Wynalazek niniejszy dotyczy tlokowych silników spalinowych lub pomp o obroto¬ wych suwakach rozrzadczych, wyposazo¬ nych w dwudzielne oslony. Kazda z czesci oslon suwaków jest tak osadzona, aby nah cisk, wywierany za pomoca nich na korpus suwaka, zwiekszal sie wraz ze wzrostem ci¬ snienia w cylindrze roboczym silnika, Znar ne jest tak zwane swobodne osadzenie cy¬ lindra roboczego, a wraz z nim i dolnej czesci oslony suwaka pomiedzy górna cze¬ scia oslony suwaka i skrzynka korbowa o- raz nadawanie cylindrowi takiej postaci, aby wywolane w nim cisnienie dociskalo go z sila równowazna temu calkowitemu ci¬ snieniu do oslony, a poprzez te oslone — do korpusu suwaka, W takiej postaci wy¬ konania silnika lub pompy wywolane w cy¬ lindrze cisnienie jest wyzyskiwane do ob¬ ciazenia czesci oslony suwakowej podczas dociskania ich da korpusu suwaka w celu osiagniecia szczelnego styku miedzy tymi czesciami silnika. Jak wykazaly doswiad¬ czenia, nacisk na korpus suwaka bywa w pewnych przypadkach zbyt duzy, zwla¬ szcza w szybkobieznych silnikach spalino¬ wych.Wedlug wynalazku niniejszego do re¬ gulacji wielkosci nacisku wywieranego na korpus suwaka w opisany powyzej sposób zastosowany jest specjalny uklad, np. ze¬ spól dzwigniowy poruszany sila spowodo¬ wana dzialaniem cisnienia wywolywanego w cylindrze silnika, tak iz docisk czesci o-slomyjsii^i^ifej 4* korpusu $iwaka wy¬ wierany jest z sila mniejsza od cisnienia panujacego w cylindrze silnika. W tenr spo- sóbj aczkolwieK na pus suwaka jest zawsze proporcjonalny do wzmiankowanego cisnienik w cylindrze, stopien obciazenia rzeczywistego oslony su¬ wakowej zostaje zmniejszony do pozada¬ nej wartosci.W opisie niniejszym okreslenie „osa¬ dzony swobodnie narzad" oznacza, iz da¬ ny narzad jest podatny w*odniesieniu do innych narzadów, tak iz moze przenosic wywierany nan zmienny nacisk na inny stykajacy sie z nim narzad, niezaleznie od tego, czy wzmiankowany „osadzony swo¬ bodnie narzad" zostaje przesuniety w rze¬ czywistosci, czy tez pozostaje nieruchomy.Wyrazenie „nieruchomy" w odniesieniu do narzadu silnika oznacza, iz narzad ten nie jest „osadzony swobodnie" w sensie poda¬ nego powyzej okreslenia.Ponadto, dla uproszczenia zaklada sie, iz cylinder silnika jest ustawiony pionowo, a na cylindrze umieszczony jest suwak ob¬ rotowy, przy czym oslona suwakowa jest przedzielona pozioma w przyblizeniu pla¬ szczyzna podzialowa, tak iz oslona suwa¬ kowa sklada sie z górnej oraz dolnej cze¬ sci.W opisanych ponizej przykladach wy¬ konania, zarówno górna, jak i dolna czesc oslony suwakowej sa osadzone swobodnie i sa sprzegniete ze soba mechanicznie, tak iz sa dociskane lacznie sila wywolana ci¬ snieniem panujacym w cylindrze robo¬ czym silnika.Czesci oslony suwaka sa ze soba sprze¬ gniete mechanicznie tak, aby sila docisku górnej czesci oslony suwakowej do korpu¬ su suwaka byla mniejsza od cisnienia pa¬ nujacego w cylindrze roboczym.Na rysunku przedstawiono trzy przy¬ klady wykonania silnika wedlug wyna¬ lazku. Fig. 1 przedstawia schematyczny wi¬ dok z boku silnika z ukladem dzwigni we- dlug wynalazku do obciazenia suwaka zmiennymi silami, fig. 2 — czesciowo wi¬ dok z boku, a czesciowo przekrój odmien¬ nego pirzykladu wykonania silnika wedlug wynalazku^ iig. 3 — widok z góry na sil¬ nik wedlug fig. 2y a fig. 4 — czesciowo wi¬ dok z boku, a czesciowo przekrój innego przykladu wykonania silnika.W silniku wedlug fig. 1 oslona suwaka obrotowego 1 jest przecieta w kierunku po¬ dluznym pod katem prostym do osi cylin¬ dra 2, tak iz sklada sie z dlwóch czesci: górnej czeaci 3 oraz dolnej czesci 4, która stanowi jednolita calosc z cylindrem. Cy¬ linder jest osadzony swobodnie, to znaczy, ze nie jest polaczony sztywno z zadna in¬ na czescia silnika, przy czym pomiedzy ó- bydwiema czesciami 3 i 4 oslony suwako¬ wej oraz pod podstawa cylindra umieszczo¬ ne sa uszczelnienia: 5 i 6.Czesci oslony suwakowej sa sprzegnie¬ te ze soba mechanicznie za pomoca ukladu dzwigni polaczonych przegubowo ze soba i nieruchoma czescia silnika, np, ze skrzyn¬ ka korbowa, w taki sposób, iz obie te cze¬ sci sa dociskane do siebie, gdy w cylindrze panuje cisnienie robocze.W postaci