna nadawac nieprzemakalnosc trwala na pranie napa¬ wajac je roztworami produktów, które mozna otrzymac wedlug patentu francu¬ skiego nr 799 093. Produkty te otrzymuje sie przez polaczenie amin kwasów karbo- nowych o co najmniej 8 atomach wegla w czasteczce z aldehydem mrówkowym i S02 w obecnosci zasady trzeciorzedowej. Po¬ niewaz wymienione produkty sa w ogóle rozpuszczalne w wodzie, do traktowania materialu wlóknistego mozna stosowac roztwory wodne; produkty te moga byc jednak stosowane tez w postaci emulsji lub roztworu w rozpuszczalnikach orga¬ nicznych.Wedlug wynalazku material wlóknisty lub wytworzona % niego przedze albo tka¬ nine napawa sie w temperaturze zwyklej albo podwyzszonej roztworami lub emul¬ sjami wymienionych substancji, nadmiar srodka napawajacego usuwa sie przez wy¬ zymanie lub odwirowywanie, poddaje sie material suszeniu wstepnemu w tempera¬ turach ponizej 70°C, po czym poddaje sie go traktowaniu cieplnemu w temperatu¬ rach ponad 70°C.Jako materialy nadajace sie do prze¬ prowadzenia sposobu wedlug wynalazku mozna wymienic np. produkty otrzymaneZ amin lub mieszanin amin takich kwa¬ sów karbonowyeh, które sa zawarte w na¬ turalnych tluszczach, olejach, woskach, zywicach w stanie soli lub w postaci estrów, np. amine kwasu laurynowego, metyloamine kwasii mirystynowego, buty- loamine kwasu palmitynowego, amine kwasu stearynowego, etyloamine kwasu behenowego, amine kwasu oleinowego, kwasu montanowego, kwasu abietynowe- go, kwasu cerotynowego, aminy czesciowo lub calkowicie uwodornionych kwasów z tluszczów rybich, aminy uwodornionych kwasów z oleju sojowego; dalej nadaja sie produkty przemiany z amin takich kwa¬ sów karbonowych lub mieszanin kwasów karbonowych, które powstaja przez utle¬ nianie parafin, olejów mineralnych lub produktów uwodorniania wegla, smoly i paku. Oprócz tego wchodza w rachube produkty przemiany oznaczonego rodzaju, otrzymane przy zastosowaniu aminy kwa¬ su fenylostearynowego, kwasu butylonaf- toesowego, cykloheksyloaminy kwasu bu¬ tylofenylomaslowego, anilidu kwasu trój- butylofenylooctowego, metyloaminy kwa¬ su izo-oktylofenoksyoctowego, aminy kwa¬ su izo - oktadecylofenoksypropionowego, kwasu dodecylocykloheksylomaslowego, i- miny kwasu izododecylenobursztynowego, amin chlorowcowanych tluszczowych kwa¬ sów karbonowych, np. benzyloaminy kwa¬ su P,i0-dwuchlorostearynowego. Produk¬ ty te, wymienione tu tytulem przykladu, mozna otrzymac równiez za pomoca in¬ nych sposobów opisanych w patencie francuskim nr 799 093.Zasadami trzeciorzedowymi, nadajacy¬ mi sie do tej reakcji, sa np. trójmetyloami¬ na, trójetyloamina, trój propyloamina,trój- butyloamina, trójetanoloamina, dwumety- lowielooksyetyloamina, dwuetyloetanoloa- mina, eter dwumetyloaminoetylometylowy, dwumetyloanilina, dwuetylocykloheksylo- amina, pirydyna, chinolina, iV-metylopiro- lidyna, pirazyna, N - metylomorfolina, N - N' - dwumetylopiperazyna, N - mety- loiminoazolina, czterometylometylenodwu- amina, czterometyloetylenodwuamina.Szczególne korzysci mozna ewentual¬ nie osiagnac przez laczne zastosowanie innych srodków unieprzemakalniajacych, np. parafiny, cerezyny, mrówczanu glinu, opisanych w patencie niemieckim nr 613 735 produktów addycyjnych z zasad trzeciorzedowych i eterów chlorowcome- tylowych o ogólnym wzorze R. O. Ci?