Celem ochrony palenisk przed znacz¬ nym spadkiem.ich sprawnosci powstajacej wskutek odprowadzania niespalonych ga¬ zów, przeprowadza sie gazy palne, powsta¬ jace zwlaszcza przy spalaniu grubej war¬ stwy malowartosciowych, przede wszystkim spiekajacych sie drobnych gatunków wegli, z powrotem do paleniska w celu dodatko¬ wego spalania. Z tego samego powodu pod¬ dawano dotychczas takiemu zuzywaniu tak¬ ze inne gazy, poniewaz spaliny, zwlaszcza przy silnym ciagu, zawsze zawieraja wiek¬ sze ilosci palnych czastek. Wykonywano takze paleniska szybowe do pieców ogrzew¬ niczych z pionowymi rurami grzejnymi tak ulozonymi, ze wytwarzajace sie z paliwa gazy palne mieszano z przeplywajacymi przez rury grzejne ochlodzonymi gazami grzejnymi, a mieszanine gazowa doprowa¬ dzano w celu dodatkowego spalania w rozzarzona warstwe paliwa. W tym celu stosowano na koncu wlotowym rur grzej¬ nych polaczona rurami szybowymi z prze¬ strzenia gazów palnych komore zbiorcza, polaczona przewodem rurowym z wlaczo¬ nym przewietrznikiem wirowym z popiel¬ nikiem paleniska. Pomijajac to, ze taki sposób wyzyskiwania gazów palnych i spa-lin jest scisle zwiazany z budowa kotla, mozliwy jest, wskutek wykonania w komo¬ rze zbiofczej otyroru octSlywowego do nad¬ miaru gazu, niepozadany odplyw wysoko- wartosciowych gazów palnych i spalin, za¬ wierajacych stosunkowo duzo nie spalo¬ nych skladników, przy czym niepalne skladniki, jak np. azot w powietrzu spala¬ nia, dwutlenek wegla itd. wprowadza sie niepotrzebnie w obieg okrezny. Oprócz tego okazalo sie, iz wskutek chlodzenia woda rur szybowych do odprowadzania gazów palnych, zawarte w nich latwo stracajace sie skladniki, tworza w tych rurach osady, zmniejszajace przeswit przeplywu i izolu¬ jace powierzchnie grzejne.Wady te usuwa palenisko szybowe we¬ dlug wynalazku, zwlaszcza nadajace sie do pieców ogrzewniczych. W tym celu jest palenisko szybowe tak wykonane, ze prze¬ wody do odprowadzania gazów, odgale¬ zione od strefy wytwarzania sie gaz6w pal¬ nych paleniska oraz rury odgalezione od kanalu odlotowego do spalin, sa polaczone z komora mieszalna, znajdujaca sie ze¬ wnatrz komory paleniskowej, przy czym ta komora mieszalna jest polaczona z popiel¬ nikiem paleniska za pomoca rur, znajduja¬ cych sie pod dzialaniem przewietrzników wirowych i zaopatrzonych ponizej rusztu w otwory dyszowe. Poniewaz do gazów pal¬ nych dodaje sie w komorze mieszalnej tyl¬ ko czesc spalin przeplywajacych kanalem odplywowym do spalin, nastepuje odpro¬ wadzanie niepalnych spalin bez trudnosci, a z drugiej przez spalanie gazów palnych, doprowadzonych z powrotem do strefy spalania, unika sie niebezpiecznych nagro¬ madzen gazu i wzbuchów, jakie moga po¬ wstac przy miejscowych skupieniach sie gazu i powstaniu temperatury zaplonu. Po¬ za tym osiaga sie te korzysc, ze wieksza czesc praktycznie odzyskanych zawartych w spalinach niespalonych skladników zo¬ staje doprowadzona do dodatkowego spa¬ lania. Chwytanie i dodatkowe spalanie ga¬ zów palnych jest przy uzyciu paleniska szybowego wedlug niniejszego wynalazku zupelnie niezalezne od budowy kotla i jego dzialania. W piecu grzejnym z dolnym spa¬ laniem, w którym po wznieceniu ognia przewietrznik wirowy jest wylaczony, u- trzymuje sie ciag komina poprzez kanaly dymne i zluzniona strefe spalania az do przestrzeni pod rusztem, wskutek czego w niej powstaje niedopreznosc przenoszaca sie przez rure dyszowa i komore mieszalna do przestrzeni, wypelnionej gazami palny¬ mi nad ladunkiem paliwa w szybie pieco¬ wym, poniewaz ten ladunek paliwa w szy¬ bie piecowym uniemozliwia bezposrednie wyrównanie cisnienia miedzy przestrzenia gazów palnych i kanalami dymnymi. Przy wylaczonym przewietrzniku wirowym prze¬ plywaja te gazy palne pod wplywem roz¬ prezenia sie do komory mieszalnej, a z niej pod dzialaniem niedopreznosci pod rusztem do rury dyszowej, zas po wyply¬ wie z niej sa doprowadzane poprzez ruszt do dodatkowego spalenia w warstwie we¬ gla, po czym uchodza przez kanal dymo¬ wy na zewnatrz.Do regulowania skladu mieszaniny ga¬ zowej mozna wedlug wynalazku zastoso¬ wac narzady zamykajace w przewodach, laczacych przestrzen wytwarzania gazów palnych z komora mieszalna oraz w prze¬ wodach