wykonania zespolu dzwignio¬ wego, uwidocznionego schematycznie na fig. 1, górna czesc 3 oslony suwakowej jest sprzegnieta z jej dolna czescia 4 za pomo¬ ca belki poprzecznej 8, polaczonej przegu¬ bowo za pomoca dwóch drazków 9 z kon¬ cami dwóch dzwigni 10 osadzonych obro¬ towo na przegubach U, umieszczonych po¬ miedzy koncami tych dzwigni na plycie 12 przymocowanej do skrzynki korbowej 7.Skierowane ku sobite konce dzwigni 10 sa polaczone przegubowo z trzpieniem 13, wy¬ stajacym ze scianki cylindra1, Przy takim wykonaniu tego ukladu, wielkosc czesci si¬ ly, wywolanej cisnieniem panujacym w cy¬ lindrze silnika i przekazanej na czesc gór¬ na oslony suwakowej, bedzie zalezala od polozenia miejsc przegubów 11 na dzwi¬ gniach 10. Przy takim umieszczeniu tychprzegubów 11, sila, wywolana cisnieniem w cylindrze, zostaje przekazana w pewnym tylko stosunku, przewazna zas czesc sily, wywolanej cisnieniem panujacym w cylin¬ drze, zostanie przekazana na plyte 12, a tylko pozostala resztujaca czesc tej sily dociskac bedzie do siebie obydwie czesci oslony suwakowej. Przez odpowiedni do¬ bór polozenia przegubów 11 mozna osiagnac pozadany stosunek przekladni pomiedzy naciskiem wywieranym na górna czesc o- slony suwakowej a naciskiem wywieranym cisnieniem roboczym w cylindrze na skrzyn¬ ke korbowa silnika.W przykladzie wykonania ukladu, uwi¬ docznionym na fig. 1 rysunku, stosunek przekladni dzwigniowej wynosi okolo 3 : 1, przy czym, w miare wzrostu nacisku, wy¬ wieranego przez cylinder do góry wraz ze wzrostem preznosci gazów spalinowych w cylindrze, konce zewnetrzne . dzwigni 10 zostaja przesuniete ku dolowi, co powodu¬ je docisk górnej czesci 3 oslony suwakowej do korpusu suwaka 1. Wskutek tego, jeze¬ li cisnienie w cylindrze wynosi np. W kg, to w kazdym z przegubów 11 bedzie dzia¬ lala sila W/2 kg, a sila ciagnaca w dól kaz¬ dy z dtazków 9 wyniesie W/6 kg, calkowi¬ ty zas nacisk ku dolowi na czesc górna o- slony suwakowej wyniesie W/3 kg.W przykladzie wykonania silnika we¬ dlug wynalazku, uwidocznionym na fig. 2 i 3, narzady przenoszace naprezenia cia¬ gnace sa wykonane w postaci srub 14, na których osadzona jest u góry plyta po¬ przeczna 15, na której z kolei umocowane sa naprzeciwlegle dzwignie 16 za pomoca przegubów 19, znajdujacych sie pomiedzy koncami 17, 18 tych dzwigni. Koniec 17 kazdej z dzwigni 16 opiera sie na boku górnej czesci 3 oslony suwakowej, nasunie¬ tej luzno na sruby 14, przy czym nacisk na górna czesc oslony suwakowej jest prze¬ kazywany za posrednictwem drazków 20, osadzonych w wydrazeniach 21 dolnej cze¬ sci 4 oslony suwakowej - i naciskajacych swymi górnymi koncami na przeciwlegle konce 18 dzwigni 16.Najlepiej jest umiescic sruby 14 i cylin¬ der wraz z uszczelnieniem 6, znajdujacym sie u podstawy cylindra, na plycie podsta¬ wowej 22 przymocowanej do skrzynki kor¬ bowej silnika.Jak widac z rysunku, w tym przykla¬ dzie wykonania dzwignie oddzialywaja bez¬ posrednio na górna czesc 3 oslony suwako¬ wej i dociskaja ja z sila proporcjonalna ci¬ snieniu w cylindrze oraz zalezna od! miej¬ sca rozmieszczenia czopów przegubowych 19. Jak wynika z rysunku, cisnienie panu¬ jace w cylindrze zostaje przekazane na górna czesc oslony suwakowej przy sto¬ sunku przekladni dzwigniowej 3 : 1, tak iz calkowity nacisk ku dolowi wywierany na czesc 3 oslony suwakowej bedzie równy o- kolo Vs wzmiankowanego cisnienia w cy¬ lindrze.W odmianie silnika wedlug fig. 4 osa¬ dzona swobodnie górna czesc 3 oslony su¬ wakowej jest wykonana w postaci dwura- miennej dzwigni, która moze wahac sie dookola punktu 25. Jedno ramie tej dzwigni stanowi lozysko kadluba suwaka, nacisk zas wywierany na dolna czesc 4 oslony su¬ wakowej jest przenoszony na drugie ramie wzmiankowanej dzwigni za posrednictwem zlacza 23. Polozenie punktu obrotu 25, por miedzy zlaczem 23 a srodkowa pionowa o- sia silnika, okresla czynna dlugosc obu ra¬ mion dzwigni dwuramiennej, a przez to i Wielkosc nacisku wywieranego na korpus suwaka. Wzdluz boku suwaka, przeciwle¬ glego zlaczu 23 umieszczone jest sprezynu¬ jace uszczelnienie 24. Nieruchomy punkt obrotu 25 stanowi czesc poprzecznicy 26 o- sadzonej na nieruchomych srubach 27. PL