-chlorowiec w którym R oznacza reszte weglowodoro¬ wa o co najmniej 3 atomach wegla, a R1 — wodór lub reszte weglowodorowa, da¬ lej z metyloloamin wyzszych kwasów kar¬ bonowych i ich pochodnych rozpuszczal¬ nych w wodzie.W niektórych przypadkach korzystne jest traktowanie wstepne materialów wlóknistych tlenkiem etylenu, epichloro- hydryna, dwutlenkiem butadienu i podob¬ nymi zwiazkami zawierajacymi w cza¬ steczce grupy zdolne do reakcji.Przyklad I. 10 czesci wagowych pro¬ duktu otrzymanego przez polaczenie ami¬ ny kwasu stearynowego, paraformaldehy- du i dwutlenku siarki w pirydynie rozpu¬ szcza sie na goraco w 50 czesciach wago¬ wych 50%-owego alkoholu, a otrzymany roztwór wlewa sie do 2000 czesci wago¬ wych wody zimnej. Otrzymuje sie trwala emulsje w postaci mleka; emulsja ta trak¬ tuje sie material bawelniany w ciagu 10 minut. Nastepnie material dokladnie od¬ wirowuje sie, suszy i poddaje dojrzewa¬ niu w ciagu jednej godziny w temperatu¬ rze 100°C. Bawelna w ten sposób trakto¬ wana wykazuje nieprzemakalnosc wybit¬ nie odporna na pranie.Przy traktowaniu jedwabiu sztuczne¬ go w podobny sposób korzystne jest pod- — 2 —wyzszenie temperatury podczas traktowa¬ nia dodatkowego do 130°C. Przez takie traktowanie osiaga sie równiez podobne obnizenie zdolnosci wlókna do pochlania¬ nia wody.Przyklad II. Krepe z jedwabiu sztucz¬ nego przeprowadza sie przez roztwór za¬ wierajacy w 1000 czesciach wagowych wody 10 czesci wagowych produktu kon¬ densacji, wytworzonego przez dzialanie paraformaldehydem i dwutlenkiem siarki na amine kwasu stearynowego w obecno¬ sci W-metylomorfoliny. Material impre¬ gnowany wyzyma sie, a nastepnie podda¬ je sie go w ciagu 4 godzin dojrzewaniu w temperaturze 90 — 95°C. Tkanina w ten sposób traktowana wykazuje wybitna nie- przemakalnosc. Wlasciwosc ta zostaje za¬ chowana nawet i po praniu w temperatu¬ rze 50° — 60°C przy zastosowaniu mydla i sody.Dojrzewanie mozna skrócic do mniej wiecej V4 godziny stosujac przy dojrze¬ waniu temperature 130° — 140°C.Przyklad III. Gabardyne welniana traktuje sie w ciagu J godziny w roztwo¬ rze ogrzanym do temperatury 105° — 110°C, zawierajacym w 1000 czesciach wagowych czterochloroetanu 3 czesci wa¬ gowe parafiny i 12 czesci wagowych pro¬ duktu kondensacji, otrzymanego z aminy kwasu montanowego, paraformaldehydu i dwutlenku siarki w obecnosci pirydyny; nastepnie tak potraktowany material wy¬ zyma sie i suszy w temperaturze 90° — 100°C. Otrzymuje sie wybitnie nieprze¬ makalna tkanine, która nie traci tej cen¬ nej wlasciwosci po praniu 0,5%-owym roztworem mydla.Przyklad IV. Sztuczne wlókna z ka¬ zeiny podpuszczkowej poddaje sie przez czas krótki w temperaturze mniej wiecej 30°C dzialaniu par tlenku etylenowego, a nastepnie przeprowadza sie przez kapiel zawierajaca w 1000 