Jest rzecza znana, ze w wysokoprez¬ nych rurowych lampach wyladowczych z para metali, zaopatrzonych w stale elek¬ trody zarowe, umieszcza sie przed tymi e- lektrodami zarowymi ekrany metalowe lub z materialu izolacyjnego, posiadajace o- twór srodkowy, celem zas tych ekranów jest chwytanie czastek materialu, wyrzu¬ canych z elektrod zarowych.Ostatnimi czasy staly sie znane wyso¬ koprezne rurowe lampy wyladowcze o bar¬ dzo duzym cisnieniu pary rteci i stosunko¬ wo nieznacznej wewnetrznej srednicy ban¬ ki. Srednica ta jest mniejsza od 7 mm, w wielu lampach nawet mniejsza od 5 mm.Ze wzgledu na tak male rozmiary baniek tych lamp nie mozna umieszczac w nich osobnych ekranów.Wynalazek dotyczy wysokopreznych rurowych lamp wyladowczych z para me¬ talu, posiadajacych wlasnie waskie naczy¬ nie wyladowcze o srednicy wewnetrznej, mniejszej od 7 mm, i zaopatrzonym przy¬ najmniej w jedna stala elektrode zarowa, zwlaszcza w elektrode tlenkowa. Celem wynalazku jest taka budowa banki lampy, aby bez potrzeby zamocowania w niej spe¬ cjalnego ekranu byly chwytane czastki ma¬ terialu, wyrzucane z elektrod zarowych.Wedlug wynalazku naczynie elektrodo¬ we jest przypojone w sposób specjalny do naczynia wyladowczego, przy czym naczy*.nie elektrodowe lub wyladowcze jest za¬ opatrzone wrmiejscu polaczenia w scianke poprzeczna, posiadajaca otwór srodkowy.Oddzielne sporzadzanie naczynia elektro¬ dowego i wyladowczego umozliwia wyko¬ nanie cienkiej scianki poprzecznej bez zmniej szenia mechanicznej wytrzymalosci scianki banki lampy wyladowczej. Cienka scianka poprzeczna dlatego posiada duza donioslosc, ze w lampie wyladowczej moze panowac duze cisnienie pary rteci (wieksze na ogól od 10 atm) i zwiazany z tym duzy spadek napiecia na 1 cm dlugosci drogi wyladowania. Przy zmniejszeniu srednicy banki lampy w pewnym miejscu spadek napiecia wewnatrz tego miejsca stalby sie dosc znaczny i móglby tworzyc taka czesc calkowitego napiecia lampy wyladowczej, która nie moglaby juz byc pominieta, tak iz dla uzytkowej czesci drogi wyladowania byloby do rozporzadzenia nizsze napiecie.Prócz tego wskutek wyzej wspomnianego zmniejszenia srednicy banki lampy wzro¬ snie znacznie napiecie zaplonu. Scianka poprzeczna, wykonana wedlug wynalazku, posiada jednak w kierunku dlugosci rury wymiar, który jest znacznie mniejszy od dlugosci miejscowego zmniejszenia sredni¬ cy banki lampy.Mozna równiez scianke poprzeczna wy konac tak, aby praktycznie przebiegala prostopadle do osi rury, co ma ten skutek, ze czastki materialu, chwytane przez scian¬ ke poprzeczna, nie oddzielaja sie latwo po¬ nownie od tej scianki.Ponizej opisano tytulem przykladu ru¬ rowa lampe wyladowcza wedlug wyna¬ lazku.Naczynie elektrodowe jest wykonane z cienkiej rurki kwarcowej o grubosci scian¬ ki np. od 1 do 3 mm. Rurka ta zostaje na jednym koncu zatopiona i wydmuchana tak, iz powstaje puste wewnatrz naczynie stozkowe 1 (fig. 1). Powierzchnia dna tego naczynia zostaje nastepnie ogrzana, prze¬ dmuchana i przebita tak, iz zostaje utwo¬ rzona cienka scianka 2 z otworem srodko¬ wym 3 (fig. 2). Naczynie elektrodowe zo¬ staje skrócone do dlugosci, uwidocznionej na fig. 3, przy czym do naczynia tego przy- paja sie nastepnie kolpak 4 (fig. 3), wyko¬ nany najlepiej ze szkla o nastepujacym skladzie: 88,3% Si02 8,4% B20, 2,9% Al20, 0,4% CaO.W kolpaku tym zostaje utworzony na¬ stepnie otwór 5, przez który przetyka sie drut wolframowy 7 (fig. 4), powleczony warstwa szkla 6 o tym samym skladzie, co i kolpak, po czym kolpak 4 spaja sie z warstwa szkla 6. Czesc wymienionego dru¬ tu wolframowego, tkwiaca wewnatrz na¬ czynia, jest owinieta cienkim drutem wol¬ framowym, a nastepnie powleczona tlen¬ kiem metalu o silnej emisji elektronowej.Ta czesc 8 tworzy elektrode zarowa, która podczas pracy lampy wyladowczej jest do¬ prowadzona wyladowaniem do wysokiej temperatury.Wreszcie do kazdego konca naczynia wyladowczego 9, wykonanego z kwarcu, przypaja sie naczynie elektrodowe, wyko¬ nane w sposób powyzszy (fig. 5), po czym lampe wyladowcza wykoncza sie w sposób znany, przy czym zaopatruje sie ja w mala iloscrteci. * Tytulem ilustracji przytoczono ponizej rozmiary wykonanej wysokopreznej ruro¬ wej rteciowej lampy wyladowczej. We¬ wnetrzna srednica rurki kwarcowej 9 wy¬ nosi 4 mm, srednica zas zewnetrzna tej rurki 7 mm. Odstep miedzy koncami elek¬ trod wynosi okolo 2 mm. Grubosc scianki poprzecznej wynosi w przyblizeniu 1 mm- Naczynie rurowe jest wypelnione gazem szlachetnym oraz jest wstawione w szkla¬ na oslone o ksztalcie banki zarówki, wy¬ pelnionej azotem. Przy zasilaniu lampy — 2 —pradefli zanieaaymnatezenie pradu wyno¬ silo 0,4 amp. przy normalnym stanie robo¬ czym lampy. Napiecie miedzy elektrodami wynosilo przy tym 230 V, obciazenie — 70 W, a cisnienie pary rteci — okolo 25 atm. Scianka poprzeczna, tkwiaca we¬ wnatrz naczynia wyladowczego, byla znacznie ciensza od grubosci scianki na¬ czynia rurowego, a srednica otworu w sciance poprzecznej wynosila 1,5 — 2 mm.Stwierdzono, ze scianka poprzeczna przy* czynia sie znacznie do ochrony scianki na¬ czynia wyladowczego przed zaczernianiem go czastkami materialu, wyrzucanymi z elektrod zarowych. Czastki te osiadaja na sciankach poprzecznych od strony zwróco¬ nej ku elektrodom. Jest rzecza bardzo ko¬ rzystna, aby strony obu scianek po¬ przecznych, zwrócone ku elektrodom, byly ustawione praktycznie prostopadle do osi naczynia rurowego, gdyz dzieki temu osa¬ dzone czastki materialu nie beda mogly odpasc latwo od scianki poprzecznej. Jak¬ kolwiek scianka poprzeczna moze byc utworzona na koncu naczynia wyladow¬ czego i do niej jest wówczas przypojone naczynie elektrodowe, to jednak tecznicz- nie korzystniej jest w scianke poprzeczna zaopatrywac naczynie elektrodowe. PL