odgalezionych od kanalu, dopro¬ wadzajacego spaliny, podobnie jak w ru¬ rach, doprowadzajacych swieze powie¬ trze.Rysunek przedstawia przyklad wykona¬ nia paleniska szybowego wedlug wynalaz¬ ku. Fig. 1 przedstawia kociol z dolnym spalaniem w przekroju pionowym, a fig. 2 — piec ogrzewniczy z dwóch kotlów w widokach z góry.Kazdy z kotlów 1 ze spalaniem od do¬ lu posiada przewód 2 do odprowadzania gazów palnych, którego jeden koniec jest polaczony rurami 3 z przestrzenia nad la¬ dunkiem paliwa w szybie pieca, napelniona — 2 —gazami palnymi, drugi zas koniec przewo¬ du odprowadzajacego jest polaczony z ru¬ rami pionowymi 4. Te rury 4 sa na dolnych koncach polaczone blisko zasuw 15 z ka¬ nalami dymnymi 14, a na górnych koncach z pozioma komora mieszalna 5, znajdujaca sie na calej szerokosci kotla* Komora mie¬ szalna 5 jest polaczona jedna strona z oslona przestrzeni ssawczej przewietrznika wirowego 6, uruchomianego za pomoca pedni 9. Otwór tloczny przewietrznika 6 jest polaczony z przewodami 7, których odgalezione rury 8 z dyszowymi wylotami sa umieszczone w popielniku pod rusztem.Z druga strona oslony przestrzeni ssaw¬ czej przewietrznika wirowego jest polaczo¬ ny przewód 10, doprowadzajacy swieze powietrze, którego przeswit jest zmieniany za pomoca nastawnej plyty //. Takie plyty nastawne wzglednie klapy znajduja sie takze w innych przewodach, a mianowicie w przewodzie 2 — klapa 12 i w przewo¬ dzie 4 — klapa 13.Przy rozpoczeciu pracy jednak juz po rozpaleniu lub bezposrednio po nasypaniu paliwa do szybu uruchomia sie przewietrz- nik 6. Klapy popielnika sa wówczas za¬ mkniete, zas nastawne klapy 12 i 13 sa przy tym zupelnie otwarte, a plyta 11 na¬ stawiona odpowiednio do zapotrzebowania swiezego powietrza. Wskutek dzialania ssawczego przewietrznika odprowadza sie gazy palne bezposrednio po wytworzeniu sie ich w palenisku rurami 3 i polaczonymi przewodami 2 oraz czesciowo rurami pio¬ nowymi 4, do których zasysa sie takze przeplywajace przez kanal dymny 14 spa¬ liny lzejsze bez zetkniecia sie ich z sciana¬ mi pochlaniajacymi cieplo do komory mie¬ szalnej 5 z boku pieca, z której mieszanina gazowa jest doprowadzana przewodami 7 przez popielnik z powrotem do warstwy przepalonego wegla celem dokladnego spalenia, przy czym spaliny uchodza kana¬ lem dymnym 14 na zewnatrz. W ten spo¬ sób mozna uruchomiac kociol bez obawy miejscowego nagromadzenia sie gazów i wzbuchów przy calkowitym wyzyskaniu wartosciowych gazów palnych, a wskutek tego przy jak najdokladniejszym usunieciu wytwarzania sie dymu. Z chwila osiagnie¬ cia równowagi nie potrzeba uruchomiac w dalszym ciagu przewietrznika, poniewaz poprzez kanaly dymne i zluzniona war¬ stwe paliwa utrzymuje sie odpowiedni przeciag naturalny prawie nie oslabiony w poblizu wylotów 8. Wskutek tego powstaje w komorze mieszalnej 5 odpowiednia nie- dopreznosc, która powoduje, ze gazy palne odplywaja rurami 3 nadal z przestrzeni nad paliwem, ladunek paliwa bowiem unie¬ mozliwia bezposrednie wyrównanie cisnien wzgledem ciagu w kominie. Równiez do¬ datkowe domieszanie spalin bedzie dosta¬ teczne, poniewaz miedzy kotlami zawsze powstaja pewne róznice w ciagu, powodu¬ jace, ze spaliny sa odprowadzane z kotlów z mniejsza niedopreznoscia i doprowadza¬ ne do komory mieszalnej. Przez odpowied¬ nie nastawienie klap dlawiacych 12 i 13 mozna te przebiegi odpowiednio zmieniac.Gdy chodzi o kociol z górnym spalaniem i gdy po wznieceniu ognia zostaje wylaczo¬ ny przewietrznik, powstaje w przewodach laczacych sie z przestrzenia nad ladunkiem paliwa pelny ciag z komina, przy za¬ mknietej klapie 13, wskutek czego powsta¬ je odpowiednia niedopreznosc w strefie gazów palnych. Przy unieruchomionym przewietrzniku odwraca sie wiec osiagniety za pomoca tego przewietrznika kierunek przeplywu, czyli podczas stanu równowagi przeplywa przez rure dyszowa bezposred¬ nio z popielnika zasysane ogrzane powie¬ trze do strefy gazów palnych, wskutek cze¬ go przy pomocy domieszanego powietrza dodatkowego gazy palne równiez moga byc dokladnie spalone. W ten sposób mozna znacznie zmniejszyc wytwarzanie sie ga¬ zów dymiacych, powstajacych przy spala¬ niu wegla, zawierajacego duzo gazów w piecach z górnym spalaniem. — 3 — PL