czesciach wagowych wody 8 czesci wagowych produktu, wy¬ tworzonego z etyloaminy kwasu izo- oktylofenoksyoctowego, paraformaldehy¬ du i S02 w obecnosci dwumetyloaniliny, oraz 4 czesci wagowe produktu addycyj¬ nego z eteru stearylochlorometylowego i eteru dwumetyloaminoetylometylowego.Wlókna odwirowane suszy sie uprzednio w temperaturze 50° — 60°C i poddaje je¬ szcze w ciagu jednej godziny dojrzewaniu w temperaturze 100° — 105°C. Wlókna tak potraktowane staja sie w wysokiej mierze nieprzemakalne, nie zwilzaja sie po rzuceniu na wode i plywaja na niej.Przyklad V. 25 czesci wagowych mie¬ szaniny skladajacej sie z równych ilosci metyloloaminy kwasu stearynowego i pro¬ duktu kondensacji, wytworzonego z mety- loaminy kwasu stearynowego, parafor- maldehydu i S02 w obecnosci pirydyny, rozpuszcza sie w 2000 czesciach wago¬ wych alkoholu. Do tego roztworu dodaje sie 15 czesci wagowych kwasu mlekowe¬ go, a nastepnie napawa sie roztworem tym krepe z jedwabiu sztucznego. Nastepnie material ten wyzyma sie i ogrzewa w cia¬ gu J godziny w temperaturze 135° — 140°C.Przyklad VI. Material bawelniany trak¬ tuje sie w ciagu 15 minut 2%-owym wod¬ nym roztworem produktu kondensacji o- trzymanego przez oddzialywanie aldehydu mrówkowego, trój etyloaminy i S02 na a- mine kwasu 0,10-dwuchlorostearynowego.Nastepnie material ten odwirowuje sie, suszy w temperaturze 60° — 70°C, a na¬ stepnie ogrzewa sie w ciagu jednej godzi¬ ny w temperaturze 110°C.Przyklad VII. Welne blonnikowa (sztuczne wlókna ciete) w postaci luznej traktuje sie w ciagu 15 minut wodnym roz¬ tworem zawierajacym jeden procent pro¬ duktu reakcji aminy kwasu stearynowe¬ go, aldehydu mrówkowego, S02 i pirydy¬ ny oraz jeden procent produktu reakcji metylochlorometyloaminy kwasu steary¬ nowego i pirydyny. Nastepnie material od- — 3 —wirowuje sie, poddaje w suszarni uprzed¬ niemu suszeniu w temperaturze mniej wiecej 65° — 70°C, po czym ogrzewa sie go 30 minut w temperaturze 120° — 130°C. Po traktowaniu tym material staje sie wybitnie nieprzemakalny. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób nadawania nieprzemakal- nosci materialom wlóknistym i innym po¬ chodzenia roslinnego lub zwierzecego przez napawanie ich roztworami lub emulsjami produktów kondensacji po¬ wstajacych wedlug patentu francuskiego nr 799 093 z amin kwasów karbonowych o co najmniej 8 atomach wegla w czastecz¬ ce przez dzialanie aldehydem mrówkowym i S02 w obecnosci amin trzeciorzedowych, znamienny tym, ze materialy impregno¬ wane poddaje sie, ewentualnie po wstep¬ nym suszeniu w temperaturach ponizej 70°C, dojrzewaniu w temperaturach po¬ nad 70°C.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tym, ze do roztworów impregnujacych dodaje sie znanych srodków unieprzema- kalniajacych.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, zna¬ mienny tym, ze materialy poddawane ob¬ róbce traktuje sie uprzednio tlenkami al- kylenowymi. I. G. Farbenindustrie Aktiengesellschaft. Zastepca: M. Skrzypkowski, rzecznik patentowy. CRUK M. ABCT. CZERNIAKOWSKA 225 PL