Wiele prób czyniono nad przerabianiem w stanie zimnym lub goracym plastycz¬ nych materialów na wydluzone przedmio¬ ty, stosujac do tego metody zimnego lub goracego wytryskiwania. Wytwarzany przedmiot ksztaltowano przy uzyciu hy¬ draulicznych lub mechanicznych tloczni; jakkolwiek dotad udalo sie przez uderza¬ nie lub wybijanie wytwarzac tylko krótkie kawalki rurowego ksztaltu, jednak sposób ten przy zastosowaniu odpowiednich srod¬ ków, wydaje sie byc z góry przeznaczo¬ nym do wytwarzania wydluzonych przed¬ miotów z materialów w stanie plastycz¬ nym.Dotad starano sie, jak to wynika z do¬ tyczacej tego tematu literatury patento¬ wej, aby surowy material mozliwie doklad¬ nie wypelnial formg oraz otulal szczelnie trzpien.Niniejszy wynalazek polega na tym, ze przy zastosowaniu tloczni udarowych, mlo¬ tów lub podobnych, które w porównaniu do pras hydraulicznych, wywieraja sto¬ sunkowo tylko nieznaczny nacisk, wykazu¬ jac natomiast duzy zasób mocy wskutek znacznej szybkosci prascy, — jest nie¬ zmiernie wazne, aby praca wykonywana byla przy jak najbardziej zmniejszonym wewnetrznym tarciu i innych przeszko¬ dach. Do nich nalezy równiez sprezane w formie powietrze przy opuszczaniu sie tlo¬ ka, które /stwarza opór podczas pracy ksztaltowania i zmniejsza sile tloczaca.Koniecznym wiec jest umniejszenie tego wewnetrznego tarcia i zupelne wypuszcze¬ nie powietrza z wnetrza formy. Wedlug wynalazku pozostawia sie miedzy trapie¬ niem i surowym materialem duza prze¬ strzen i dla ulatwienia przebiegu tloczenia, surowy material jest od strony skierowa¬ nej ku ujsciu matrycy obciety, wzglednie naroza zaokraglone.Rysunek uwidocznia, na przykladzie wynalazek a mianowicie fig. 1 przedsta¬ wia forme do tloczenia z wlozonym mate¬ rialem plastycznym i wprowadzonym wen trapieniem prowadzacym, fig. 2 — prze¬ twarzany material w stanie, w jakim zo¬ staje wlozony do formy. Takie uksztalto¬ wanie surowego materialu umozliwia za¬ stosowanie nastepujacego przebiegu pra¬ cy.Przed i az do uderzenia tloka 2 w su¬ rowy material 3 tlok przetlacza wpierw zawarte (miedzy nim i tloczonym materia¬ lem powietrze do kanalu a i stad na ze¬ wnatrz, przez co unika sie wszelkiego sprezenia* pochlaniajacego energie, i sila tloczaca moze byc wyzyskana w pelni, co zostaje jeszcze ulatwione przez zreduko¬ wanie wewnetrznego tarcia. Przy spotka¬ niu sie tloka z surowym materialem, wy¬ stepuje natychmiast material z otworu w matrycy i w ten sposób juz na poczatku ksztaltowania nastepuje szybki przeplyw materialu. Wewnetrzne tarcie przy tym jest zredukowane do minimum do chwili zetkniecia sie wewnetrznej czesci surowe¬ go materialu z trapieniem. W chwili tej znajduje sie trzpien w ruchu ku zewnatrz, a wytryskujacy .szybciej material powodu¬ je zmniejszenie do minimum tarcia. Szyb¬ ki przebieg pracy przy uzyciu tloczni uda¬ rowych posiada równiez doniosle znacze¬ nie termiczne. Krótkie trwanie przebiegu pracy uniemozliwia spadek temperatury, podczas gdy energia rozpedowa poruszaja¬ cego &ie tloka przeistacza sie w cieplo, co powoduje raczej zwyzke, niz spa4ek tem¬ peratury materialu podczas tloczenia. Gdy surowy material, którego zewnetrzna sred¬ nica, w wyniku rozszerzalnosci spowodo- wanej cieplem, odpowiada -wewnetrznej srednicy formy, — zostaje nawet bez tar¬ cia przepuszczony przez forme, (co ma wówczas miejsce, gdy tloczone sa przed¬ mioty wewnatrz puste, które nie imoga byc przepuszczone przez trzpien o mniejszej srednicy od centralnego wydrazenia), wówczas moga nastapic niepozadane osa¬ dzenia. Nie jest to grozne przy sporzadza¬ niu pretów. Przy malym tarciu oraz rów¬ nomiernym ruchu materialu, w zwiazku z poprzednio wymienionym prowadzeniem surowego materialu, zapobiega sie niepo¬ zadanemu osadzaniu trzpienia. Praktyczna próba tego sposobu dowiodla, ze wedlug wynalazku mozna wytwarzac rury w nor¬ malnych fabrycznych dlugosciach o naj¬ mniejszych, dotad zadnym sposobem tlo¬ czenia nie osiagalnych, srednicach, przy je¬ dnoczesnie najmniejszej grubosci scianki.Dzieki temu sposobowi ulepszono rów¬ niez jakosc wytwarzanych przedmiotów.Niezwykle szybki przebieg pracy wywolu¬ je rozdrobnienie strukturalnych krysztal¬ ków i ich równomierne rozmieszczenie w powierzchniach przekroju wskutek spe¬ cjalnego zgeszczenia, jednolitosci i odpor¬ nosci uzyskanego materialu. Male tarcie i krótkotrwale zetkniecie sie mocno nagrza¬ nych tloczonych przedmiotów z narzedziem (matryca) powoduje nieznaczne ich zuzy¬ cie i zapewnia na dlugi okres czasu rów¬ nomierna i duza dokladnosc wymiarów wytworzonych przedmiotów oraz dlugo¬ trwalosc narzedzi.Nalezy równiez nadmienic, ze prostota przebiegu pracy umozliwia niskie koszty produkcji i tani koszt maszyn oraiz narze¬ dzi. PL