PL29242B1 - Firma Georg von Giesche's Erben, Wroclaw. Stop cynkowy, nadajacy sie do wytlaczania, oraz sposób wyrobu z niego blachy do glebokiego wytlaczania. - Google Patents

Description

Wynalazek niniejszy dotyczy stopu cyn¬ kowego do wyrobu blachy do glebokiego wytlaczania, która dzieki swym wlasci¬ wosciom nadaje sie do szerokiego zasta¬ pienia stosowanej dotychczas do tych ce¬ lów blachy z mosiadzu zawierajacego 63% Cu.Przeprowadzano liczne próby zasta¬ pienia powyzszej blachy mosieznej do gle¬ bokiego wytlaczania blacha ze stopu cyn¬ kowego zawierajacego mniej miedzi, przy czym przez uzycie czystego cynku spodzie¬ wano sie osiagnac szczególnie dobre wy¬ niki.Próbowano wiec, rozpoczynajac od zwyklych stopów cynkowych do odlewania natryskowego o doskonalej ciagliwosci, rozwalcowywac je na blachy przeznaczo¬ ne do glebokiego wytlaczania. Wszystkie te starania nie dawaly jednak dotychczas dobrych wyników, poniewaz stopy te daja sie bardzo trudno walcowac, otrzymane zas blachy walcowane nie posiadaja wcale albo tylko w bardzo malym stopniu wla¬ sciwosci umozliwiajace glebokie wytlacza¬ nie, które jeszcze bardziej pogarszaja sie wskutek starzenia sie stopu.Niedogodnosci te zostaly usuniete przez zastosowanie stopów cynkowych zawiera¬ jacych aluminium i miedz, Jecz nie zawie¬ rajacych magnezu dodawanego zwykle do stopów w celu zmniejszenia nagryzaniamiedzykrysztalkowego. Poza tym do wy¬ twarzania takiego stopu nalezy stosowac cynk nie zawierajacy kadmu.Przeprowadzone doswiadczenia wyka¬ zaly, ze dodanie 0,002°/o magnezu do sto¬ pu cynkowego zawierajacego miedz i alu¬ minium zmniejsza do polowy wlasciwo¬ sci stopu, umozliwiajace glebokie wytla¬ czanie, w razie dodania zas 0,01°/o magne- Koniecznosc usuniecia magnezu ze sto¬ pów cynkowych zawierajacych miedz i aluminium, stosowanych do wyrobu blach do glebokiego wytlaczania, wymaga sto¬ sowania odmiennych sposobów wytwarza¬ nia ich, w celu uzyskania stopów odpor¬ nych na starzenie.Usuniecie aluminium ze stopu cynko¬ wego w celu zwiekszenia odpornosci stopu na starzenie sie nie mialo by wiekszego znaczenia, spowodowalo by natomiast in¬ ne niedogodnosci. Stopy cynkowe nie za¬ wierajace aluminium rozpuszczaja silnie zelazo, wobec czego wytwarzanie tych sto¬ pów w tyglach stalowych bylo by niemo¬ zliwe.Liczne doswiadczenia wykazaly, ze stop cynkowy zawierajacy okolo 5% miedzi i aluminium w ilosci nie przekraczajacej 0,2% nie podlega starzeniu sie. Poza tym zu wlasciwosci te odpowiadaja tylko 1U wlasciwosciom stopu nie zawierajacego magnezu.Zawartosc kadmu w stopie cynkowym w ilosci 0,002% pogarsza wlasciwosci sto¬ pu, umozliwiajace glebokie wytlaczanie, o okolo 10%, w ilosci zas 0,1% — o oko¬ lo 25%. taka zawartosc aluminium w stopie wy¬ starcza do zmniejszenia jego zdolnosci do rozpuszczania zelaza, wskutek czego moz¬ liwe jest wytwarzanie takich stopów w ty¬ glach stalowych. Stopy cynkowe zawiera¬ jace okolo 5% miedzi i powyzej 0,2% alu¬ minium okazaly sie mniej odporne na sta¬ rzenie, wobec czego najwyzsza granica do¬ puszczalnej zawartosci aluminium w ta¬ kich stopach powinna wynosic 0,2%.Stop cynkowy wedlug wynalazku, za¬ wierajacy 5% miedzi, 0,1 — 0,2% alumi¬ nium i wolny od kadmu i magnezu, posiada w stanie walcowanym wytrzymalosc na rozrywanie 28 — 23 kg/mm2 przy wydlu¬ zeniu 40 — 60%.Walcowana blacha mosiezna z 63% Cu posiada w tych samych warunkach wy¬ trzymalosc 29 — 35 kg/mm2 przy wydlu¬ zeniu okolo 45%.Zmiany wlasciwosci stopów, umozliwiajacych glebokie wytlaczanie, powodowane zawartoscia w tych stopach magnezu i kadmu. o/0 Cu 5 5 .5 5 5 5 5 Sklad chemiczny % Al 0,2 0,2 0,2 0,2 0,2 0,2 0,2 % Mg 0,002 0,01 0,02 — — — stopów % Cd — — — 0,002 0,01 0,05 % Zn reszta Glebokosc wytlaczania wedlug Erichsena (grubosc blachy wynosi 0,4 19 mm 11 mm 5,5 mm 5,5 mm 17 mm 14 mm 13 mm mm) — 2 —Próby glebokiego wytlaczania, przepro¬ wadzone wedlug Erichsena (zgodnie z Werkstoff - Handbuch fur Nichteisen- metalle Werkstoffblatt) przy uzyciu bla¬ chy o grubosci 0,4 mm, wykonanej ze sto¬ pu wedlug wynalazku niniejszego wyka¬ zaly glebokosc wytlaczania wynoszaca 18 — 19 mm w porównaniu z 12,2 mm glebokosci wytlaczania blachy mosiez¬ nej.Sklad chemiczny stopu 5% Cu, 0,2% Al reszte stopu stanowi cynk Mosiadz z zawarto¬ scia 63% Cu Wytrzyma¬ losc na rozrywanie kg/mm2 28 — 33 29 — 35 Wydluze¬ nie o/0 60—40 45 G-lebokosc wytlacza¬ nia w mm 18 — 19 12,2 Zaleznosc wlasciwosci stopów umozli¬ wiajacych glebokie wytlaczanie od zawar¬ tosci w nich miedzi wynika z nastepuja¬ cej tabeli.Sklad % Cu 6 i 5 4 3 2 1 chemiczny stopów % Al 0,2 0,2 0,2 0,2 0,2 % Zn 93,8 i 94,8 95,8 96,8 97,8 98,8 Glebokosc wytlaczania wedlug Erichsena (grubosc blachy 0,4 mm) 18 — 19 mm 16 mm 12 mm 9 mm 8 mm 99,99%-owy czysty cynk elektrolitycz¬ ny posiada glebokosc wytlaczania 11 mm przy wytrzymalosci na rozrywanie 20 kg/mm2. Najlepiej nadaje sie do wytlacza¬ nia stop zawierajacy okolo 5% miedzi i 0,2% aluminium, w którym reszte stanowi cynk elektrolityczny o wysokiej czystosci, nie zawierajacy kadmu.Blache z powyzszego stopu wyrabia sie wedlug wynalazku przez walcowanie stopu na krzyz. Jako najodpowiedniejsza tempe¬ rature walcowania stosuje sie 180—220°C.Stosowanie wyzszych lub nizszych tempe¬ ratur walcowania jest niekorzystne ze wzgledu na pogorszenie sie wlasciwosci blachy umozliwiajacych glebokie wytla¬ czanie. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Stop cynkowy nadajacy sie do wy¬ tlaczania, nie zawierajacy magnezu i od- — 3 —porny na starzenie sie, znamienny tym, ze zawiera 4 — 5,5% miedzi i 0,1 — 0,2% aluminium, reszte zas stopu stanowi cynk wolny od kadmu.
2. 2. Sposób wyrobu blach do glebokie¬ go wytlaczania ze stopów wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze stop walcuje sie na krzyz w temperaturach 180 — 220°C. Georg von Giesche's E rben. Zastepca: inz. F. Winnicki, rzecznik patentowy. DRUK. M. ARCT. CZERNIAKOWSKA 225 PL